یاسای ژماره (12) ساڵی 1993 یاسای خوێندنی باڵاو لێكۆلینهوه
جستجو در مفاد 🔎
جستجو در متن مواد قانون با سرعت بالا و دقت هوش مصنوعی
ماددهی بیست و دووهم:
ماددهی بیست و دووهم: دهبێ ئهوهی به مامۆستا دادهمهزرێ یا ئهو پلهی پی ًدهبهخشرێ یهكێ لهم دوو مهرجهی تێدابێ: 1-باوهرنامهی دانپێدانراوی دكتۆرا یا هاوتاكهی له رووی زانستییهوه ههبێ یا باوهر نامهیهكی زانستی یا هونهری یا تهكنیكی یا پێشهیی لهو تایبهتكایانهدا ههبێ كه بوهرنامهی دكتۆرای تێدا نادرێ یا باوهرنامهیهكی هاوتا له رووی زانستییهوه به مهرجێ ماوهی خوێندن بۆ وهرگرتنهوهی ئهم باورهنامهیه سالێ دوای وهرگرتنی باوهرنامهكهی سهرهتایی كهمتر نهبێ. 2-مامۆستای یاریدهدهر ی بێ له یهكێ له زانكۆكان یا پهیمانگا هونهریهكاندا بۆ ماوهیهك كهله سێ ساڵ كهمتر نهبێ و ئەو ماوهیهدا به لایهنی كهمهوه دوو لێكۆلینهوهی بایهخداری بڵاو كردبێتهوه كۆششێكی باشی له دهرس وتنهوهدا كر.
ماددهی بیست و حهوتهم:
ماددهی بیست و حهوتهم: دهزگاكه لهو پهیمانگایانه پێكدێ كه له بوارهكانی خوێندنی هونهری دوای خوێندنی ئامادهی و هاوتاكانیدا پسپۆرن و كهسایهتی یهكی مهعنهوی ههیه و بۆی ههیه ئامۆژگاری كردنهوهی پهیمانگای نوێ یا ههڵوهشاندنهوه یا له یهكدانیان بكا له ههر كاتدا به پێویست زانرا.
ماددهی بیست و شهشهم:
ماددهی بیست و شهشهم: دهزگایهك به پێی ئهم یاسایه دادهمهزرینێ پێی دهوترێت (دهزگای پهیمانگا هونهرییهكان له ههرێمدا)و مهڵبهندهكهی له شاری ههولێر دهبی.
ماددهی چل و یهكهم.
ماددهی چل و یهكهم. ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی رهسمیدا كاری پێدهكرێ
ماددهی یازدهیهم:
ماددهی یازدهیهم: ئهنجومهنی زانكۆ دهستهی زانستی و بهرێوهبهرێتی باڵایه له زانكۆدا و لهم كهسانه پێكدێ: 1-سهرۆكی زانكۆ سهرۆك 2-عهمیدهكان ئهندام 3-ههردوو یاریدهدهری سهرۆكی زانكۆ ئهندام 4-دوو ئهندام له دهستهی دهرس وتنهوهی زانكۆ كه له لایهن دهستهوه بۆ ماوهی دوو ساڵ ههڵدهبژێردرێن و دهشێ نوێ بكرێتهوه.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: ئهنجومهن سیاسهتی خوێندنی باڵا و توێژینهوهی زانستی بۆ دهزگاكانی خوێندنی باڵا له ههرێمدا دادهرێژێ و نهخشهی تایبهتی بۆ زانكۆكان و دهزگای پهیمانگا هونهرییهكان دهكێشێ و له یهك نهخشهدا بۆ ههموو ههرێمی رێكدهخاو سهرپهرشتی جێبهجێ كردنی به باشی دهكا و كۆنگره دهبهستێ و كاروباری نێردراوان هاتووان (المبعوپین و الوافدین) و پهیوهندی رۆشنبیری بهرێوه دهبا.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: زانكۆ شوێنی ئارامییه (حرم امن) و مهڵبهندی تیشكدانهوهی شارستانی و فكری و زانستی و تهكنیكییه له كۆمهڵداو خاوهنی كهسایهتییهكی مهعنهوی سهربهخۆیه ئهنجومهنێك كاروباری بهرێوه دهبا.
ماددهی سیازدهیهم:
ماددهی سیازدهیهم: دهببێ ئهوهی به سهرۆكی زانكۆ دادهمهزرێ باوهرنامهی دكتۆرای ههبێ و له پلهی پرۆفیسۆر یاریدهدهری پرۆفیسۆردابێ و خحمهتی له ده ساڵ كهمتر نهبی ئهوهوی دوای ههڵبژاردنی له لایهن ئهو ئهندامانهی دهستهی دهرس وتنهوه له زانكۆدا كه له پلهی پرۆفیسۆری یاریدهدهر و بهرهوژوودان و دامهزراندنیشی به بڕیاری لایهنی پهیوهندار و به پێی یاسا رهژاوكراوهكان و بۆ ماوهی چوار ساڵ دهبێ.
ماددهی حهڤدهیهم:
ماددهی حهڤدهیهم: ههر كۆلێجێك عهمید سهرۆكایهتی دهكا كه دهبێ باوهرنامهی دكترای ههبێ و له پلهی پرۆفیسۆر یا پرۆفیسۆری یاریدهدهر دابێ و خزمهتی زانكۆیه به لایهنی كهمهوه حهوت ساڵ بێ، ئهمه ئهمه دوای ههڵبژاردنی له لایهن ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه له كۆلێجدا لهوانهی له پلهی مامۆستا (مدرس) و بهرهو ژووردان و دامهزراندنیشی به بڕیاری ئهنجومهنی وهزیران لهسه پێشنیازی ئهنجومهن و بۆ ماوهی چوار ساڵ دهبێ و ئهم تایبهتكاریانه بهجێ دێنێ: 1-تایبهتكارییانه زانستییهكان أ-چاودێریكردنی رهوتی خوێندنی سهرهتایی باڵا چهسپاندنی بهردهوامی باری فیكری و پهروهردهیی و زانستی. ب-سهلماندنی پێشنیازهكانی بهش و لقهكان. ج-پهسهند كردنی دابهشكردنی باسهكانی خوێندن و یهكه وهرزییهكان (الوحدات الفصلیه) بهسهر ئهندامانی دهستهی دهرس ووتنهوه و موحازیرهكاندا و پێكهێنانی لیژنهكانی لێدوانی نامهكان و دیاری كردنی كاتهكانیان. د-بهجێ هێنانی گشت ئهو رێنمایی و پهیرهوانهی سهبارهت به رێكخستنی كاروباری زانستی و پهروهرده دهرچوون و ئهو بڕیارانهش له ئهنجومهنی كۆلێجهوه دهركراون. تایبهتكارییه ئیداری و داراییهكان: أ-به جێهێنانی ئهو یاساو پهیره و رێنمایانهی پهیوهندیان به كاروباری ئیداری و داراییهوه ههیه. ب-پهسهند كردنی پێشنیازهكانی ئهو لێژنانهی له كۆلێجدا پێك هاتوون. ج-پهسهند كردنی ناونووسی قوتابیان بۆ خوێندنی سهرهتایی و باڵا. د-پهسهند كردنی كرین و هێنان (استراد)ی كهلو پهلی تاقیگهی و پێویستییهكانی تر و گۆڤار و كتێب. ه-پهسهند كردنی بهخشینی خهڵات به كهسانی دهرهوهی زانكۆ لهسهر راهێنان دهرس وتنهوه له كۆلێجدا و سهرپهرشتی كردنی نامهكان و بهشداربوون له لیژنهكانی تاقیكردنهوهی سهرهتایی لیژنهكانی لێدوان به پێی یاسا رهچاوكراوهكان. و-پهسهند كردنی گۆرینی ناونیشانی هونهری ئیداری له چوارچێوه (میلاك)ی سهلمێنراوی كۆلێجدا و به پێی حوكمی یاسا پهیره و رێنماییهكانی. ز-رێككهوتن لهسهر گواستنهوه و تهنسیب كردنی كارگهران له ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه و هونهری ئیدارییهكان له سنووری كۆلێج و فهرمانگهكانی زانكۆدا دوای سازكاری (تنسیب) له نێوان ههردوو لای گواستنهوهكهدا به مهرجێ له لایهن سهرۆكایهتی زانكۆوه پهسهند بكرێ.
ماددهی چلهم:
ماددهی چلهم: دهبێ ئهنجومهنی وهزیران حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكا.
ماددهی سی و ههشتهم:
ماددهی سی و ههشتهم: زانكۆكان و پهیمانگا و دهزگا هونهری یهكان دهبهخشرێن له رهسمی گومرگی ههموو ئهو شمهك و كهل و پهل و جیهازانه و پارچهكانیان و شمهكی یهدهگ و تاقیگهیی و ئامێری روونكردنهوه و فیلم بڵاوكراوه و كتێب و چاپهمهنی هێنرا و له دهرهوه و له چوارچێوهی پرۆژه و تایبهتكارییهكانی خوێندن دا كه خزمهتی بهستهكانی دهبهخشرێن.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: ئهنجومهن به سهرۆكایهتی ئهنجومهنی وهزیران و ئهندامهتی ئهمانه پێكدێ. 1-جێگری سهرۆكی ئهنجومهنی وهزیران جێگری سهرۆك. 2-وهزیری پهروهرده 3-سهرۆكهكانی زانكۆكانی ههرێم. 4-سهرۆكی دهزگای پهیمانگه هونهرییهكانی ههرێم. 5-حهوت له ئهندامانی دهستهكانی دهرس وتنهوه (الهیئات التدریسیه) لهوانهی به پلهی پرۆفیسۆر (استاژ) یا پرۆفیسۆری یاریدهدهر(استاذ مساعد) له كاتی پێویستدا لهگهل لهبهر چاو گرتنی بوارهكانی پسپۆریدا.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: ئهنجومهن مقهررێكی دهبێ بۆ بهرێوهبردنی كاروباری ئهنجومهن كه له لایهن ئهنجومهنیوهزیرانهوه له پسپۆرانی بواری خوێندنی بالا دادهمهزرێ و ئهركی رێكخستنی بهرنامهی كاری ئهنجومهن و نووسینی مهحزهرهی كۆبوونهوهكانی و تۆمار كردنی بڕیار و ئامۆژكاری و راپۆرتهكانی بهجێ دێنێ و راگهیاندنیان به لایهنه پهیوهندارهكان له ماوهی ههفتهیهكاد له دهرچوونیانهوه و به دواداچوونی ئهم كاروبارانهی لای ئهو لایهنانهی پیایان گهیهنراوه زانینی ئهو ههنگاوانهی بۆیان نراوه و بهرز كردنهوهی راپۆرت له بارهیانهوه بۆ ئهنجومهن.
ماددهی بیست و یهكهم:
ماددهی بیست و یهكهم: 1-دهبێ ئهوهی به مامۆستای یاریدهدهر دادهمهزرێ یا ئهو لهقهبهی پێ دهبهخشرێ باوهرنامهی ماجستێر یا هاوتاكهی ههبێ. 2-ئهگهر مامۆستای یاریدهدهر له ماوهی چوار ساڵدا له رۆژی دامهزراندنیهوه نهخرایه پلهیهكی بهرز ترهوه دهبێ بگوێزرێتهوه بۆ دههروهی خوێندنی باڵا به مهرجێ گواستنهوهكهی رهزامهندی ئهنجومهنی كۆلێج و ئهنجومهنی زانكۆی لهسهر بێ.
ماددهی سی و یهكهم:
ماددهی سی و یهكهم: 1-دهبێ ئهوهی به عهمیدی پهیمانگا دادهمهزرێ له پلهی مامۆستا و بهرهژووردا بێ دوای ههڵبژاردنی له لایهن دهستهی دهرس ووتنهوهی پهیمانگاوه و به بڕیاری ئهنجومهنی وهزیران لهسهر ئامۆژگاری ئهنجومهن و بۆ ماوهی چوار ساڵ دهبێ. 2-عهمیدی پهیمانگا ئهو دهسهڵات و تایبهتكاری یانهی عهمیدی كۆلێجی دهبێ كه لهم یاسایهدا دیار كراون و به شێوهیهك كه لهگهڵ ئامانجهكانی پهیمانگادا بگونجێ.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: ئهنجومهنێكی به پێی ئهم یاسایه بۆ خوێندنی باڵا و توێژینهوهی زانستی پێكدێ كه به پێی ماددهی (10)ی یاسای ژماره (3)ی ساڵی 1992 به سرۆكایهتی ئهنجومهنی وهزیران دهبهسترێتهوه.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: دهزگاكانی خوێندنی باڵا و لێكۆلینهوهی زانستی له مانه پێكدێن: 1-زانكۆكانی ههرێم. 2-دهزگای پهیمانگا هونهرییهكان له ههرێمدا.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: زانكۆ له كۆلێجهكان و مهڵبهندهكانی لێكۆلینهوه و ههر دامودهزگایهكی پێویستی تر له بوارهكانی زانستی تیۆری و پراكتیكی پێكدێ كه به پێی پهیرهوێكی تایبهتی دادهمهزرێنرێت.
ماددهی شازدهیهم:
ماددهی شازدهیهم: ئهنجومهنی كۆلێج ئهو تایبهتكارانه بهجێ دێنێ: 1-تایبهتكارییه زانستییهكان: أ-دانای نهخشهی وهرگرتن بۆ خوێندنی سهرهتایی و باڵا بهپێی بهش یا لقی زانستی و مهرجهكانی تایبهتكاریان و به دواداچوونی جێبهجێ كردنیان. ب-دانانی نهخشهیهكی تایبهتی بۆ لێكۆلینهوهی زانستی دانان و وهرگێران و بڵاوكردنهوه و دابین كردنی پێویستی یهكانی خوێندن و ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه. ج-دانانی نهخشهی كردنهوهی بهش و لقه زانستیییهكان و مهڵبهندهكان و پێشنیازكردنی بهش و لقی زانستی نوێ یا لێكدانیان یا ههڵوهشانهوهیان و دابهشكردنی بهرنامهكان بهسهر ساڵهكانی خوێندن. د-بڕیار لهسهر دانی نهخشهكانی بهشه زانستییهكان له بارهی داوهتكردنی پرۆفیسۆره مێوانهكانهوه (الاساتژه الزائرین). ه-بریار لهسهر دانی ناونیشانی نامه زانكۆییهكان و دیاریكردنی لیژنهكانی تاقیكردنهوهی گشتی و سهرپهرشتكار و بهشدار و ئهنجامهكانی لێدوان لێ زیادكردن و لێ بهلاوه نان له باسهكانی خوێندنی بڵا و پهسهند كردنی ناوی ئهوانهی تاقیكردنهوهی دهرهكی (امتحان خارجی) دهدهن بهش یا لقه زانستییهكی پێشنیازی كردوون. و-پێشنیازكردنی خوێندنی باڵای نوێ و بهرنامه و نهخشهكانی ساڵانهیان و ههر كاروبارێكی تر كه له برَگهی (ه)ی ئهم ماددهییه نهوتراوه. ز-بڕیار لهسهر دانی جێبهجێ كردنی مهشقی پراكتیكی هاوینان بۆ قوتابیان. 2-تایبهتكارییه ئیدارییهكان: أ-سهرپهرشتی كردنی كاروباری كۆلێج وبایهخدان به چالاكی زانستیی و رۆشنبیری پهروهردهیی و وهرزشیه جۆراو جۆرهكان. ب-ئامادهكردنی (ملاك)ی كۆلێج له ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوهی كۆلێج لهسهر پێش كۆتایی خوێندن لهبهر رۆشنایی ئهو پێشنیازانهی كه عهمید و ئهنجومهنهكانی بهش و لقهكانی پێشكهشی دهكهن. ج-پێشنیاز كردنی ئیجازهی له ناوهوهی ههرێمدا بۆ كارگهرانی كۆلێج لهسهر پێشنیاز كردنی بهش یا لقی زانستی پهیوهندیدار. د-پێشنیاز كردنی گهرانهوهی ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه بۆ سهركار لهسهر پێشنیازی بهش یا لقی پهیوهندیدار (ئیجازه و زهماله و بعپه) بدرێ به ئهندامانی. ه-پهسهندكردنی خۆتهرخانكردنی (تفرغ) ئهندامی دهستهی دهرس وتنهوه له ناوهوه و دهرهوهی ههرێمدا به پێی پێوانه رهچاوكراوهكان. و-سهپاندنی سزای (انچباگی) بهسهر قوتابیاندا به پێی پهیره و رێنماییه رهچاو كراوهكان. ز-سهیر كردنی ههموو ئهو كاروبارانهی تر كه عهمید بۆیان دهنێرێ. ح-سهرپهرشتییی جێبهجێ كردنی پهیره و رێنماییهكانی سهبارهت به كاروباری زانستی كۆلێج. گ-راسپاردن به (انتداب) كردنی ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه (محاضرهكان) بۆ خوێندنی باڵا به پێی ژماره و پێویستی كهبهش و لقهكانی دیاری دهكهن. ی-پێشنیاز كردنی نهخشه پێگهیاندن (تأهیل)ی كارگێری زانستی و ئیداری. ل-پێشنیاز كردنی نهخشه پهیوهندی رۆشنبیری دوو قووڵی. م-ئهنجومهن بۆی ههیه لیژنهی یاریدهدهر بۆ جێبهجێكردنی ئهركه زانستی و ئیداری و دارایی و پهروهردهییهكانی پێكبێنێ. 3-تایبهتكارییه داراییهكان: أ-پێشنیاز كردنی نهخشه و بووجهی ساڵانه و بهرنامهی كهل و پهل و هێنان (استیراد)ی ساڵانهو نهخشنهی بهگهرخستن (استپمار)ی ساڵانه. ب- راسپاردن به بڕیار دانی دوا حیساب (الحساب الختامی). ج-پهسهند كردنی سكێچ و نهخشهو خشتهی (كمیات) كارو پرۆژه تایبهتییهكانی كهله بووجهی ئاسایی و بهگهر خستندا هههن و حهواله كردن و بهلێن بهستن بۆ جێبهجێكردنیان به پێی حوكمهكانی یاسا پهیره و مهرجه تایبهتییهكانی. د-ئهنجومهن بۆی ههیه ههندێ له دهسهڵاتهكانی به عهمید بسپێرێ.
ماددهی ههژدهیهم:
ماددهی ههژدهیهم: بهشی زانستییهكه (وحده)ی زانستی بنچینهیی خوێندنی باڵایهوه ئهنجومهنی بهش له لایهن سهرۆكهكهیهوه بهرێوه دهبرێ كه دوای ههڵبژاردنی له لایهن ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوهی بهشهوه به برَیاری سهرۆكی زانكۆ دادهمهزرێ بهمهرجێ پلهی له پرۆفیسۆری یاریدهدهر كهمتر نهبێ و ئهنجومهن ئهم تایبهتكارییانه بهجێ دێنێ: 1-لێدوانی بهرنامهكانی خوێندن و (مفردات)ەكانی و كتێبهكانی خوێندن و پێشنیاز كردنی گۆرین و بهلاوه نانیان لهبهر تیشكی ئامۆژگارییهكانی دهستهی دهرس ووتنهوهدا. 2- پێشنیاز كردنلی پێویستییهكانی بهش له ئهندامنی دهستهی دهرس وتنهوه و هونهركاران و پێشننیاز كردنی داوهتكردنی پرۆفیسری میوان. 3-بریار لهسهر دانی پرۆژهی لێكۆلینهوه زانستیانهی له لایهن ئهندامانی بهشهوه پێشكهشكراوان و پێشنیاز كردنی رێ و شوێنی مسۆگهر كردن تهواو كردنیان و ئامۆژگاریكردنی یاریدهدانی چاپكردنی لێكۆلینهوهی زانستی كتێبی دانراو و وهرگێران، بایهخدان به لێكۆلینهوهكانی قوتابیان و دابینكردنی پێویستییهكانی جێبهجێ كردنیان. 4-جێبهجێ كردنی بریارهكانی ئهنجومهنی كۆلێج. 5-پێكهێنانی لیژنهی پهروهردهیی و زانستی به پێی پێویستی بهش. 6-سهرپهرشتی كردنی رهوتی دهرس وتنهوه و شێوازهكانی و پهرهپێدانیان و ئهركهكانی ئهندامانی دهستهی دهرس وتنهوه و كارگهرانی تری بهش و كاروباری زانستی قوتابیان له ساڵه جیا جیاكانی خوێندندا له رێگهی سهرپهرشتی كردنی زانستیانهی بهردهوامیانهوه. 7-بهدوا داچوونی پێشكهوتنه زانستییهكان له بواری زانیاری زانستیدا و رێنمایی كردنی ئهندامانی دهیتهی دهرس وتنهوه بۆ نوێكردنهوهی بهرنامهو باسهكانی خوێندن به شێوهیهك كه لهگهڵ ئهو پێشكهوتنه زانستی و تهكنهلۆجیهدا بگونجێ. 8-سپاردنی ههندێ له دهسهڵاتهكانی به سهرۆكی بهش.