قانون ستندرد سازی | ۵۰۳۱

فرمان تقنینی

رئیس جمهوری اسالمی افغانستان در مورد توشیح قانون ستندرد سازی

شماره: )۷۶ (
۶/۱/ تاریخ: ۵۰۳۱
مادۀ اول:
به تؤسی از حکم مادۀ هفتاد و نهم قانون اساسی افغانستان، قانون ستندرد سازی را که به اساس مصوبۀ ۸شماره ) (
۶/۵/۵۹۹۵مإرخ کابینۀ جمهوری اسالمی افغانستان به داخل ( فصل و )۶) ۹۳( ماده تصویب گردیده است، توشیح
می دارم.
مادۀ دوم:
وزیر عدلیه و وزیر دولت در امور پارلمانی مإطف اند، این فرمان را در خالل )۹۳( روز از تاریخ انعقاد نخستین
جلسۀ شورای ملی به آن شورا تقدیم نمایند.
مادۀ سوم:
این فرمان از تاریخ توشیح نافذ و همراه با مصوبۀ کابینۀ جمهوری اسالمی افغانستان و متن قانون مذکور در جریدۀ
رسمی نشر گردد.

محمد اشرف غنی
رئیس جمهوری اسالمی افغانستان

ACKU

مصوبۀ

کابینه جمهوری اسالمی افغانستان در مورد طرح قانون ستندرد سازی

(۸)شماره:
۷/۱/ تاریخ: ۵۰۳۱
به تؤسی از حکم مادۀ هفتاد و نهم قانون اساسی افغانستان، طرح قانون ستندرد سازی به داخل ( فصل و )۶) ۹۳( ماده
کابین ۶/۵/۵۹۹۵مإرخ جلسۀ در ۀ جمهوری اسالمی افغانستان، تصویب گردید.

محمد اشرف غنی
رئیس جمهوری اسالمی افغانستان

ACKU

فهرست مندرجات
قانون ستندرد سازی
فصل اول
احکام عمومی

صفحه عنوان ماده
ٔ ماده اول: ۱‎ مبنی...................................................................
ٔ ماده دوم: اهداف................................................................. ۵
ٔ ماده سوم: اصطالحات........................................................... ۵
ٔ ماده چهارم: ساحه تطبیق........................................................... ۹
ٔ ماده پنجم: اصول عمومی......................................................... ۹

فصل دوم
صالحیت ها وظایف و

ٔ ماده ششم: ٔ اداره تطبیق کننده.................................................... ۳
ٔ ماده هفتم: وظایف و ٔ صالحیت های اداره ملی ستندرد........................ ۳
ٔ ماده هشتم: شورای عالی ستندرد................................................ ۶
ٔ وظایف و ماده نهم: صالحیت های شورای عالی ستندرد.................... ۷
ٔ ماده دهم: کمیته های تخنیکی.................................................. ۷
ٔ ماده یازدهم: حق انحصاری ستندرد ها........................................... ۷

فصل سوم
ستندرد ها و مقررات تخنیکی

ٔ ماده دوازدهم: رعایت ستندرد ملی و مقررات تخنیکی........................... ۸
ٔ ماده سیزدهم: ستندرد های منطقوی و بین المللی................................. ۸
ٔ ماده چهاردهم: معیار های وضع مقررات تخنیکی....................... .........۸
ٔ ماده پانزدهم: اطالع و انفاذ مقررات تخنیکی................................... ۹

ACKU

ٔ ماده شانزدهم: منع تورید و تولید اموال مغایر مقررات تخنیکی................ ۹

فصل چهارم
ارزیابی مطابقت

ٔ ماده هفدهم: اصول عمومی ارزیابی مطابقت۵۳...................................
ٔ ماده هجدهم: ٔ عرضه خدمات۵۳......................................................
ٔ ماده نزدهم: معلومات و محرمیت ارزیابی مطابقت۵۵............................
ٔ ماده بیستم: عالمت ستندرد۵۵......................................................
ٔ ماده بیست ویکم: حق االجرت۵۵.........................................................

فصل پنجم
ممنوعیت ها و مؤیدات

ٔ :دوم ماده بیست و ممنوعیت ها۵۱........................................................
ٔ ماده بیست و سوم: مإظفین بررسی۵۱....................................................
ٔ چهارم: ماده بیست و صالحیت های مإظفین بررسی ۵۹..................................
ٔ پنجم: ماده بیست و مسئولیت های مإظفین بررسی۵۹....................................
ٔ ششم: ماده بیست و مإیدات تادیبی و وضع جریمه ها۵۳................................
ٔ هفتم: ماده بیست و اتخاذ تصمیم در مورد اموال مغایر مقررات تخنیکی۵۳...........
ٔ هشتم: ماده بیست و حق تجدید نظر۵۵......................................................
ٔ هم:ن ماده بیست و شفافیت۵۵...............................................................

فصل ششم
احکام نهایی

ٔ ماده سی ام: امور مترولوژی۵۶...................................................
ٔ ماده سی ویکم: مقررات تخنیکی سایر کشور ها................................. ۵۶
ٔ ماده سی و دوم: عواید............................................................... ۵۷
ٔ ماده سی وسوم: پیشنهاد مقررها، وضع لوایح و طرزالعمل ها۵۷..................

ACKU

ٔ ماده سی وچهارم: ارجحیت و انفاذ....................................... .........۵۷

ACKU

1
قانون ستندرد سازی
فصل اول
احکام عمومی

مبنی
مادۀ اول:
این قانون در روشنی احکام مندرج مواد یازدهم و سیزدهم قانون اساسی افغانستان، وضع گردیده است.
اهداف
مادۀ دوم:
اهداف این قانون عبارت اند از:
۵- ایجاد و انکشاف زیربنای مل کیفیت. ی
۱- بهبود کیفیت اموال تجارتی )وارداتی و صادراتی( ، محصوالت تولیدی و پروسه های خدماتی.
۹- تثبیت نورم های مصرفی جهت بهره برداری مإثر از منابع مالی و اقتصادی .
۳- تؤمین صحت و مصئونیت مستهلکین و حفاظت محیط زیست.
۵- تشویق سکتور خصوصی جهت سهم گیری در پروسه های ستندرد سازی، مترولوژی و ارزیابی مطابقت و فراهم
زمینۀ آوری فعالیت آن ها.
اصطالحات
مادۀ سوم:
اصطالحات آتی در این قانون مفاهیم ذیل را افاده می نماید:
۵- ستندرد سازی: فعالیت های مر بت ط به تدوین، ترویج و تطبیق ستندردها به هدف بهبود محصوالت، پروسه ها و
خدمات در حد مطلوب برای مقاصد مشخص می باشد.
۱- ستندرد: قواعد، رهنمودها یا مشخصات قابل تطبیق بر محصول، پروسه یا میتود های تولیدی مربوطه است که به
توافق جوانب ذیربط توسط یک ادارۀ با صالحیت به منظور استفادۀ عامه و مکرر برای انجام فعالیت ها یا نتایج آنها
جهت حصول حد مطلوب متکی به نتایج علمی، تکنالوژی و تجارب، منحیث سند، تهیه و تدوین می گردد.
۹- ستندرد ملی )ستندرد اختیاری(: ستندردی است که بعد از بررسی و مشورت، توسط متخصصین فنی به منظور
حفظ منافع ملی تدوین و از طرف شورای عالی ستندرد تصویب می گردد.

ACKU

2

۳- ستندرد منطقوی: ستندردی است که توسط ادارات و مإسسات ستندرد دو یا چند کشور همسایه طور مشترک جهت
فراهم آوری تسهیالت تخنیکی و تجارتی، تدوین می گردد.
۵- ستندرد بین المللی: ستندردی است که توسط م إسسات بین المللی ستندرد تصویب و نشر می گردد.
۶- مقررات تخنیکی )ستندرد اجباری(: ستندردی است که مشخصات یا پروسه ها و یا روش های تولیدی محصول را
مشخص نموده و رعایت آن اجباری می باشد. طرزالعمل های اداری که اجرای آن ها اجباری اند، نیز شامل این
تعریف می گردد.
۷- نورم: کمیت ثابت است که در نتیجۀ تحقیقات علمی و تجارب عملی توسط ادارۀ ملی ستندرد تعیین و از طرف
شورای عالی ستندرد تصویب می گردد.
۸- زیر بنای کیفیت: ساختارهای سازمانی و تخنیکی تؤمین کیفیت و مصئونیت محصوالت و خدمات و ترویج رعایت
ستندرد ها بوده که شامل ستندرد سازی، مترولوژی، سیستم اعتباردهی و ارزیابی مطابقت بررسی )آزمایشات
البراتواری و تصدیقنامه های کیفی( می باشد.
۹- مترولوژی: علم اندازه گیری است که شامل تمام جوانب علمی و عملی جهت حصول اطمینان از دقت در سطوح
مختلفۀ اندازه گیری می باشد.
۵۳ - برچسپ )لیبل(: معلوماتی است که مشخصات محصوالت تولیدی، شرایط نگهداری و مرجع نصب کنندۀ آن را
مشخص می نماید.
۵۵ - اعتبار نامه: سند مبین توانایی و صالحیت کاری شخص حقیقی یا حکمی است که جهت عرضۀ خدمات و انجام
فعالیت های مشخص، مناسب علمی و دقیق از طرف مرجع با صالحیت، اعطاء می گردد.
۵۱ - اقتباس: پذیرش ستندرد بین المللی، منطقوی یا ستندرد های رایج در یکی از کشور ها می باشد.
۵۹ - عیار سازی: پروسۀ تعیین مقدار یا بازدهی آلۀ اندازه گیر یا دستگاه است که نظر به مقادیر مقایسه شده به یک
ستندرد مرجع، تعیین می گردد.
۵۳ - عالمت: نشان است که شامل برچسپ، تکت، نمایش تصویری، نام، امضؤ، کلمه، حرف، شماره و امثال آن می
باشد.
۵۵ - عالمت ستندرد: عالمتی است که از طرف ادارۀ ملی ستندرد تثبیت گردیده و مبین کیفیت اموال، محصوالت و
پروسه های خدماتی می باشد که در برچسپ یا بر روی بسته بندی یا جعبۀ اموال تجارتی صادراتی و محصوالت
تولیدی و به سیستم های مدیریتی و پروسه های خدماتی اعطاء، حک یا چسپانده می شود.
۵۶ - جوازنامه: سندی است که به منظور استفاده از عالیم، امتیازات، خدمات یا اجازۀ فعالیت در عرصه های ستندرد
سازی و ارزیابی مطابقت از طرف ادارۀ ملی ستندرد، اعطاء می گردد.
۵۷ - ارزیابی مطابقت: شیوه های آزمایش، بررسی، تصدیق و نظارت و یا ترکیب از آن ها است که جهت اطمینان از
اینکه، محصول، خدمت و سیستم مدیریت در مطابقت به ستندرد اختیاری یا اجباری مربوط، قرار دارد.
ACKU

3

۵۸ - مشخصات: شاخص های شامل مؤخذ، مرجع، کیفیت، مقاومت، خالص بودن، ترکیب، مقدار، اندازه، ابعاد، وزن،
درجه، دوام، تاریخ تولید و انقضاء، عمر، اصلیت و منشؤ، مواد، روش تولید یا سایر خصوصیات توصیف و تشریح
کنندۀ اموال تجارتی )صادراتی و وارداتی(، محصوالت تولیدی و پروسه های خدماتی است که با استفاده از آن ها
اموال، محصوالت و پروسه های مذکور متمایز می گردد.
۵۹ - تصدیق نامه: سن د کتبی است که از طرف مرجع معتبر ارزیابی مطابقت صادر گردیده و تطابق محصول را با
ستندرد ها یا مقررات تخنیکی مربوطه تائید می نماید.
ساحۀ تطبیق
مادۀ چهارم:
۵) ( احکام این قانون بر ادارات دولتی، تصدی ها، مإسسات، شرکت ها و سایر تشبثات خصوصی که به واردات،
صادرات، تولید و مصرف اموال صنعتی و زراعتی و عرضۀ خدمات مبادرت می ورزند، قابل تطبیق می باشد.
۱) ( تدارکات خاص دولتی، خدمات حقوقی، حسابداری، تعلیمی، موارد مرتبط به موافقتنامۀ حفظ الصحۀ حیوانی و
نباتی سازمان تجارت جهانی و مصئونیت مواد غذایی، ادویه، لوزام طبی و آرایشی، تابع احکام این قانون نمی باشد.
اصول عمومی
مادۀ پنجم:
(۵) مقررات تخنیکی و طرزالعمل های ارزیابی مطابقت مربوطه، نمی تواند، طوری وضع گردد که به گونه غیر
ضروری محدود کنندۀ تجارت باشد.
(۱) تهیه، تدوین و اقتباس ستندرد ها در مطابقت به اصول پذیرفته شدۀ سازمان بین المللی ستندرد و سازمان تجارت
جهانی صورت می گیرد.
(۹) مقررات تخنیکی و طرزالعمل های ارزیابی مطابقت با رعایت اصول علمی و تخنیکی به منظور کاهش خطر،
حفظ حیات یا صحت انسان، حیوان، نبات، محیط زیست، امنیت و اقتصاد ملی و جلوگیری از اعمال فریبکارانه، وضع
می شود.
(۳) مرجع صدور تصدیقنامه نمی تواند، منحیث مرجع اعتبار دهی عمل نموده، خدمات مشورتی را ارایه یا در عین
زمان متقاضی تصدیقنامه نیز باشد.

ACKU

4
فصل دوم
وظایف و صالحیت ها

ادارۀ تطبیق کننده
مادۀ ششم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد مسئول طرح و تطبیق سیستم های ستندرد سازی، مترولوژی و ارزیابی مطابقت به منظور
ایجاد و انکشاف زیربنای ملی کیفیت در کشور می باشد.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد، دارای تشکیل و بودجۀ مستقل بوده در اجراآت خویش، تابع احکام این قانون و سایر قوانین می
باشد.
وظایف و صالحیت های ادارۀ ملی ستندرد
مادۀ هفتم:
ادارۀ ملی ستندرد دارای وظایف و صالحیت های ذیل می باشد:
تهیه ۵- ، تدوین، اقتباس، نشر و انکشاف ستندرد های ملی و کودهای ملی ساختمانی و نظارت از تطبیق آن ها.
۱- تائید معیارهای ملی شهرسازی و مسکن و نورم های مربوط.
۹- طرح و ترتیب ستراتیژی و پالیسی های مربوط و تطبیق آن.
ارایه ر ۳- هنمود یا مشوره های تخنیکی به مراجع دولتی یا غیر دولتی در مورد ستندرد سازی.
۵- تعیین معیارها و وضع طرزالعمل ها جهت تهیه و تطبیق ستندردها، مقررات تخنیکی و روش های ارزیابی
مطابقت.
۶- اقتباس ستندردها، مقررات تخنیکی، رهنمودها و سفارش نامه های مإسسات بین المللی و منطقوی یا ادارات
ستندرد سایر کشورها .
۷- اطالع دهی و پاسخ گویی به موقع از ستندردها و مقررات تخنیکی و طرزالعمل های ارزیابی مطابقت با نظر
داشت تعهدات بین المللی افغانستان، طبق احکام این قانون.
۸- ایجاد سیستم ملی مترولوژی توأم با خدمات مربوط و عیار سازی .
۹- عرضۀ خدمات البراتواری، آزمایش و تطبیق نمونه های اموال و محصوالت با ستندردها، عالیم و مشخصات،
اظهار نظر مقایسوی و صدور تصدیقنامه.
۵۳ - تثبیت و اعطای عالمت ستندرد که نشان دهنده تطابق محصول با ستندرد مشخص ملی باشد و نظارت بر کاربرد
آن.

ACKU

5

۵۵ - اعطای تصدیق نامه کیفیت برای محصوالت تولیدی، سیستم های مدیریتی و پروسه های خدماتی.
۵۱ - تثبیت و تائید ظرفیت و شرایط تخنیکی البراتوارها و نهادهای ارزیابی مطابقت قبل از اعطای جواز نامه از
طرف ادارات مربوط و نظارت بر تطبیق آن.
۵۹ تجدید نظر بر - لست نهادهای معتبر ارزیابی مطابقت اعم از داخلی و خارجی بر طبق مقتضیات روز و نشر آن.
۵۳ - تثبیت نورم های مصرفی، ضایعات و کسرات به همکاری مإسسات علمی – تحقیقاتی و مراجع سکتوری .
۵۵ - ارایۀ معلومات و رهنمودها در مورد ستندرد سازی، سیستم مترولوژی، کیفیت و مصئونیت محصوالت و
خدمات، موانع تخنیکی تجارت و سایر موضوعات مربوط.
۵۶ - ایجاد مرکز معلومات ستندرد ها، مقررات تخنیکی، طرزالعمل های ارزیابی مطابقت و سایر اسناد مربوطه.
۵۷ - جمع آوری معلومات در رابطه به ستندرد ها و فعالیت های مربوط در داخل و خارج کشور و نشر آن.
۵۸ - نمایندگی در سازمان بین المللی و منطقوی مربوط به ستندرد سازی و مترولوژی و اشتراک در سیمینارها و
کنفرانس ها در هماهنگی با وزارت امور خارجه.
۵۹ - انجام مطالعات و تحقیقات در عرصه های ستندرد سازی، مترولوژی، ارزیابی مطابقت و سایر موضوعات
مربوط و حمایت از آن ها.
۱۳ - فراهم نمودن زمینۀ سرمایه گذاری و فعالیت سکتور خصوصی در عرصۀ تدوین و تطبیق ستندردها، آزمایشات
البراتواری و سایر خدمات تخصصی.
۱۵ - بررسی، ارزیابی، تحلیل و آزمایش البراتواری اموال تجارتی )وارداتی و صادراتی(، محصوالت تولیدی در
کشور و پروسه های خدماتی مشمول مقررات تخنیکی.
۱۱ - اخذ حق االجرت مناسب در بدل عرضۀ خدمات، طبق طرزالعمل و مربوط.
۱۹ - ارایۀ طرح ها و پیشنهادات به شورای عالی ستندرد.
۱۳ - اخذ مشوره های تخصصی و مسلکی از ادارات دولتی یا غیر دولتی ذیربط.
۱۵ - وضع و تحصیل جریمه های نقدی و سایر مإیدات مطابق احکام این قانون .
۱۶ - تعلیق یا لغو تصدیقنامه، حق استفاده از عالمت ستندرد و سایر امتیازات در مطابقت با احکام این قانون.
۱۷ - معرفی متخلف از احکام مندرج این قانون به مراجع عدلی.
۱۸ - طبع و نشر ستندردهای ملی، عالیم و سایر نشرات مربوط ادارۀ ملی ستندرد.
۱۹ - انجام سایر وظایفی که از طرف مراجع ذیصالح، محول می گردد.

ACKU

6

شورای عالی ستندرد
مادۀ هشتم:
۵) ( شورای عالی ستندرد مرجع انسجام امور مربوط به ستندرد سازی و زیربنای ملی کیفیت بوده به ترکیب ذیل ایجاد
می گردد:
۵- معاون رئیس جمهور به حیث رئیس.
۱- رئیس عمومی ادارۀ ملی ستندرد به حیث معاون.
۹- معین عواید و گمرکات وزارت مالیه به حیث عضو.
۳- معین وزارت اقتصاد به حیث عضو.
۵- معین وزارت تحصیالت عالی بحیث عضو.
۶- معین وزارت زراعت، آبیاری و مالداری بحیث عضو.
۷- معین وزارت شهر سازی و مسکن به حیث عضو.
۸- معین وزارت فواید عامه به حیث عضو.
۹- معین وزارت صحت عامه به حیث عضو.
۵۳ معین - وزارت تجارت و صنایع به حیث عضو.
۵۵ - معین وزارت ترانسپورت به حیث عضو.
۵۱ - معین وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی به حیث عضو.
۵۹ - رئیس عمومی اکادمی علوم به حیث عضو.
۵۳ - رئیس عمومی ادارۀ ملی حفاظت محیط زیست بحیث عضو.
۵۵ - شاروال کابل بحیث عضو.
۵۶ معاون ادارۀ - ارگان های محلی در امور شاروالی ها به حیث عضو.
۵۷ - رئیس هیئت مدیره اتاق تجارت و صنایع افغانستان به حیث عضو.
۵۸ - معاون تخنیکی ادارۀ ملی ستندرد، به حیث منشی.
(۱) سکرتریت شواری عالی ستندرد به عهده ادارۀ ملی ستندرد می باشد.

ACKU

7
وظایف و صالحیت های شورای عالی ستندرد
مادۀ نهم:
(۵) شورای عالی ستندرد دارای وظایف و صالحیت های ذیل می باشد:
۵- تصویب ستراتیژی و پالیسی های عمومی ادارۀ ملی ستندرد و نظارت از تطبیق آن ها.
۱- تصویب ستندردهای ملی، کودهای ملی ساختمانی و نورم ها.
۹- تائید طرح مقررات تخنیکی و ارایۀ آن جهت تصویب به کابینۀ جمهوری اسالمی افغانستان.
۳- تصویب پالن کاری ساالنه ادارۀ ملی ستندرد.
۵- تصویب قیمت ستندردها و سایر نشرات قابل فروش و اجرت عرضه خدمات ادارۀ ملی ستندرد.
۶- تصویب لوایح و طرزالعمل های مربوط.
(۱) طرز فعالیت شواری عالی ستندرد در طرزالعمل که از طرف آن شورا تصویب می شود، تنظیم می گردد.
کمیته های تخنیکی
مادۀ دهم:
ادار (۵) ۀ ملی ستندرد به منظور ابراز نظر علمی و تخنیکی در مورد تدوین، تجدید نظر، تعدیل، الغاء و اجباری
سازی ستندردها، حسب ضرورت، کمیته های تخنیکی و فرعی را ایجاد می نماید.
کمیته های (۱) ۵مندرج فقرۀ ) ( این ماده، متشکل از نمایندگان ادارات دولتی، غیر دولتی، مراجع علمی، متخصصین
و دانشمندان می باشد.
(۹) شرایط عضویت، وظایف، صالحیت ها و امتیازات کمیته های تخنیکی و فرعی در الیحۀ مربوط، تنظیم می
گردد.
حق انحصاری ستندردها
مادۀ یازدهم:
طبع و نشر (۵) ستندردهای ملی، عالیم و سایر نشرات ادارۀ ملی ستندرد، حق انحصاری آن می باشد.
(۱) مالکیت ستندردهای انکشاف یافته توسط سایر اشخاص حقیقی یا حکمی، متعلق به خود آن ها می باشد.
ACKU

8
فصل سوم
ستندرد ها و مقررات تخنیکی

رعایت ستندرد ملی و مقررات تخنیکی
مادۀ دوازدهم:
(۵) رعایت و تطبیق ستندردهای ملی اختیاری و از مقررات تخنیکی اجباری می باشد.
ادار (۱) ۀ ملی ستندرد می تواند به منظور هماهنگی ستندردهای ملی با ستندرد های منطقوی و بین المللی با در نظر
داشت انکشافات علمی، تخنیکی و اقتصادی، ستندردهای ملی و مقررات تخنیکی را بازنگری نماید.
ستندردهای منطقوی و بین المللی
مادۀ سیزدهم:
اقتباس، پذیرش و همآهنگی با ستندرد های منطقوی و بین المللی طبق طرزالعمل جداگانۀ که از طرف ۀ ملی ادار
ستندرد، وضع می شود، صورت می گیرد.
معیارهای وضع مقررات تخنیکی
مادۀ چهاردهم:
(۵) وزارت ها و ادارات ذیربط مکلف اند، حین وضع مقررات تخنیکی مربوط، معیارهای ذیل را در نظر داشته
باشند:
۵- نیازمندی های قانونی از قبیل مصئونیت، سالمت عامه، حمایت از مستهلکین، رفاه اقتصادی، حفاظت محیط زیست
و مالحظات امنیتی.
۱- تطبیق یکسان بر محصوالت وارداتی و تولیدات داخلی.
تطبیق و ۹- حصول اهداف مقررات تخنیکی وضع شدۀ مندرج ۵جزء ) ( این فقره، بدون در نظر داشت شکلیات،
مشخصات توصیفی یا دیزاین آن ها.
۳- مطابقت با ستندردهای ملی، منطقوی و بین المللی.
۵- ترجیح مطابقت با ستندردهای بین المللی.
ادار (۱) ۀ ملی ستندرد مکلف است، طرح مقررات تخنیکی را در حاالت ذیل به سازمان تجارت جهانی، اطالع دهد:
۵- عدم موجودیت ستندرد بین المللی .
۱- عدم مطابقت با محتوی ستندرد بین المللی.

ACKU

9

۹- اثر گذاری قابل مالحظه بر امور تجارت.
(۹) اطالع دهی مقررات تخنیکی مندرج فقرۀ ) (۱ این ماده، مطابق طرزالعملی که از طرف ۀ ملی ستندادار رد وضع
می شود ، صورت می گیرد.
(۳) از طرف وزارت یا ادارۀ مربوطه بازنگری شده، حسب ضرورت، تعدیل یا لغو شده
مقررات تخنیکی وقتاً فوقتاً
می تواند.
(۵) وزارت ها و ادارات مندرج فقرۀ )۵( این ماده می توانند، طرح مقررات تخنیکی را جهت اجباری سازی
ستندردهای مشخص با دالیل تخنیکی و علمی و شرایط تطبیق آنها، مطابق احکام این قانون طی مراحل نمایند.
اطالع و انفاذ مقررات تخنیکی
مادۀ پانزدهم:
(۵) مقررات تخنیکی بعد از تؤیید شواری عالی ستندرد، تصویب کابینۀ جمهوری اسالمی افغانستان و نشر آن از
طریق ادارۀ ملی ستندرد، قابل اجراء م ی باشد.
(۱) ادارات دولتی و غیر دولتی و سایر اشخاص می توانند، مسودۀ مقررات تخنیکی را طبق طرزالعمل مربوطه
بدست آورده، نظریات و پیشنهادات خویش را در زمینه در خالل مدت شصت روز بعد از تاریخ نشر اطالعیه به ادارۀ
ملی ستندرد ارایه نمایند.
(۹) مقررات تخنیکی مندرج (۵) مقررۀ این ماده، حداقل شش ماه بعد از نشر، قابل اجراء می باشد.
(۳) هرگاه حاالت عاجل در خصوص مصئونیت، صحت، حفاظت محیط زیست یا مالحظات امنیتی بروز نماید یا
خطر بروز آن وجود داشته باشد، ادارۀ ملی ستندرد می تواند، میعاد مندرج فقره های ) ۱ و ۹( این ماده را کاهش داده
یا از آن صرف نظر نماید.
منع تورید و تولید اموال مغایر مقررات تخنیکی
مادۀ شانزدهم:
تورید و تولید اموال تجارتی مغایر مقررات تخنیکی بعد از انقضای میعاد مندرج فقره های ) ۱ و (۹ مادۀ پانزدهم این
قانون، ممنوع می باشد.

ACKU

10
فصل چهارم
ارزیابی مطابقت

اصول عمومی ارزیابی مطابقت
مادۀ هفدهم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد، طرزالعمل های ارزیابی مطابقت را بر اساس ستندرد های پذیرفته شدۀ بین المللی که
پاسخگوی نیازمندی های ملی باشد، وضع نموده و بر تولیدات داخلی و امتعه وارداتی طور یکسان و بدون تبعیض،
تطبیق می نماید.
ادارۀ ملی (۱) ستندرد، طرزالعمل های ارزیابی مطابقت را توأم با معیاد زمانی آن نشر می نماید .
(۹) تعدیل طرزالعمل های مندرج فقرۀ ) (۵ این ماده، حداقل شش ماه بعد از تاریخ تصویب، قابل تطبیق می باشد.
(۳) ارزیابی مطابقت به اشکال اختیاری و اجباری صورت می گیرد.
(۵) ادارۀ ملی ستندرد، تصدیقنامۀ کیفی را طور اختیاری به منظور اثبات تطابق محصوالت یا خدمات با ستندرد ها و
شرایط مربوط صادر می نماید.
(۶) ادارۀ ملی ستندرد صالحیت ارزیابی و بررسی محصوالت و خدمات ، ارایۀ تصدیقنامه اعطای حق استفاده از
عالمت ستندرد، تعلیق یا لغو آن را دارد.
ارزی (۷) ابی مطابقت اجباری، بر اساس اظهارنامۀ عرضه کننده یا ارجاع از طرف ادارات گمرکی یا سایر ادارات
ذیربط و یا طبق مقررات تخنیکی مربوط با تصدیق اجباری اموال تجارتی و محصوالت تولیدی و پروسه های خدماتی
از طرف ادارۀ ملی ستندرد در همکاری با ادارات ذیربط، صورت می گیرد.
(۸) تورید کننده و تولید کنندۀ که مقررات تخنیکی بر اموال و محصوالت آن ها مورد تطبیق قرار می گیرد و نیاز به
تصدیقنامۀ اجباری دارند، مکلف اند درخواست های شان را طور مستقیم یا از طریق ادارات گمرکی و سایر ادارات
مربوط به ادارۀ ملی ستندرد ارایه نمایند.
امور سایر (۹) مربوط به ارزیابی مطابقت و فعالیت های آن در لوایح و طرزالعمل های جداگانه تنظیم می گردد.
عرضۀ خدمات
مادۀ هجدهم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد می تواند، خدمات بررسی، آزمایشات البراتواری، تصدیق مصئونیت و کیفیت را به سایر
ادارات تطبیق کننده یا به نمایندگی از آن ها هدر مطابقت ب اسناد تقنینی مربوط عرضه نماید.
(۱) ادارات تطبیق کننده، در اجراآت مربوط به نتایج آزمایشات البراتواری و تصدیقنامه های ادارۀ ملی ستندرد استناد
می نمایند.

ACKU

11

معلومات و محرمیت ارزیابی مطابقت
مادۀ نزدهم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد در صورتی می تواند از متقاضیان ارزیابی مطابقت معلوماتی را مطالبه نماید که جهت تطبیق
لوایح و طرزالعمل های مربوط و تثبیت حق االجرت، ضروری باشد.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد مکلف است، محرمیت معلومات مربوط به ارزیابی مطابقت را در مورد متقاضیان طور یکسان
رعایت نموده و منافع مشروع تجارتی آن ها را حمایت کند.
عالمت ستندرد
مادۀ بیستم:
(۵) عالمت ستندرد مبین مطابقت محصوالت یا خدمات بر طبق شرایط تصدیقنامه به اساس ستندرد مربوط می باشد.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد مشخصات عالمت ستندرد و شرایط کاربرد آن را در طرزالعمل جداگانه تنظیم می نماید.
(۹) استفاده از عالمت ستندرد در صورتی جواز دارد که تطابق محصوالت و خدمات با شرایط ستندرد مربوط از
طریق طرزالعمل های ارزیابی مطابقت مطابق احکام مندرج مادۀ هفدهم این قانون ثابت گردیده باشد.
(۳) حق ایجاد، اعطاء و نظارت از کاربرد عالمت ستندرد برای اداره ملی ستندرد محفوظ می باشد.
حق االجرت
مادۀ بیست و یکم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد در مقابل عرضۀ خدمات مربوط به ارزیابی مطابقت، اجرت مناسب اخذ می نماید.
(۱) اجرت عرضۀ خدمات ارزیابی مطابقت برای محصوالت وارداتی و تولیدات داخلی یکسان بوده، مصارف ناشی
از حمل و نقل، ارتباطات و امثال آن مدنظر گرف ته می شود.

ACKU

12
فصل پنجم
ممنوعیت ها و مؤیدات

ممنوعیت ها
مادۀ بیست و دوم:
(۵) ارتکاب اعمال آتی ممنوع می باشد:
تولید ۵- ، تورید و عرضۀ محصوالت و اموال به شکل عمده، اموال و خدمات مغایر مقررات تخنیکی نافذ.
۱- گدام، انبار، عرضه، زاب اریابی، خرید و فروش پرچون و به نمایش گذاشتن محصوالت، اموال و خدمات مغایر
مقررات تخنیکی.
اخفاء، ت ۹- ؤخیر یا عدم ارایه اسناد، مدارک، نمونه ها یا ایجاد موانع و مقاومت در برابر عملیات بررسی.
۳- تغییر، تحریف، تقلب یا استفادۀ غیر مجاز از مهر، عالمت، برچسپ، مهر و الک، عالمت ستندرد، تصدیق نامه،
اوراق آزمایش و سایر اسنادی که توسط ادارۀ ملی ستندرد صادر شده باشد.
۵- تغییر مشخصات محصوالت یا اموال شامل مقررات تخنیکی بعد از تهیه و تولید یا تصرف در قوطی، بسته، جعبه،
کارتن یا محفظه چنین محصوالت و اموال.
۶- عرضه یا فروش محصوالت و خدمات با استفاده از عالمت ستندرد بدون مجوز قانونی.
۷- عرضه یا فروش محصوالت تاریخ گذشته یا مخلوط غیر مجاز.
۸- افشای معلومات و اطالعات محرم ادارۀ ملی ستندرد.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد در همکاری ادارات ذیربط می تواند، برعالوۀ ممنوعیت های مندرج فقرۀ ۵) ( این ماده، سایر
ممنوعیت ها أم و توتشخیص را با تعیین اندازه جریمه آنها بعد از تائید شورای عالی ستندرد و تصویب کابینۀ
جمهوری اسالمی افغانستان، تطبیق نماید.
ظفین بررسیؤم
مادۀ بیست و سوم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد بررسی و کنترول کیفیت و کمیت اموال تجارتی )وارداتی و صادراتی( را از طریق نمایندگی
های مربوط در بنادر و گمرکات و مإظفین بررسی انجام می دهد.
إم (۱) ظفین بررسی مندرج فقرۀ (۵) این ماده دارای کارت هویت مخصوص می باشند که شکل و محتوی آن از
طرف ادارۀ ملی ستندرد تهیه و ترتیب می شود.

ACKU

13

صالحیت های م ظفین بررسیؤ
مادۀ بیست و چهارم:
ادارۀ ظفین بررسیإم (۵) ملی ستندرد دارای صالحیت های ذیل می باشند:
۵- بررسی محالتی که جهت تذخیر، بسته بندی یا عرضۀ اموال تجارتی )صادراتی و وارداتی( و محصوالت تولیدی
استفاده می شود. منازل مسکونی از این امر مستثنی می باشد.
۱- مطالبۀ معلومات طور شفاهی یا کتبی از اشخاصی که در محل تحت بررسی، حضور داشته باشند.
۹- مهر و الک اموال تجارتی )صادراتی و وارداتی(، محصوالت تولیدی و متوقف ساخت ن پروسه های خدماتی مغایر
احکام این قانون در هماهنگی با ادارات ذیربط.
۳- جمع آوری و اخذ اسناد، اوراق و مدارک نشان دهندۀ ارتکاب تخلف و حفظ آن، مشروط بر این که رسید تسلیمی
را قبل از اخذ آن بسپارد.
۵- وضع جریمه ها مطابق به احکام این قانون.
۶- ارایۀ پیشنهاد ضبط اموال به مراجع ذیصالح.
۷- متوقف ساختن یا رد اموال مغایر با مقررات تخنیکی به مرجع مر وب ط.
ارایۀ ۸- پیشنهاد تعلیق یا لغو جوازنامه، تصدیق نامه، اعتبار نامه، حق استفاده از عالمت ستندرد یا سایر امتیازات
اعطاء شده، مطابق احکام این قانون.
۹- معرفی متخلف، مطابق احکام قانون به مراجع عدلی و قضایی.
(۱) مإظفین بررسی مندرج فقر ۵) ۀ ( این ماده مکلف اند، قبل از آغاز بررسی کارت هویت خویش را به مسئول محل
تحت بررسی ارایه نمایند، در این صورت مسئول محل مکلف است، تسهیالت الزم را در زمینه فراهم نماید.
(۹) هرگاه به اثر انجام فعالیت های مربوط مإظف بررسی، نتایج قابل مالحظۀ در عرصۀ حمایت از مستهلکین یا
اقتصاد ملی حاصل گردد، در این صورت مإظف مذکور، مطابق احکام قانون مستحق مکافات شناخته می شود.
مسئولیت های مؤظف ین بررسی
مادۀ بیست و پنجم:
مإظفین بررسی ادارۀ ملی ستندرد در حاالت آتی مسئول شناخته شده و مطابق احکام قانون مورد تعقیب عدلی قرار
می گیرند:
۵- کتمان جرم یا اجراآت مغایر احکام این قانون.
۱- اخفاء یا اتالف ا اق و اسناد.رو

ACKU

14

تزویر اسناد. ۹-
۳- متهم ساختن اشخاص بدون اسناد و دالیل.
۵- نقض احکام این قانون.
مؤیدات تأدیبی و وضع جریمه ها
مادۀ بیست و ششم:
(۵) هرگاه شخص حقیقی یا حکمی مرتکب یکی از اعمال مندرج جزء )۵( ۵فقرۀ ) ( مادۀ بیست و دوم این قانون
گردد، مکلف به پرداخت جریمۀ نقدی معادل پنج فیصد، قیمت مجموعی اموال مورد نظر می باشد. در صورت تکرار
تخلف، ادارۀ ملی ستندرد طبق طرزالعمل مربوط، جواز فعالیت وی را لغو می نماید.
(۱) هرگاه شخص حقیقی یا حکمی مرتکب یکی از اعمال مندرج جزء ) ۵) ۀ( فقر۱ ( مادۀ بیست و دوم این قانون
گردد، مکلف به پرداخت جریمۀ نقدی معادل پانزده فیصد قیمت مجموعی اموال مورد نظر، می باشد.
(۹) هرگاه شخص حقیقی یا حکمی مرتکب یکی از اعمال مندرج اجزای ۹) و ۵) ۀ( فقر۸ ( مادۀ بیست و دوم این
قانون گردد، مکلف به پرداخت جریمۀ نقدی که از پنج هزار افغانی کمتر و از پانزده هزار افغانی بیشتر نباشد، می
باشد.
(۳) هر گاه شخص حقیقی یا حکمی مرتکب یکی از اعمال مندرج اجزای ۳) و ۵) ۀ( فقر۶ ( مادۀ بیست و دوم این
قانون گردد، مکلف به پرداخت جریمۀ نقدی که از دوصد هزار افغانی کمتر و از سه صد هزار افغانی بیشتر نباشد،
می باشد.
(۵) هرگاه شخص حقیقی یا حکمی مرتکب یکی از اعمال مندرج اجزای ۵) و ۵) ۀ( فقر۷ ( مادۀ بیست و دوم این
قانون گردد، مکلف به پرداخت جریمۀ نقدی معادل ده فیصد قیمت مجموعی اموال مورد نظر می باشد .
اتخاذ تصمیم در مورد اموال مغایر مقررات تخنیکی
مادۀ بیست و هفتم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد اموال توریدی مغایر مقررات تخنیکی را الی تعیین سرنوشت طبق احکام این قانون در بنادر یا
گمرکات متوقف و در هماهنگی با ادارات ذیربط مهر و الک می نماید.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد، محصوالت اموال مندرج اجزای ) ۵،۱،۳،۵،۶ و (۵) ۀ( فقر۷ مادۀ بیست و دوم این قانون را
در محل مهر و الک نموده و یا از مراکز تولید، عرضه و فروش یا سایر محالتی که به منظور نگهداری یا بسته بندی
اموال تجارتی )صادراتی و وارداتی( و محصوالت تولیدی استفاده می شود، جمع آوری و به منظور جلوگیری از
ادامۀ تولید، ماشین آالت و تجهیزات تولیدی مربوط را می تواند، الی یک ماه مهر و الک نماید.
(۹) اموال تجارتی )صادراتی و وارداتی( و محصوالت جمع آوری شدۀ مندرج فقرۀ ) (۱ این ماده، توسط مإظفین
بررسی و کارشناسان ادارۀ ملی ستندرد )منحیث اهل خبره( مورد بررسی قرار می گیرد. در صورتی که محصوالت

ACKU

15

و اموال متذکره قابلیت مصرف انسانی و حیوانی را بعد از بهسازی و اصالح داشته باشد و یا بعنوان مواد اولیه مورد
استفاده قرار گیرد، پروسه بهسازی و فروش آن تحت نظر هیئت مإظف عملی گردیده و مالک آن، مطابق احکام
مندرج بیست و ششم این قانون مکلف به پرداخت جریمه نقدی می گردد در غیر آن اموال مذکور با حضور نمایندگان
څارنوالی وزارت های مالیه و امور داخله، لوی ، شاروالی، ادارۀ ملی حفاظت محیط زیست و ادارۀ ملی ستندرد، محو
می شود.
(۳) هرگاه ارتکاب اعمال ممنوعۀ مندرج این قانون موجب بیماری، معیوبیت، معلولیت یا فوت شخص گردد و یا هم
به ملکیت اشخاص حقیقی یا حکمی و محیط زیست صدمه وارد نماید، مرتکب مطابق احکام قانون تحت تعقیب عدلی
قرار می گیرد.
(۵) استناد مرتکب مندرج فقرۀ ( این ماده۳) ، بر انعقاد قرارداد یا نشر اضرار اموال جمع آوری شدۀ مندرج فقرۀ ۱) (
این ماده، مانع تعقیب عدلی وی نمی گردد.
تصمیم ه (۶) یئت مندرج فقرۀ ۹) ( ماده در رابطه به اموال و محصوالت جمع آوری شده مغایر مقررات تخنیکی،
نهایی می باشد.
(۷) هرگاه مالک اموال توریدی مندرج فقره های ۱) و (۹ این ماده، درخواست استرداد اموال مورد نظر را نماید
درخواست به شرطی پذیرفته می شود که موضوع از طریق مقامات رسمی دولت افغانستان در کشور صادر کننده،
طی مراحل گردیده و تولید کننده طور رسمی حاضر به پذیرش اموال مورد نظر باشد.
(۸) شرایط و چگونگی تعیین سرنوشت اموال مغایر مقررات تخنیکی با تفکیک نوعیت اموال از طرف ادارۀ ملی
ستندرد در طرزالعمل جداگانه تنظیم می گردد.
تجدید نظرحق
مادۀ بیست و هشتم:
(۵) شخصی که از تطبیق احکام این قانون متضرر می گردد، می تواند، طبق طرزالعمل مربوط به ادارۀ ملی ستندرد،
شکایت نماید.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد مکلف است، شکایت واصله را مورد بررسی قرار داده و در مورد تصمیم اتخاذ نماید.
(۹) شخص مندرج ۵فقرۀ ) ( ماده می تواند در صورت عدم قناعت به تصمیم ادارۀ ملی ستندرد به محکمۀ ذیصالح
مراجعه نماید.
شفافیت
مادۀ بیست و نهم:
(۵) ادارۀ ملی ستندرد به منظور حصول اطمینان از شفافیت پروسه های ستندرد سازی، مترولوژی و ارزیابی
مطابقت، مرکز معلوماتی و آموزشی را ایجاد می نماید.

ACKU

16
(۱) مرکز معلوماتی و آموزشی دارای وظایف ذیل می باشد:
۵- دریافت نظریات در رابطه به ستندرد ها، مقررات تخنیکی و طرزالعمل های ارزیابی مطابقت بر طبق احکام این
قانون و تعهدات ادارۀ ملی ستندرد با سازمان های منطقوی و بین المللی و ارایه به موقع پاسخ به پرسش های
متقاضیان در زمینه.
۱- نشر و اطالع دهی به سازمان های منطقوی و بین المللی در رابطه به تصاویب و طرح مربوط مقررات تخنیکی،
طرزالعمل ارزیابی مطابقت و برنامه های ستندرد سازی، بر طبق احکام این قانون و تعهدات بین المللی کشور.
۹- ارایۀ مشخصات یا کاپی مقررات تخنیکی و طرزالعمل های ارزیابی مطابقت به متقاضیان.
۳- جمع آوری معلومات در رابطه به فعالیت های مربوط به زیربنای کیفیت در داخل یا خارج کشور و نشر آن.
۵- راه اندازی و تطبیق برنامه های آموزشی و آگاهی دهی.
۶- تنظیم نشریه های چاپی و ویب سایت جهت انتشار معلومات و اط العیه ها.
فصل ششم
احکام نهایی

امور مترولوژی
مادۀ سی ام:
امور مربوط به ایجاد سیستم ملی مترولوژی و چگونگی تطبیق آن در سند تقنینی جداگانه تنظیم می گردد.
مقررات تخنیکی سایر کشورها
مادۀ سی و یکم:
(۵) مقررات تخنیکی سایر کشور ها در صورتی که با قوانین جمهوری اسالمی افغانستان مطابقت داشته و اهداف
مقررات تخنیکی ر به انداز ا ۀ کافی برآورده سازد، به عنوان مقررات تخنیکی معادل پذیرفته شده می تواند.
(۱) ادارۀ ملی ستندرد می تواند با نظرداشت معاهدات و موافقتنامه های بین المللی، نتایج پروسه های ارزیابی مطابقت
را که در خارج از افغانستان انجام شده، بعد از مذاکره با مرجع ارزیابی مطابقت کشور مربوطه بپذیرد، مشروط بر
اینکه اهداف ستندردهای ملی و مقررات تخنیکی را برآورده سازد.
(۹) احکام مندرج فقره های ) ۵ و ۱( این ماده بعد از ایجاد ظرفیت های الزمه در مطابقت به طرزالعمل جداگانه که
از طرف ادارۀ ملی ستندرد ترتیب و توسط شورای عالی ستندرد تصویب می شود، تطبیق می گردد.
ACKU

17

عواید
مادۀ سی و دوم:
ادارۀ ملی ستندرد مکلف است، مبالغ حاصله از فروش ستندرد ها و نشرات، حق االجرت خدمات ارزیابی مطابقت و
فیس برنامه های آموزشی، جریمه های نقدی وضع شده بر متخلفین از احکام این قانون را به حساب عواید دولت،
تحویل بانک نماید.
پیشنهاد مقررها، لوایح و طرزالعمل ها
مادۀ سی و سوم:
ادارۀ ملی ستندرد می تواند به منظور تطبیق بهتر احکام این قانون مقرره ها را پیشنهاد و لوایح و طرزالعمل ها را
وضع نماید.
ارجیحت و انفاذ
مادۀ سی و چهارم:
(۵) هرگاه حکمی از احکام این قانون با حکم سایر اسناد تقنینی در مغایرت قرار گیرد به احکام این قانون ارجحیت
داده می شود.
(۱) این قانون از تاریخ توشیح نافذ و با انفاذ آن، قانون ستندرد ملی منتشره جریدۀ رسمی )۵۵۳۷ ملغی ۵۹۹۱( سال
می گردد.