مقررات شماره (۱) مربوط فرمان شماره هشتم | ۹۵۳۱

د افغانستان دموکراتیک جمهوریت

د عدل وزارت

رسمی جریده

)شماره ۹۱(

مقررات شماره )۹( مربوط فرمان شماره هشتم

(۶۹۴)نمبر مسلسل )تاریخ ۹۴ جدی ( ۹۵۳۱سال

ACKU

محترم وزیر عدلیه و لوی څارنوال:
مجلس وزراء تحت فیصله شماره ) ۲۰۳۱ ( در جلسه ) ۰۲ ۰/تاریخی ( ۲۳ /۲۰۳۱ با مالحظه ورله عرض مورخ
۰/ ۲۳ /۲۰۳۱ وزارت زراعت و اصالحات ارضی مراتب آتی را تصویب نمود:
))ممررات شماره یک فرمان شماره هشتم شورای انمالبی جمهوری دموکراتیک افغانستان در باره زمین منظور است. بعد
نشر در جریده رسمی نافذ شناخته شود.((
مراتب تصویب مجلس وزراء که به منظوری رئیس شورای انمالبی و صدراعظم جمهوری دموکراتیک افغانستان رسیده
بشما خبرداده شد تا در نشر آن به جریده رسمی الدام بعمل آید.

حفیظ هللا امین

معاون صدراعظم و وزیر امور خارجه
ACKU

فصل اول
احکام عمومی

ماده اول
این ممررات بر اساس حکم مواد )۱۱و۰۳( فرمان شماره هشتم شورای انمالبی جمهوری دموکراتیک افغانستان درباره
زمین وضع گردید.
ماده دوم
اصطالحات آتی در این ممررات دارای معانی ذیل میباشد:
-۲ لطعه کوچک: لطعه ایست که مساحت آن کمتر ازپنج جریب زمین باشد.
-۱ دفتر اساس: کتابیست که ملکیت شخص، تغییرات، محدودیت ها و التزامات بروی اسناد مدار حکم در آن ثبت میگردد.
-۰ زمین بایر: زمینی است که بیش از پنج سال متواتر تحت کشت و زراعت لرار نگرفته بعد از اصالح یا احداث سیستم
جدید آبیاری تحت کشت و زراعت لرار گرفته بتواند.

فصل دوم
کمیته های خلقی اختصاصی

ماده سوم
بمنظور حل و فصل منازعات حمولی ناشی از اصالحات ارضی کمیته های خلمی اختصاصی ذیل تشکیل میگردد:
-۲ کمیته خلمی اختصاصی ولسوالی )در مرکز والیت کمیته خلمی اختصاصی مشابه نیز ایجاد میگردد.
-۱ کمیته خلمی اختصاصی والیت.
ماده چهارم
کمیته خلمی اختصاصی ولسوالی متشکل است از:
-۲ ر ئیس: نماینده ریاست تصفیه وثبت ارضی.

ACKU

-۱ :اعضاء
_ نماینده وزارت عدلیه ولسوالی مربوطه.
_ نماینده وزارت زراعت و اصالحات ارضی )آمر ترویج محل(.
دستر.ا_ نماینده ک
_نمایندگان دهمانان سه نفر.
انتخاب نمایندگان دهمانان تحت نظارت کمیته حل مشکالت دهمانی ولسوالی صورت میگیرد.
ماده پنجم
کمیته خلمی اختصاصی مطابك احکام این ممررات دارای صالحیت های ذیل میباشد:
-۲ بررسی واتخاذ تصمیم درباره اسناد مشبوه یا مورد اختالف.
-۱ حل و فصل دعاوی مربوط به حمابه.
-۰ حل و فصل دعاوی مربوط به مساحت و حدود اربعه.
-۴ حل و فصل منازعات مربوط به تثبیت درجه زمین.
-۳ تصحیح دفاتر اساس ثبت امالک و مالیه در مورد موضوعاتیکه راجع به آن فیصله لطعی صورت گرفته.
-۶ حل و فصل منازعاتیکه در لسمت تعیین استحماق یا درجه استحماق یکنفر داوطلب زمین بوجود می آید.
-۱ حل و فصل و اتخاذ تصمیم درباره سایر منازعات ناشی از تطبیك اصالحات ارضی.
ماده ششم
در صورتیکه فیصله کمیته خلمی اختصاصی ولسوالی مورد لناعت یک یا هر دو طرف دعوی والع نگردد موضوع جهت
حل وفصل نهایی به کمیته خلمی اختصاصی والیت رجعت داده میشود.
ماده هفتم
کمیته خلمی اختصاصی والیت متشکل است از:
-۲ رئیس:

ACKU

نماینده تصفیه )آمر اصالحات ارضی والیت(.
-۱ اعضاء:
_ نمایند ه وزارت عدلیه والیت مربوطه.
_نماینده وزارت زراعت و اصالحات ارضی )مدیرعمومی ترویج والیت(.
_ نماینده کادستر.
_ نمایند گان دهمانان سه نفر.
انتخاب نمایندگان دهمانان تحت نظارت کمیته حل مشکالت دهمانی والیت صورت میگیرد.
ماده هشتم
اعضای کمیته های خلمی اختصاصی ولسوالی و طور ختم کار والیت تا خدمتی اجرای وظیفه مینمایند.

فصل سوم
اسناد ملکیت زمین

ماده نهم
اسناد ملکیت زمین عبارت است از:
-۲ فرمان دولت، فرمان صدارت و سند خرید از ملکیت دولت که شرایط حکم ماده یازدهم این ممررات را داشته باشد.
-۱ وثیمه شرعی مبنی بر فروشی، تملیک و ترکه شرایط حکم ماده دهم این ممررات را داشته باشد.
-۰ سند مالیه دهی که شرایط حکم ماده دوازدهم این ممررات را داشته باشد.
-۴ سند حمابه که شرایط حکم ماده سیزدهم این ممررات را داشته باشد.
-۳ سند عرفی که شرایط حکم ماده پانزدهم این ممررات را داشته باشد.
ماده دهم
سند شرعی ولتی مدارحکم است که:

ACKU

-۲ ثبت محفوظ دیوان لضاء داشته باشد و سند شرعی دیگر یا فرمان مدار حکم مبطل آن موجود نباشد.
-۱ مالک سند از تاریخ صدور الی زمان ارائه سند یا یکسال لبل از آن مالیه را تادیه نموده و یا سند معافیت تادیه مالیه
ممام صالحیت دار را داشته باشد.
ماده یازدهم
فرمان و سند خرید ملکیت زمین دولت ولتی مدار حکم است که:
-۲ از اداره باصالحیت صدور یافته باشد.
-۱ سند شرعی مبطل آن موجود نباشد.
-۰ مالک مالیه آنرا از تاریخ صدور آن الی زمان ارائه سند یا یک سال لبل از ان پرداخته یا از معافیت مالیه در فرمان
تذکار یافته باشد.
ماده دوازدهم
سند مالیه دهی ولتی مدار حکم است که:
-۲ سند شرعی مدار حکم یا فرمان مدار حکم مبطل آن موجود نباشد.
-۱ در دفاتر اساس امالک ومالیه ثبت داشته باشد.
-۰ حد الل مالیه )۲۳( سال اخیر باسم مالک سند الی یکسال لبل از ارائه سند تحویل گردیده باشد.
ماده سیزدهم
سند حمابه ولتی مدار :حکم است که
-۲ مبطل نداشته باشد.
-۱ مالک مالیه زمین مربوط واحد الل در )۲۳( سال اخیر الی یکسال لبل از ارائه سند تادیه نموده باشد.
-۰ در دفتر اساس امالک ثبت شده باشد.
ارهم ماده چ
حمابه ایکه زمین نداشته وهمچنان حمابه ایکه بیشتر از ضرورت آبیاری لطعه، آسیا یا پایکوب باشد ملکیت دولت شمرده
میشود.

ACKU

ماده پانزدهم
سند عرفی ولتی مدار :حکم است که
-۲ فروشنده زمین سند مدار حکم داشته و مالیه باسم )فروشنده( تا زمان ارائه سند یا یکسال لبل از آن تادیه گردیده باشد.
-۱ سند عرفی لبل از تاریخ )۲۳( اسد ۲۰۳۱ ترتیب و مالک لبل از سال ۲۰۳۱ فورمه اظهارنامه را خانه پری
بعدازتصدیك پلوان شریکان همان لطعه به شعبه مربوطه تسلیم داده باشد.
-۰ فروشنده زمین دولت نباشد.
ماده شانزدهم
سند عرفی که دارای شرایط مندرج ماده پانزدهم این ممررات باشد الی ده جریب زمین درجه اول یا معادل آن به تصرف
مالک گذاشته شده متبالی ملکیت دولت محسوب میگردد.
ماده هفدهم
سند خسبری، مالیه مولت عهده عمری وکشتمندی بحیث سند ملکیت شناخته نمیشود.
ماده هجدهم
هرگاه شخصی سند ملکیت را به کمیته خلمی اختصاصی ارائه کرده نتواند یا سند ملکیت مدار ساحه شناخته نشود اعتبار
تحت تصرف وی ملکیت دولت محسوب میگردد.

فصل چهارم
تصفیه اراضی

ماده نزدهم
هرگاه حدود اربعه مساحت یا درجه لطعه یا لطعات زمین شامل سند با اظهارات زمیندار اختالف داشته باشد موضوع
توسط عضو فنی مورد ارزیابی لرار گرفته و از طرف کمیته خلمی اختصاصی درباره فیصله بعمل آید.
ماده بیستم
زمین را که دولت لبل از نفاذ فرمان شماره هشتم شورای انمالبی به شخص فروخته باشد باوی حسب آتی معامله میشود:

ACKU

-۲ اگر تمام لیمت زمین را تادیه و زمین را تصرف نموده باشد الی سی جریب زمین درجه اول یا معادل آن باسم شخص
ثبت دفتر مالیه و امالک میشود.
-۱ اگر تمام لیمت زمین یا لسمتی از ان را بدولت تحویل ولی زمین را تصرف نشده باشد با در نظرداشت مبلغ تادیه شده
الی ده جریب زمین درجه اول یا معادل آن بوی تسلیم داده میشود.
ماده بیست ویکم
اراضی ال مالک که از طرف دهمان بی زمین و زارع بدون داشتن سند ملکیت تصرف شده در صورتی به متصرف تعلك
میگیرد که:
-۲ الال مدت ده سال طور مسلسل در تصرف وی بوده باشد.
-۱ اراضی بایر را صالح الزراعه ساخته و در ان جوی، درخت، عالیم زراعت و آبادی مشهود باشد.
-۰ فورمه اظهارنامه را لبل از سال ۲۰۳۱ تکمیل و مصدلین تصدیك نموده باشند در صورت تکمیل شرایط مندرج این
ماده صرف الی ده جریب زمین درجه اول یا معادل آن مستحك بوده مازاد آن ملکیت دولت شناخته میشود.
ماده بیست ودوم
هرگاه ملکیت یک عده اشخاص باسم شخصی دیگری یا لریه یا کاریز به اساس سند ملکیت یا مالیه دهی مشترک باشد در
حالیکه اشخاص مذکور به تمسیمات اراضی مربوطه شان توافك تحریری داشته باشند طوریکه از اصل مساحت شامل سند
ملکیت یا مالیه دهی بیشتر نگردد لرار آتی تصفیه میشود:
-۲ لست مساحت، حدود اربعه وحك آبه ساحه به تفریك هر شخص که عمالً زمین را در تصرف دارد ترتیب نمایند.
-۱ امضاء یا نشان شصت متصرف درلست مذکور موجود باشد.
-۰ کمیته حل مشکالت دهمانی صحت لست مذکور را تصدیك کند.
-۴ هر نفر طور جداگانه فورمه ثبت مجدد وتصفیه ساحه زمینداری را خانه پری و مراحل آنرا تکمیل و بعدا مازاد نصاب
تفکیک میگردد.
ماده بیست وسوم
هرگاه اسناد ملکیت چند زمیندار از نگاه حدود اربعه مشترک بوده ساحات زمینداری شان به شکل مشاع ومخلوط باشد
غرض تصفیه آن الدامات ذیل صورت می گیرد.
-۲ اندازه ساحه اصلی و معادل درجه اول ملکیت هر شخص برویت سند ملکیت تعیین میگردد.
ACKU

-۱ اندازه مالیه ساالنه تا سال ۲۰۳۴به تفریك هر زمیندار از دفتر اساس ثبت امالک یا مالیه بدست آورده شده وساحه
زمینداری هر شخص بتناسب اندازه مالیه دهی ساالنه اش تعیین میگردد.
-۰ حدود زمین مشاع و مخلوط، مساحت اصلی و معادل درجه اول آن به طور کل ازطریك سروی کادستر تثبیت میگردد.
-۴ برای هر شخص معادل مساحت شامل سند ملکیت و در غیر آن به تناسب سند مالیه دهی که بیشتر از نصاب هر یکی
آن ها نگردد از لسمتیکه للعه یا خانه اش مولیعت دارد تفکیک میگردد در صورت عدم موافمت زمینداران از یک گوشه
زمین مشاع و مخلوط مذکور به اندازه ساحه زمینداری هر زمیندار تفکیک میشود.
-۳ زمین بالیمانده ساحات زمینداری مشاع و مخلوط ملکیت دولت میباشد.
ماده بیست وچهارم
منازعات حك آبه یک ساحه زمینداری به تفریك هر لطعه و فصل به همکاری کمیته حل مشکالت دهمانی، یا صندوق
تعاونی طبك فورمه ثبت مجدد و تصفیه )مربوط اداره اصالحات ارضی( حل وفصل میشود.

فصل پنجم
زمین بایر

ماده بیست وپنجم
لطعه زمین بایر پلوان شریک طبك شرایط ذیل به لطعه کوچک زمین یک دهمان ملحك شده میتواند:
-۲ تحت پروژه دولتی یا شهری لرار نداشته باشد.
-۱ لابلیت زراعتی شدن را داشته و منابع آبیاری جدید برای آن تدارک شده بتواند و به حمابه دیگران تجاوز نکند.
-۰ باعث اذیت اهالی منطمه مربوط نگردد.
-۴ فورمه اصالح زمین را خانه پری نموده و مراحل اصولی آن طی گردد.
-۳ بعد از اصالح زمین و آغاز اولین برداشت حاصل زراعتی، مالیه آنرا طبك درجه تثبیت شده بدولت بپردازد و برای
این منظور آنرا در فورمه ثبت مجدد تصفیه ساحه زمینداری خود درج نماید.
-۶ ساحه زمینداری شخص را از سی جریب زمین درجه اول یا معادل آن باال نبرد.
ماده بیست وششم
هرگاه زمین بایر بین دویا چند لطعه کوچک دهمانان والع باشد در اینصورت حك اولیت بدهمانی داده میشود که:

ACKU

-۲ دارای کوچکترین لطعه باشد.
-۱ ساحه زمینداری وی بیشتر از ده جریب زمین درجه اول یا معادل آن نباشد.
ماده بیست وهفتم
هرگاه در پهلوی لطعه یالطعات زمین، اراضی بایرموجود باشد طوریکه بنا بر نبودن منابع آبی امکان تبدیل شدن آن
بزمین تحت زراعت زمینداران دهمانان و ،نباشد موجود همجوار میتوانند آنرا به اراضی چنگلذار و علفچر تغییر دهند. در
این صورت تا زمان زراعتی شدن آن، دهمانان، زمین داران و مالداران همجوار باتشکیل کوپراتیف میتوانند بعد از کسب
اجازه از شعبه اصالحات ارضی محل ولسوالی مربوطه در احداث، حفاظت، انکشاف و بهره برداری از اراضی
بایرمذکور بشکل علفچر یا جنگل بنفع خود و سرسبزی منطمه فعالیت مثمر نمایند.

فصل ششم
احکام متفرقه

ماده بیست وهشتم
لطعه یا لطعات مازاد نصاب، اضافه جریبی، زمین خاندان سلطنتی آل یحیی و اراضی دولت متصل یک دیگر ووالع
ساحه آن برای احداث فارم دولتی مساعد باشد به شعبه مربوطه وزارت زراعت و اصالحات ارضی همان ولسوالی تسلیم
داده میشود
ماده بیست ونهم
در حالیکه بعد از توزیع زمین به مستحمین درجه اول و درجه دوم در یک لریه زمین بالی بماند به دهمانان کم زمین همان
ذیل تو لریه طور زیع میگردد:
-۲ هرگاه بعد از توزیع زمین لطعه یا لطعات کوچک یا لسمتی از ساحه یک لطعه زمین به اندازه بالی بماند که معادل
کمتر از یک نمره زمین لابل توزیع باشد و از طرف دهمان بی زمین لبول نشود در آن صورت حك تمدم توزیع چنین زمین
به دهمان کم زمین پلوان شریک که ساحه زمینداری اش را پنج جریب زمین درجه اول یا معادل آن سازد و سپس به پلوان
شریکی که دارای کمترین ساحه زمینداری وی را بیشتر از پنج جریب زمین درجه اول یا معادل آن نسازد توزیع میگردد.
-۱ آمریت عملیاتی اصالحات ارضی صالحیت دارد بعد از توزیع زمین به مستحمین درجه اول و درجه دوم زمین بالیمانده
را حتی االمکان طوری توزیع نماید که لطعه کوچک به لطعات کوچک تر تجزیه نگردد.
ACKU

-۰ آمریت عملیاتی اصالحات ارضی مکلفیت دارد حین توزیع زمین بالیمانده، موضوعات التصادی و تخنیکی را عادالنه
در نظر بگیرد.
ماده سی ام
اداره اصالحات ارضی حك :دارد که
-۲ حین توزیع بین یک الی چهار جریب زمین معادل درجه اول داخل نصاب یک شخص را به منظور اصالح و فراهم
آوری تسهیالت توزیع زمین طور مساویانه مبادله و تصرف کند.
-۱ زمین اضافه جریبی که پلوان شریک لطعه زمین مازاد نصاب باشد بمنظور تنظیم بهتر توزیع زمین تصرف نماید.

ACKU

ماده سی ویکم
شخصیکه در چند لریه یا ولسوالی یا والیت لطعات زمین داشته باشد میتواند آن را در یک لریه یا یک ولسوالی با در
نظرداشت درجه، لیمت و موجودیت زمین مبادله کند.
ماده سی ودوم
در حالیکه زمین لابل توزیع در لریه مربوط موجود باشد دهمان کم زمین میتواند ساحه زمینداری خود را به دهمان کم
زمین پلوان شریک خود از طریك هیات موظف تسلیم داده و خودش به حیث مستحك دهمان باالی زمین یک نمره جدید
دریافت نماید.
ماده سی وسوم
شخصیکه مازاد نصاب دارد زمین داخل نصاب خود را دریک یا چند لطعه لریب همدیگر طوری تعیین کند که لطعات آن
در یک محل والع شود.
ماده سی وچهارم
جلوگیری از اصالح و دهمانیکه در پارچه شدن زمین مربوط بذل مساعی نماید ، در روزهای معین سال از طرف هیات
موظف مورد ارزیابی لرار گرفته طبك معیارهای تعیین شده از طرف اداره اصالحات ارضی تمدیرمیگردد.
ماده سی وپنجم
تثبیت مستحك و درجه بندی وی توسط فورمه نمبر دوم داو طلب )مربوط اداره اصالحات ارضی( از طرف هیات مؤظف
صورت میگیرد.
ماده سی وششم
ممصد از دفاتر مندرج ماده سی ویکم فرمان شماره )۳( شورای انمالبی فورمه ثبت مجدد و تصفیه دفاتر اساس ثبت امالک
و مالیه و فورمه اظهارنامه مربوطه میباشد.
ماده سی وهفتم
هرگاه لطعه یا لطعات ساحه زمینداری مربوط دو ویا بیشتر زمیندار پلوان شریک که دارای مازاد نصاب و یا اضافه
باشد ازجریبی ساحه زمینداری ایشان مازاد نصاب و ا ضافه جریبی طوری تفکیک میگردد که پهلوی هم لرارگیرد.

ACKU

ماده سی وهشتم
عمارات و اعمار سرکها، سایر ساختمانها و فعالیت های غیر زراعتی نمیتوا ند باالی زمین زراعتی صورت گیرد مگر
اینکه زمین غیر زراعتی را برای آن یافته نتواند . درینصورت با رائه دالیل موجبه نمشه ها و کسب اجازه اداره اصالحات
ارضی از زمین زراعتی برای مماصد غیر زراعتی استفاده شده میتواند.
ماده سی ونهم
،اضافه جریبی مازاد نصاب، زمین اهداء شده و سایر زمین زمینداریکه طور رایگان به دولت تعلك میگیرد از تادیه بالیات
مالیات سنوات گذشته زمین مذکور معاف شناخته میشود ولی به پرداخت بالیات مالیات سنوات گذشته زمین داخل نصاب
خود مکلف میباشد.
ماده چهل ام
زمین دولتی ایکه مساعد احداث فارم دولتی و مورد ضرورت دوایر و موسسات دولتی ښاروالی ها نباشد، در فورمه ثبت
مجدد تصفیه از طرف شعبه امالک ولسوالی مربوطه اداره یا موسسه ایکه زمین مذکور را به تصرف دارد خانه پری
میشود و از طرف آمریت عملیاتی اصالحات ارضی مطابك احکام فرمان شماره هشتم طبك پروگرام اصالحات ارضی
توزیع میگردد.
ماده چهل ویکم
هنگامیکه پروگرام اصالحات ارضی وزارت زراعت و اصالحات ارضی در یک منطمه شروع میگردد زمینداران و
اهالی منطمه مکلف اند مطابك پروگرام مذکور در طول مدت معینیکه اعالن میشود همکاری و عمل نمایند. در مورد
متخلف مطابك به احکام فصل هفتم فرمان شماره هشتم شورای انمالبی اجراآت صورت میگیرد.
ماده چهل ودوم
مستحك متاهل یا شخصیکه متکفل اعاشه و اباته اعضای خانوار خود باشد در داخل هر درجه ایکه لرار به دارد نظر
مستحك مجرد همان درجه که متکفل اعضای خانوار خود نباشد در توزیع زمین حك تمدم را داراء میباشد.
ماده چهل وسوم
هرگاه یک نفر زمیندار بعد از نفاذ فرمان شماره هشتم ساحه زمینداری خود را به اثر فروش و با سایرانتماالت زمین به
اندازه کوچک سازد که کمتر از پنج جریب زمین درجه اول یا معادل آن شود، بحیث دهمان کم زمین شناخته نمیشود.

ACKU

ماده چهل وچارم
آن مواد لانون و ممرراتیکه مغایراحکام این ممررات باشد باضمایم آن بعد از نفاذ این ممررات ملغی شناخته میشود.
ماده چهل وپنجم
رات بعدراین ممـــ از نشر در جریده رسمی نافذ میشود.

ACKU