یاسای ژماره‌ (8)ی ساڵی2013 یاسای ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ هه

جستجو در مفاد 🔎

جستجو در متن مواد قانون با سرعت بالا و دقت هوش مصنوعی

🧹 پاک کردن

مادده‌ی بیست و حه‌وته‌م:

متن ماده:

مادده‌ی بیست و حه‌وته‌م: لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونی له‌وه‌ی په‌یوه‌سته‌ به‌و نه‌خۆشه‌ی بۆی ڕه‌وانه‌كراوه‌ به‌پێی مادده‌ی (26)ی ئه‌م یاسایه‌ ئه‌م رێكارانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌به‌ر: یه‌كه‌م: مه‌زه‌نده‌كردنی باری ده‌روونی و ئاستی كاریگه‌ری له‌سه‌ر پێزانین و ویستی له‌ كاتی ئه‌نجامدانی تاوانه‌كه‌. دووه‌م: توانای ئاماده‌بوونی له‌به‌رده‌م دادگاو به‌رگری كردن له‌ خۆی. سێیه‌م: ئاستی مه‌ترسیداربوونی له‌سه‌ر خۆی و له‌سه‌ر كۆمه‌ڵگه‌دا. چواره‌م: راسپاردن به‌ چاره‌سه‌ركردنی له‌ یه‌كه‌یه‌كی چاره‌سه‌ریی داخراو تاوه‌كو لاچوونی مه‌ترسیه‌كانی.

مادده‌ی بیست و هه‌ژده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی بیست و هه‌ژده‌م: یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر دادگا بڕیاریدا پاڵپشت به‌ راپۆڕتی لێژنه‌ی پزیشكی ده‌قكراو له‌ مادده‌ی (27)ی ئه‌م یاسایه‌دا، له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی تۆمه‌تبار له‌ كاتی ئه‌نجامدانی تاوانه‌كه‌ی به‌رپرسیارێتی تاوانكاریی نییه‌ ئه‌وا دادگا بڕیار ده‌دات به‌ ده‌سبه‌سه‌رداگرتنی له‌ یه‌كه‌یه‌كی چاره‌سه‌ریی داخراودا تاوه‌كو لاچوونی مه‌ترسییه‌كه‌ی. دووه‌م: ئه‌و نه‌خۆشه‌ی حوكمه‌كانی بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌ ده‌یگرێته‌وه‌ ملكه‌چ ده‌بێت بۆ به‌رنامه‌یه‌كی چاره‌سه‌ریی و ئاماده‌سازیی تاوه‌كو لاچوونی مه‌ترسیه‌كه‌ی و پزیشكی پسپۆڕ ڕاپۆڕتێكی خولیی ده‌رباره‌ی باره‌كه‌ی پێشكه‌شی لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونی دادوه‌ریی ده‌كات. سێیه‌م: دادگای تایبه‌تمه‌ند بۆی نیه‌ ئه‌و نه‌خۆشه‌ی حوكمه‌كانی بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌ ده‌یگرێته‌وه‌ له‌ دامه‌زراو بهێنێته‌ ده‌ره‌وه‌ ته‌نها پاڵپشت به‌ راپۆڕتێكی پزیشكیی لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونیه‌وه‌ نه‌بێت كه‌ لایه‌نگیریی لاچوونی مه‌ترسییه‌كانی بكات. چواره‌م: داواكاری گشتی و كه‌سوكاری تۆمه‌تبار بۆیان هه‌یه‌ تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ بكه‌ن بۆ بڕیاری لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونی له‌ لای لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونی تێهه‌ڵچوونه‌وه‌یی له‌ ماوه‌ی (30) سی رۆژ له‌ رێكه‌وتی پێڕاگه‌یاندن به‌ بڕیاره‌كه‌. پێنجه‌م: ناكرێت دانانه‌كه‌ كۆتایی پێ بهێنرێت ته‌نها پاش گه‌ڕانه‌وه‌ نه‌بێت بۆ لایه‌نی دادگه‌ریی فه‌رمانكار به‌ دانان و پێویسته‌ هه‌ڵسه‌نگاندنی بڕیاره‌كانی دانان هه‌ر (30) رۆژ جارێك پێداچوونه‌وه‌ی بۆ بكرێت.

مادده‌ی سییه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سییه‌م: ئه‌گه‌ر بۆ دادگا ده‌ركه‌وت پاڵپشت به‌ راپۆڕتی پزیشكی ده‌روونی كه‌وا نه‌خۆش به‌شێوه‌یه‌كی به‌شه‌كه‌یی (نیمچه‌یی) به‌رپرسیاریه‌تیه‌كانی مه‌زه‌نده‌ ده‌كات ئه‌وا بۆی هه‌یه‌ بڕیار بدات به‌ مانه‌وه‌ی له‌ یه‌كه‌ی چاره‌سه‌ریی داخراودا تاوه‌كو چاكده‌بێته‌وه‌.

مادده‌ی سی و دووه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و دووه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر گومان كرا له‌ تووشبوونی نیشته‌جێكراوێك یان سپێردراوێك له‌ كاتی به‌سه‌ربردنی ماوه‌ی سزای ئازادیستێن به‌ شله‌ژانێكی ده‌روونی ئه‌وا بۆ نزیكترین یه‌كه‌ی چاره‌سه‌ریی داخراو ڕه‌وانه‌ ده‌كرێت بۆ ئه‌وه‌ی بخرێته‌ به‌رده‌م لێژنه‌ی پزیشكی ده‌روونی و ئه‌وه‌ی ده‌یبینێت بڕیاری له‌سه‌ر بدات. دووه‌م: ئه‌گه‌ر لێژنه‌ بینی كه‌وا باری نه‌خۆشی نیشته‌جێكراو یان سپێردراو پێویستی به‌ چاره‌سه‌ریی هه‌یه‌ ئه‌وا پێویسته‌ له‌سه‌ری ماوه‌كه‌ی له‌ راپۆڕته‌كه‌دا دیاری بكات و ئاگاداری فه‌رمانگه‌ی چاكسازیی له‌ هه‌رێمی كوردستان بكرێت. سێیه‌م: نیشته‌جێكراو یان سپێردراو ڕاسته‌وخۆ له‌ دوای چاكبوونه‌وه‌ی ده‌گه‌ڕێندرێته‌وه‌ فه‌رمانگه‌ی چاكسازیی.

مادده‌ی سی و سێیه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و سێیه‌م: به‌ڕێوه‌به‌ری دامه‌زراو له‌ حاڵه‌تی تووشبوونی سپێردراوێك به‌ یه‌كێك له‌ نه‌خۆشیه‌ ئه‌ندامییه‌كان بۆی هه‌یه‌ رێگه‌ به‌ چوونه‌ده‌ره‌وه‌ی بدات له‌ ژێر پاسه‌وانیی پۆلیس به‌مه‌به‌ستی چاره‌سه‌ركردنی له‌ یه‌كێك له‌ نه‌خۆشخانه‌ پسپۆڕه‌كان، له‌م حاڵه‌ته‌شدا پۆلیس پابه‌ند ده‌بێت به‌ پاسه‌وانیی كردنی به‌درێژایی ماوه‌ی چاره‌سه‌ریكردن و گه‌ڕاندنه‌وه‌ی بۆ جێگه‌ی دانان.

مادده‌ی سی و چوارده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و چوارده‌م: ئه‌و نه‌خۆشه‌ ده‌روونییه‌ی له‌ یه‌كێك له‌و دامه‌زراوانه‌ی له‌ مادده‌ی دووه‌می ئه‌م یاسایه‌دا ده‌قیان له‌سه‌ر كراوه‌ ئه‌م مافانه‌ی خواره‌وه‌ی ده‌بێت: یه‌كه‌م: وه‌رگرتنی چاودێریی پێویست له‌ ژینگه‌یه‌كی ته‌ندروستدا. دووه‌م: قه‌ده‌غه‌كردنی كۆتكردنی ئازادی به‌پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌. سێیه‌م: پێزانینی ناوو پیشه‌ی گشت ئه‌ندامه‌كانی ئه‌و تیمه‌ چاره‌سه‌ركارییه‌ی كه‌ له‌ دامه‌زراوه‌كه‌ چاودێری ده‌كات. چواره‌م: وه‌رگرتنی زانیاری ته‌واو ده‌رباره‌ی ده‌سنیشانكردنی باره‌كه‌ی و پلانی چاره‌سه‌ریی پێشنیاركراوو ئه‌گه‌ری پێشهاته‌كانی باره‌كه‌ی. پێنجه‌م: ئه‌و چاره‌سه‌رییه‌ی پێشكه‌شی ده‌كرێت به‌پێی ستانده‌ره‌ پزیشكیه‌ ڕه‌چاوكراوو دانپێنراوه‌كانی لایه‌نه‌ زانستیه‌كانه‌وه‌ بێت. شه‌شه‌م: پێویستی وه‌رگرتنی ڕه‌زامه‌ندی لێژنه‌ی ڕه‌وشته‌كانی توێژینه‌وه‌ی زانستی پێش ئه‌وه‌ی بخرێته‌ به‌رده‌م هه‌ر توێژینه‌وه‌یه‌كی نۆشده‌ریی چاودێرییه‌كیی. حه‌وته‌م: له‌ حاڵه‌تی ڕه‌زامه‌ندی له‌سه‌ر ملكه‌چبوون بۆ ئه‌نجامدانی تاقیكردنه‌وه‌و توێژینه‌وه‌ی زانستی باسكردنێكی ته‌واوی ئامانجی تاقیكردنه‌وه‌كه‌ی بۆ بكرێت، به‌ مه‌رجێك ئه‌نجامدانی تاقیكردنه‌وه‌ له‌سه‌ر ئه‌و نه‌خۆشانه‌ی ده‌كه‌ونه‌ به‌ر بڕیاره‌كانی چوونه‌ژووره‌وه‌و چاره‌سه‌ریی زۆره‌كی قه‌ده‌غه‌ بكرێت. هه‌شته‌م: پاراستنی نهێنی ئه‌و زانیارییانه‌ی په‌یوه‌سته‌ به‌ خۆی و به‌ دۆسیه‌ پزیشكیه‌كه‌ی و ئاشكرانه‌كردنی ئه‌م زانیاریانه‌ بۆ مه‌به‌سته‌ نا چاره‌سه‌رییه‌كان ته‌نها له‌م حاڵه‌تانه‌ی خواره‌وه‌ نه‌بێت: 1- داواكردنی زانیارییه‌كان له‌ لایه‌ن لایه‌نێكی دادگه‌رییه‌وه‌. 2- بوونی ئه‌گه‌ری ڕوودانی زیانێكی مه‌ترسیدار یان پێكانێكی خراپ بۆ نه‌خۆش یان بۆ كه‌سانی تر. 3- حاڵه‌ته‌كانی ده‌ستدرێژی كردنه‌ سه‌ر منداڵ یان گومان كردن له‌ بوونی ده‌ستدرێژی. 4- لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگا مافی هه‌یه‌ بڕوانێته‌ تۆماری نه‌خۆشه‌كان. نۆیه‌م: پاراستنی تایبه‌تمه‌ندیی و په‌یوه‌سته‌ كه‌سایه‌تی و شوێنی دانیشتنی له‌ دامه‌زراوه‌كاندا. ده‌یه‌م: ده‌سكه‌وتنی راپۆڕتێكی پزیشكی ته‌واو ده‌رباره‌ی باری ده‌روونی و ده‌رباره‌ی سه‌رجه‌م ئه‌و پشكنین و رێكاره‌ چاره‌سه‌رییانه‌ی له‌ كاتی چاره‌سه‌ركردنیدا له‌ نه‌خۆشخانه‌ بۆی ئه‌نجام دراون، وه‌ له‌ حاڵه‌تی خواستی له‌سه‌ر ده‌سكه‌وتنی كۆپیه‌كی ته‌واو له‌ دۆسیه‌كه‌ی ئه‌وا بۆی هه‌یه‌ په‌نا بباته‌ به‌ر لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاو لێژنه‌ بۆی هه‌یه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی كاتیی ئه‌م مافه‌ی لێ بسه‌نێت له‌به‌ر هۆی چاره‌سه‌ركاریی و نه‌خۆشیش مافی هه‌یه‌ به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ته‌زه‌لوم بكات له‌م رێكاره. یازده‌م: ته‌زه‌لوم كردن له‌ هه‌ر رێكارێك به‌پێی ئه‌و رێساو رێكارانه‌ی رێنماییه‌ ده‌ركراوه‌كان بۆ جێبه‌جێكردنی ئه‌م یاسایه‌ دیاریان ده‌كات. دوازده‌م: چاوپێكه‌وتنی ئه‌وانه‌ی سه‌ردانی ده‌كه‌ن یان ڕه‌تكردنه‌وه‌یان ته‌نها ئه‌گه‌ر چاوپێكه‌وتنه‌كه‌ ناكۆك بێت له‌گه‌ڵ پلانی چاره‌سه‌ریی. سێزده‌م: تواناپێدانی له‌سه‌ر چاوپێكه‌وتنی پارێزه‌ره‌كه‌ی. چوارده‌م: ده‌ستكه‌وتنی مۆڵه‌تیی چاره‌سه‌ریی به‌پێی ئه‌و پلانه‌ چاره‌سه‌رییه‌ی بۆی دانراوه‌. پازده‌م: داواكردنی چوونه‌ده‌ره‌وه‌ له‌ دامه‌زراو به‌بێ یاوه‌ری هیچ كه‌سێك له‌ كه‌سوكاری ئه‌گه‌ر ماوه‌ی چوونه‌ژووره‌وه‌ی زۆره‌كی كۆتایی هاتبێت پاش وه‌رگرتنی پلان بۆ چاودێریكردنی له‌ ڕووی ده‌روونیه‌وه‌ پاش ده‌رچوونی، له‌گه‌ڵ ڕه‌چاوكردنی چاودێریكردنی له‌ ڕووی كۆمه‌ڵایه‌تیه‌وه‌. شازده‌م: پاراستنی له‌ وه‌سوودهێنانی ئابوری و سێكسی و له‌ ئازاردانی جه‌سته‌یی و ده‌روونی و مامه‌ڵه‌ی ڕیسواكار. حه‌ڤده‌م: ده‌سكه‌وتنی خزمه‌تگوزارییه‌كانی گه‌یاندنه‌ ناوه‌خۆو ده‌ره‌كیه‌كان به‌پێی پلانی چاره‌سه‌ریی بڕیاردراو. هه‌ژده‌م: له‌ حاڵه‌ته‌كانی چاره‌سه‌ریی ئاره‌زومه‌ندانه‌ ئه‌وا نه‌خۆشی ده‌روونی مافی هه‌یه‌ له‌: 1- وه‌رگرتنی زانیاری پێویست بۆ ده‌ربڕینی ڕه‌زامه‌ندی ڕاشكاوانه‌و ئازادانه‌ بۆ هه‌ر چاره‌سه‌ریێكی پێشنیاركراو له‌ لایه‌ن تیمی چاره‌سه‌ركاره‌وه‌. 2- ڕه‌تكردنه‌وه‌ی چاره‌سه‌ریی پێشكه‌شكراو بۆی به‌ مه‌رجێك له‌ ئاسه‌واری ئه‌م ڕه‌تكردنه‌وه‌یه‌ له‌سه‌ر ته‌ندروستیه‌كه‌ی ئاگادار بكرێته‌وه‌. 3- وه‌رگرتنی بیروڕای له‌ سه‌رجه‌م ئه‌و بڕیارانه‌ی په‌یوه‌ستن به‌ چاره‌سه‌ركردن و چوونه‌ده‌ره‌وه‌ی له‌ دامه‌زراوه‌كان و وه‌رگرتنی راپۆڕتی نووسراو له‌ به‌رێوه‌به‌رایه‌تی دامه‌زراوه‌كه‌ ده‌رباره‌ی پلانی چاره‌سه‌ركردن و چوونه‌ده‌ره‌وه‌ی.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌ له‌م ده‌سته‌واژه‌و زاراوانه‌ی خواره‌وه‌ ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌: یه‌كه‌م: وه‌زاره‌ت: وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی. دووه‌م: ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومه‌نی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ هه‌رێم. سێیه‌م: ته‌ندروستیی ده‌روونی: مه‌به‌ستی سه‌قامگیریی ده‌روونی و هاوسه‌نگی كۆمه‌ڵایه‌تی و بیركردنه‌وه‌ی دروست و توانای مامه‌ڵه‌كردنی ئه‌رێنی له‌گه‌ڵ فشارو ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی ئه‌و گۆڕانكارییانه‌ی كه‌وا ژیان ده‌یانهێنێته‌ كایه‌وه‌و وه‌به‌رهێنانی توانا ژیرییه‌كان به‌و شێوه‌یه‌ی سوود به‌ تاك كۆمه‌ڵگه‌ ده‌گه‌ینێت. چواره‌م: نه‌خۆشی ده‌روونی: ئه‌و نه‌خۆشه‌یه‌ كه‌ تووشی یه‌كێك یان زیاتر له‌ شله‌ژانه‌كانی بیریی یان ده‌ماریی یان شله‌ژانه‌كانی تر بووه‌ كه‌ پزیشكی پسپۆڕ ده‌سنیشانیان ده‌كات. 1- شله‌ژانی بیریی: شله‌ژانه‌ له‌ هێزی ژیریی بنه‌ڕه‌تی كه‌ له‌ ئه‌نجامی تێكچوونێكی سه‌ختی سه‌رچاوه‌ی ئه‌ندامیی یان ئه‌ركییه‌وه‌ ده‌بێت، كار له‌ ویست و به‌رچاوڕۆنی و پێزانین و بیركردنه‌وه‌و ڕه‌فتارو هه‌ست و توانای نه‌خۆش ده‌كات له‌ خۆگونجاندنی كۆمه‌ڵایه‌تی به‌گوێره‌ی سه‌ختیی و قۆناغی شله‌ژانه‌كه‌. 2- شله‌ژانی ده‌ماریی یان شله‌ژانه‌كانی دڵه‌ڕاوكێ: مه‌به‌ستی حاڵه‌تێكه‌ له‌ خه‌مناكیی كه‌سێتیی و دڵه‌ڕاوكێی ده‌روونی و هه‌ڵسوكه‌وتێكه‌ خۆگونجاندنی كۆمه‌ڵایه‌تی و لاوازی توانا له‌ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی فشاره‌كانی پێویسته‌ به‌بێ ئه‌وه‌ی كار بكاته‌ سه‌ر توانا ژیرییه‌ بنه‌ڕه‌تیه‌كان. پێنجه‌م: پزیشكی ده‌روونی: ئه‌و پزیشكه‌یه‌ كه‌ پله‌یه‌كی پسپۆڕی له‌ پزیشكی ده‌روونی به‌ده‌ستهێناوه‌و له‌ سه‌ندیكای پزیشكان له‌ خشته‌ی پسپۆڕ یان راوێژكار یان پزیشكی شاره‌زا له‌ ته‌ندروستیی ده‌روونی تۆماركراوه‌.

مادده‌ی دووه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی دووه‌م: ئه‌م یاسایه‌ پیاده‌ ده‌كرێت به‌سه‌ر: یه‌كه‌م: نه‌خۆشی ده‌روونی پێناسه‌كراو به‌پێی ئه‌م یاسایه‌. دووه‌م: نه‌خۆشخانه‌و دامه‌زراوی پسپۆڕ له‌ پزیشكی ده‌روونی چ گشتی بێت یان تایبه‌ت. سێیه‌م: به‌شه‌كانی پزیشكی ده‌روونی له‌ دامه‌زراوه‌ گشتی و تایبه‌تیه‌كاندا. چواره‌م: ئه‌و بنكه‌ ته‌ندروستیه‌ خۆماڵی و بیانیانه‌ی كه‌وا مۆڵه‌تیان پێدراوه‌ له‌ بواری ته‌ندروستیی ده‌روونی كاربكه‌ن. پێنجه‌م: نورینگه‌ی تایبه‌ت یان ده‌ره‌كی نه‌لكاو به‌و دامه‌زراوه‌ ته‌ندروستیانه‌ی ئاماژه‌یان بۆكراوه‌، وه‌ ته‌رخان نه‌كراوه‌ بۆ ده‌سبه‌سه‌ركردنی نه‌خۆشی ده‌روونی.

مادده‌ی چواره‌م:

متن ماده:

مادده‌ی چواره‌م: یه‌كه‌م: ئه‌نجومه‌نێك به‌ناوی (ئه‌نجومه‌نی ته‌ندروستیی ده‌روونی) به‌ سه‌رۆكایه‌تی وه‌زیرو ئه‌ندامێتی ئه‌وانه‌ی له‌ خواره‌وه‌ باسكراون پێكده‌هێنرێت، به‌ مه‌رجێك پله‌ی نوێنه‌رانی وه‌زاره‌ته‌كان له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی كه‌متر نه‌بێت: 1- وه‌زاره‌تی ناوه‌خۆ. 2- وه‌زاره‌تی داد. 3- وه‌زاره‌تی كارو كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی. 4- وه‌زاره‌تی خوێندنی باڵاو توێژینه‌وه‌ی زانستی. 5- وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده‌. 6- وه‌زاره‌تی كاروباری شه‌هیدان و ئه‌نفالكراوان. 7- نوێنه‌ری ئه‌نجومه‌نی باڵای كاروباری خانمان. 8- سه‌رۆكی لێژنه‌كانی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكاندا. دووه‌م: كاری ئه‌نجومه‌ن و كۆبوونه‌وه‌كان و چۆنیه‌تی وه‌رگرتنی بڕیاره‌كان به‌ پێڕه‌وێك رێكده‌خرێت كه‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ده‌ری ده‌كات.

مادده‌ی پێنجه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م: دانانی سیاسه‌تی گشتیی ته‌ندروستیی ده‌روونی. دووه‌م: ئاماده‌كردنی پلان بۆ مسۆگه‌ركردنی ماف و سه‌لامه‌تی نه‌خۆشه‌ ده‌روونیه‌كان. سێیه‌م: هه‌ماهه‌نگیكردن له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌نداره‌كان بۆ دابینكردنی پێداویستیه‌ مادی و مه‌عنه‌ویه‌كانی چاودێریكردنی نه‌خۆش و خانه‌كانی حه‌واندنه‌وه‌. چواره‌م: ده‌ركردنی رێنمایی بۆ نه‌خۆشخانه‌و دامه‌زراو نۆرینگه‌كانی پسپۆڕ له‌ پزیشكی ده‌روونی له‌ سه‌رجه‌م ئه‌و شتانه‌ی په‌یوه‌ستن به‌ چاودێریكردنی نه‌خۆش. پێنجه‌م: هه‌ماهه‌نگیكردن له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌نداره‌كان بۆ دابینكردن و ئاماده‌كردنی به‌رنامه‌ی رۆشنبیریی و كۆمه‌ڵایه‌تی و حه‌وانه‌وه‌. شه‌شه‌م: دانانی ستانده‌ر بۆ به‌خشینی مۆڵه‌تی ده‌ركراو له‌ وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی تایبه‌ت به‌ به‌رێوه‌به‌به‌ردنی دامه‌زراوه‌كانی ته‌ندروستیی ده‌روونی كه‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌یان به‌سه‌ردا پیاده‌ ده‌كرێت. حه‌وته‌م: هاریكاریكردن له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ زانستیه‌كان بۆ ئاماده‌كردنی لێكۆڵینه‌وه‌و توێژینه‌وه‌ له‌ بواری ته‌ندروستیی ده‌روونی.

مادده‌ی دوازده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی دوازده‌م: پزیشكی ده‌روونیی به‌رپرس بۆی هه‌یه‌ ماوه‌ی چوونه‌ژووره‌وه‌ی زۆره‌كیی ده‌قكراو له‌ هه‌ردوو مادده‌ی (نۆیه‌م، و ده‌یه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا، درێژبكاته‌وه‌ بۆ ماوه‌یه‌ك زۆره‌كه‌ی حه‌وت رۆژه‌ ئه‌ویش ئه‌گه‌ر ئه‌و پاساوانه‌ی له‌ مادده‌ی (نۆیه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا ده‌قیان له‌سه‌ر كراوه‌ به‌رده‌وامبوون و له‌ تواناشدا نه‌بوو هه‌ڵسه‌نگاندنی پزیشكی له‌ ماوه‌ی سێ رۆژی یه‌كه‌می چوونه‌ژووره‌وه‌ زۆره‌كیه‌كه‌ ده‌سبكه‌وێت له‌گه‌ڵ ئاگاداركردنه‌وه‌ی ئه‌و لایه‌نانه‌ی له‌ مادده‌ی (نۆیه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا ئاماژه‌یان بۆ كراوه‌.

مادده‌ی سێزده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سێزده‌م: نابێت نه‌خۆشی ده‌روونی به‌ شێوه‌یه‌كی زۆره‌كیانه‌ له‌ یه‌كێك له‌ دامه‌زراوه‌كانی ته‌ندروستیی ده‌روونی بۆ ماوه‌ی زیاتر له‌ یه‌ك هه‌فته‌ بهێڵدرێته‌وه‌ ته‌نها پاش ئه‌نجامدانی هه‌ڵسه‌نگاندنی ده‌روونی نه‌خۆشه‌كه‌ نه‌بێت له‌ رێگه‌ی لێژنه‌ی پزیشكی پسپۆڕ، به‌ مه‌رجێك هه‌ڵسه‌نگاندنه‌كه‌ له‌ ماوه‌ی حه‌وت رۆژ له‌ هێشتنه‌وه‌ی به‌زۆره‌كی نه‌خۆشه‌كه‌ بۆ لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكه‌دا بنێردرێت، وه‌ له‌گه‌ڵیانیشدا نموونه‌ی به‌كارهێنراو بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ هاوپێچ بكرێت. وه‌ له‌ هه‌موو حاڵه‌تێكیشدا حاڵه‌تی چوونه‌ژووره‌وه‌ی زۆره‌كی نه‌خۆش كۆتایی پێدێت ئه‌گه‌ر لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكه‌دا ئه‌نجامه‌كانی هه‌ڵسه‌نگاندنه‌ ده‌روونیه‌كه‌ی پێشكه‌شیان كراوه‌ په‌سه‌ند نه‌كات.

مادده‌ی پازده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی پازده‌م: ئه‌گه‌ر باری نه‌خۆشه‌ ده‌روونیه‌كه‌ پێویستی به‌ چاره‌سه‌ری هه‌بێت بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ (30) سی رۆژ زیاتر بێت له‌ ماوه‌ی چوونه‌ژووره‌وه‌ی نائاره‌زوومه‌ندانه‌ ئه‌وا لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگا بۆی هه‌یه‌ پاڵپشت به‌ راپۆڕتی پزیشكی ده‌روونی به‌رپرس راسپارده‌ بكات به‌ چاره‌سه‌ركردنی بۆ ماوه‌یه‌كی دیاریكراوو راسپارده‌ی لێژنه‌كه‌ له‌ ماوه‌ی سێ رۆژ له‌ ده‌ركردنی بڕیاری ڕه‌زامه‌ندی له‌سه‌ر دانانی نه‌خۆش بۆ چاره‌سه‌ركردن ده‌خرێته‌ به‌رده‌م دادوه‌ری لێكۆڵینه‌وه‌وه‌.

مادده‌ی حه‌ڤده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی حه‌ڤده‌م: یه‌كه‌م: ده‌كرێت نه‌خۆشی ده‌روونی ملكه‌چكراو بۆ چوونه‌ژووره‌وه‌ یان چاره‌سه‌ریی زۆره‌كی له‌و دامه‌زراوه‌ ته‌ندروستییه‌ ده‌روونییه‌ی لێیه‌تی به‌مه‌به‌ستی چاره‌سه‌ری بۆ نه‌خۆشخانه‌یه‌كی گشتی بگوازرێته‌وه‌ ئه‌گه‌ر تووشی نه‌خۆشیێكی جه‌سته‌یی هات و له‌و دامه‌زراوه‌ی كه‌ تیایدایه‌ چاره‌سه‌ری پێویست نه‌بوو. دووه‌م: به‌رێوه‌به‌ری دامه‌زراوی ته‌ندروستیی ده‌روونی بۆی هه‌یه‌ باری چوونه‌ژووره‌وه‌ یان چاره‌سه‌ریی زۆره‌كی كۆتایی پێبهێنێت له‌سه‌ر داواكاری یه‌كێك له‌ خزمه‌ پله‌ یه‌ك یان دووه‌كانی نه‌خۆش یان ئه‌وه‌ی شوێنی ده‌گرێته‌وه‌ ئه‌گه‌ر نه‌خۆشه‌كه‌ تووشی نه‌خۆشیێكی جه‌سته‌یی هات ئه‌گه‌ری مردنی هه‌بێت پاش ئه‌وه‌ی داواكارییه‌كه‌ بخرێته‌ به‌رده‌م لێژنه‌ی پزیشكی پسپۆڕه‌وه‌و پێویسته‌ له‌سه‌ری دادگای تایبه‌تمه‌ند، به‌ ڕه‌زامه‌ندی ده‌ربڕین له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی باری چوونه‌ژووره‌وه‌ یان چاره‌سه‌ریی زۆره‌كیه‌، ئاگاداری لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكه‌ بكاته‌وه‌ له‌ ماوه‌یه‌ك له‌ سێ رۆژ تێپه‌ڕ نه‌كات.

مادده‌ی چل و پێنجه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی چل و پێنجه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رێكه‌وتی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمیی (وه‌قایعی كوردستان)دا جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی سی و پێنجه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و پێنجه‌م: ئه‌و دامه‌زراوانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یانگرێته‌وه‌ به‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پابه‌ند ده‌بن: یه‌كه‌م: ڕاده‌ستكردنی نه‌خۆش و كه‌سوكاری وێنه‌یه‌ك له‌و مافانه‌ی نه‌خۆش كه‌ له‌م یاسایه‌دا ده‌قیان له‌سه‌ر كراوه‌ له‌ كاتی چوونه‌ژووره‌وه‌ی دامه‌زراوه‌كان له‌گه‌ڵ دانانی كۆپیه‌ك له‌م مافانه‌ له‌ دۆسیه‌ پزیشكیه‌كه‌ی و یه‌كێكی تر له‌ تۆماره‌ پزیشكیه‌كان پاش واژووكردنی له‌سه‌ری له‌ لایه‌ن نه‌خۆشه‌وه‌. دووه‌م: دانانی كۆپیه‌ك له‌م مافانه‌ له‌ شوێنی به‌رچاو تاوه‌كو نه‌خۆش و میوانه‌كان سه‌یریان بكه‌ن. سێیه‌م: ڕوونكردنه‌وه‌ی ئه‌م مافانه‌و رێكاره‌كانی ته‌زه‌لوم، و چۆنیه‌تی پێشكه‌شكرنی سكاڵاو ئه‌و لایه‌نه‌ی وه‌ریده‌گرێت بۆ هه‌ر نه‌خۆشێك له‌ كاتی چوونه‌ژووره‌وه‌ بۆ ناو دامه‌زراوه‌كانی ته‌ندروستیی ده‌روونی.

مادده‌ی سی و حه‌وته‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و حه‌وته‌م: ناكرێت ئازادی نه‌خۆش له‌ ڕووی جه‌سته‌ییه‌وه‌ كۆت بكرێت یان گۆشه‌گیر بكرێت به‌ هه‌ر ئامرازێك به‌بێ گرتنه‌به‌ری رێكاره‌ دیاریكراوه‌كان به‌پێی ئه‌و رێنماییانه‌ی ده‌رده‌كرێن بۆ ئاسان جێبه‌جێكردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌.

مادده‌ی سی و هه‌ژده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی سی و هه‌ژده‌م: یه‌كه‌م: له‌گه‌ڵ پێشێل نه‌كردنی هه‌ر سزایه‌كی توندتر كه‌ یاسا ده‌قی له‌سه‌ر بكات ئه‌وا سزا ده‌درێت به‌ به‌ندكردن بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ یه‌ك ساڵ زیاتر نه‌بێت و به‌ غه‌رامه‌یه‌ك له‌ (1.000.000) یه‌ك ملیۆن دینار زیاتر نه‌بێت هه‌ر كه‌سێك: 1- به‌ نیازخراپی زانیاری یان داتا یان راپۆڕت به‌ پێچه‌وانه‌ی ڕاستی ده‌رباره‌ی باری ده‌روونی كه‌سێك پێشكه‌ش بكات به‌مه‌به‌ستی ئه‌وه‌ی به‌زۆره‌كی ده‌سبه‌سه‌ر بكرێت وه‌ك نه‌خۆشێكی ده‌روونی یان به‌ ئامانجی كۆتاییهێنانی ده‌سبه‌سه‌رییه‌كه‌ی، یان لێبووردنی له‌ به‌رپرسیارێتی تاوانكاریی چ به‌ شێوه‌یه‌كی ته‌واو یان به‌شه‌كیی. 2- ئه‌و پابه‌ندییه‌ی له‌ مادده‌ی (31)ی ئه‌م یاسایه‌دا ده‌قی له‌سه‌ر كراوه‌ پێشێل بكات. دووه‌م: سزا ده‌درێت به‌ به‌ندكردن بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ دوو ساڵ زیاتر نه‌بێت و به‌ غه‌رامه‌یه‌ك له‌ پێنج سه‌د هه‌زار دینار كه‌متر نه‌بێت و له‌ یه‌ك ملیۆن دینار زیاتر نه‌بێت یان به‌ یه‌كێك له‌م دوو سزایه‌: 1- هه‌ر پزیشكێك به‌ ئه‌نقه‌ست له‌ ڕاپۆڕته‌كه‌ی شتێك بسه‌لمێنێت كه‌وا پێچه‌وانه‌ی ڕاستی بێت ده‌رباره‌ی باری ده‌روونی یان ژیریی كه‌سێك به‌ مه‌به‌ستی ئه‌وه‌ی بیخه‌نه‌ دامه‌زراوه‌كان یان لێی بهێننه‌ده‌ره‌وه‌ یان به‌ ئامانجی ئه‌وه‌ی به‌ شێوه‌یه‌كی ته‌واو یان به‌شه‌كیی له‌ به‌رپرسیارێتی تاوانكاریی بیبوورن. 2- هه‌ر یه‌كێك كه‌سێك به‌ سیفه‌تی تووشبوونی به‌ یه‌كێك له‌ نه‌خۆشیه‌ ده‌روونیه‌كان یان ژیرییه‌كان له‌ شوێنێك ده‌سبه‌سه‌ر بكات یان به‌ ئه‌نقه‌ست ببێته‌ هۆی ده‌سبه‌سه‌راگرتنی له‌ شوێنێك جگه‌ له‌و شوێنانه‌ی یان ئه‌وا حاڵه‌تانه‌ی له‌م یاسایه‌دا ده‌قیان له‌سه‌ر كراوه‌.

مادده‌ی چل و چوارده‌م:

متن ماده:

مادده‌ی چل و چوارده‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی ناكۆك له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا ناكرێت.

مادده‌ی چل و یه‌كه‌م:

متن ماده:

مادده‌ی چل و یه‌كه‌م: یه‌كه‌م: هه‌ر كه‌سێك نهێنیێك له‌ نهێنیه‌كانی نه‌خۆشی ده‌روونی به‌ پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ئاشكرا بكات ئه‌وا سزا ده‌درێت به‌ غه‌رامه‌یه‌ك له‌ یه‌ك ملیۆن دینار كه‌متر نه‌بێت و له‌ دوو ملیۆن دینار زیاتر نه‌بێت. دووه‌م: هه‌ر كه‌سێك هه‌ڵبستێت به‌ ئه‌نقه‌ست یان به‌ بێباكیه‌كی گه‌وره‌ به‌ پێدانی ده‌رمانێك به‌ نه‌خۆش به‌بێ رێنمایی پزیشكی پسپۆڕ یان به‌ پێچه‌وانه‌ی رێنماییه‌كانی ئه‌وا سزا ده‌درێت به‌ به‌ندكردن بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ شه‌ش مانگ كه‌متر نه‌بێت و له‌ یه‌ك ساڵ زیاتر نه‌بێت و به‌ غه‌رامه‌یه‌ك له‌ یه‌ك ملیۆن دینار كه‌متر نه‌بێت و له‌ دوو ملیۆن دینار زیاتر نه‌بێت.