قانون تنظیم امور زمینداری | ۰۸۳۱

وزارت عدلیې د

جریده رسمي
ګڼهفوق العاده
قانون تنظیم امور زمینداری

تاریخ نشر : )۰۱( اسد سال ۰۸۳۱ هــ . ش نمبر مسلسل :)۸۵۳ (
ACKU

فرمان شماره )۶۶( مؤرخ ۸۰ /۴/ ۰۸۳۱ رئیس ج.ا.ا در بارۀ توشیح قانون تنظیم امور زمینداری.
قانون تنظیم امور زمینداری

ACKU

فرمان رئیس جمهوری اسالمی افغانستان در بارۀ توشیح قانون تنظیم

امور زمینداری

شماره: )۲۶ (
تاریخ: ۱۳ /۴/ ۳۱۳۱
:ۀ اولماد
به تأسی از حکم مادۀ هفتاد ونهم قانون اساسی افغانستان، قاانون تنیایم اماو زمینادار را هاه باه اساا مااوب شامارۀ
)۶۳( مؤرخ ۱۳ /۴/ ۳۱۳۱ شورا وزیران به داخل )۳۳( فال و )۵۹( ماده تائید گردیده است، توشیح می دارم.
مادۀ دوم:
وزیرعدلیه و وزیر دولات در اماور رارلماانی مؤیاد اناد، ایان فرماان را درخا ل )۱۳( روز از تااریخ انقاااد نخساتین
جلس شورا ملی، به آن شور تادیم نمایند.
مادۀ سوم:
این فرمان از تاریخ توشیح نافذ و همراه با قانون در جریدۀ رسمی نشر هردد.

حامد کرزی
رئیس جمهوری اسالمی افغانستان

ACKU

فهرست قانون تنظیم امور زمیداری

فصل اول
احکام عمومی

صفحه عنوان مواد
مادۀ اول: مبنی۰..................................................................
مادۀ دوم: هدف۰.................................................................
مادۀ سوم: اصطالحات۶..........................................................
مادۀ چهارم: مرجع تنظیم......................................................... ۸

فصل دوم
اسناد مدار حکم ملکیت زمین

مادۀ پنجم: مدار اسناد حکم۴.....................................................
مادۀ ششم: تعویض سند قباله۵..................................................
مادۀ هفتم: ثبت تأسیسات غیر منقول زارعتی۵...............................
مادۀ هشتم: نداشتن سند ملکیت۶................................................
مادۀ نهم: اضافه جریبی.............................................. .........۶
مادۀ دهم: اعطای سند به ناقل ۶...............................................
مادۀ یازدهم: اعطای سند توزیع۱.................................................
:دوازدهممادۀ اعطای سند مثنی.................................................. ۱

ACKU

فصل سوم
تصفیه زمین

رهبری علم :سیزدهممادۀ یه تصفیه ................ ............................. ۳
:چهار دهممادۀ ترکیب هیئت تصفیه زمین۳........................................
:پانزدهممادۀ و ظایف و صالحیت های هیئت تصفیه ................ ..........۸
:شانزدهممادۀ وظایف تیم کدستر۸..................................................
:هفدهممادۀ تشخیص وتثبیت درجه زمین........................ .............. ۰۱
:هجدهممادۀ همکاری مالک یا وکیل شرعی وی۰۱.............................
:نزدهممادۀ کمیسیون مرکزی تنظیم امور زمینداری۰۱........................
:بیستممادۀ ایجاد کمیسیون والیتی۰۰............................................
یکم:بیست و مادۀ استمالک زمین شخص ......... .................................. ۰۰
:بیست ودوم مادۀ استمالک توسط ادارات مربوط۰۶...................................
بیست وسوم: مادۀ رجعت منازعات به محکمه....... ................ ۰۶................
مادۀ بیست وچهارم: ترکه۰۶................................................................
بیست وپنجم: مادۀ تصفیه ساحه به اساس تقسیمات عنعنوی۰۶......................
بیست وششم: مادۀ تصفیه ساحۀ زمینداری مشاع..... ................ ۰۸...............
بیست وهفتم: مادۀ ملکیت شخص...................... ................. ۰۸...............
تبیست وهش مادۀ م: از بین رفتن اسناد حکم....دار م ۰۸..................................

ACKU

فصل چهارم

استرداد زمین های اخذ شده به زمیندارن

:بیست ونهم مادۀ اجراآت در مورد زمین های اخذ شده۰۴............................
:سی ام مادۀ تغییرات در زمین مخالف اسناد تقنینی وقت۰۴....................
:سی ویکم مادۀ تبادله ساحه زمینداری قبالٌ اخذ شده شخصی. ................. ۰۵
:سی ودوم مادۀ زمین های اشخاص غایب....................... ................. ۰۵
سی وسوم: مادۀ اجراآت در مورد تصاحب خود سرانه زمین و توزیع آن مخالف
شریعت۰۵..............................................................
فصل پنجم
مستحقین

:سی وچهارم مادۀ شرایط استحقاق................................. .................. ۰۶
:سی وپنجم مادۀ مکلفیت های مستحق............................ .................. ۰۶
:سی وششم مادۀ تثبیت درجه قدامت.............................. .................. ۰۶
:سی وهفتم مادۀ فوت مستحق..................................... ................. ۰۱
:سی وهشتم مادۀ حق اولیت در توزیع زمین..................... .................. ۰۱

ششمفصل
توزیع زمین

:سی ونهم مادۀ زمین های قابل توزیع.......................... .................. ۰۳
:چهلم مادۀ درجه بندی زمین................................ ................. ۰۳
:چهل ویکم مادۀ واحد مقیاس زمین............................... ................. ۰۸
:چهل ودوم مادۀ توزیع زمین باساس درجات۰۸......................................

ACKU

:چهل وسوم مادۀ تعیین عاید متوسط ساالنه........................ ................. ۰۸
چهل وچهارم: مادۀ توزیع زمین به اساس قرعه۰۸......................................
:چهل وپنجم مادۀ توزیع قطعات کوچک پراگنده.................... ................. ۶۱
:چهل وششم مادۀ فروش و انتقال زمین های بکر و بایر................ ........... ۶۱
:چهل وهفتم مادۀ تعیین معیار فروش زمین۶۰..........................................
:چهل وهشتم مادۀ توزیع زمین های بکر و بایر غرض احداث فارمها۶۰.............
:چهل ونهم مادۀ ارایۀ در خواست زمین بکر و بایر.................. .............. ۶۰

فصل هفتم
انتقاالت و تحوالت زمین

:پنجاهم مادۀ حق انتقال ملکیت................................ .................. ۶۶
:پنجاه ویکم مادۀ انتقال ملکیت زمین............................... ................ ۶۶
:پنجاه ودوم مادۀ تحوالت کمی و کیفی زمین................................ ........ ۶۶
:پنجاه وسوم مادۀ انتقال زمین دولت به دوایر۶۶........................................
پنجاه وچهارم: مادۀ تبادله زمین شخصی به دولتی...................... .............. ۶۸
:پنجاه وپنجم مادۀ تبادله زمین بین اشخاص و دولت ۶۸...............................
پنجاه وششم: مادۀ تبادله زمین برویت سند شرعی.................. ................ ۶۸
:پنجاه وهفتم مادۀ زمین های زراعتی توزیع شده به کوپراتبف ها۶۸................
پنجاه وهشتم: مادۀ انتقاالت فاقد اعتبار............................... ................. ۶۸

ACKU

فصل هشتم
ۀ زمیناجار

اجار :پنجاه ونهم مادۀ ۀ زمین دولتی............................... .................. ۶۴
اجار :شصتم مادۀ ۀ خط.......................................... ................. ۶۴
مکلفی :شصت ویکم مادۀ ت های اجاره گیرنده........................ ................. ۶۴
:شصت ودوم مادۀ مکلفیت های اجاره دهنده........................ .................. ۶۵
شصت وسوم: مادۀ تادیه مصارف بعد از اصالحات................... ................. ۶۵
مادۀ شصت وچهار: میعار اجار ۀ زمین غرض جلب سرمایه گذاری۶۵...................
شصت وپنجم: مادۀ اد تعیین معی اجاره................................... ................. ۶۶
شصت وششم: مادۀ اجاره زمین های بکر و بایر....................... ................. ۶۶
شصت وهفتم: مادۀ میعاد عمران زمین های بکر و بایر....... ......................... ۶۱
مادۀ شصت وهشتم: بهره برداری مستأجر............................... ................. ۶۱
:شصت ونهم مادۀ تفکیک موقعیت و نوعیت زمین................... ................. ۶۱
اجار :هفتادم مادۀ ۀ زمین به متشبث خصوصی................... ................. ۶۳
:هفتاد ویکم مادۀ اخذ حق االجاره....................................... ................. ۶۳
:هفتاد ودوم مادۀ تزئید در مقدار حق االجاره............................. .............. ۶۳
:هفتاد وسوم مادۀ عدم پرداخت مصارف............................... .................. ۶۳
وچهارم:هفتاد مادۀ عدم پرداخت خساره................................. .................. ۶۳
:هفتاد وپنجم مادۀ حاالت فسخ اجاره.................................... .................. ۶۸
هفتاد وششم: مادۀ فسخ اجاره قبل از ختم معیاد........................ .................. ۶۸
:هفتاد وهفتم مادۀ تعیین اندازه حق االجارۀ زمین دولتی............... ................. ۶۸

ACKU

هفتاد وهشتم: مادۀ تعقیب عدلی اجاره گیرنده............................ ................. ۶۸
:هفتاد ونهم مادۀ اطالع از آفات زراعتی........................ ......................... ۶۸
مادۀ هش :ادمت اخذ تمام یا قسمتی زمین تحت اجاره..................... ............. ۸۱
:هشتاد ویکم مادۀ راجع ساختن منارعات به محکمه....................... .............. ۸۱

فصل نهم
ساحه زمین های مرعی ووقفی

:هشتاد ودوم مادۀ مرعی...................................................... .............. ۸۰
هشتاد وسوم: مادۀ مرعیتصرف .................................... ....................... ۸۰
مادۀ هشتاد وچهارم: زمین وقفی................................................ .............. ۸۰

فصل دهم
ائیاحکام جز

:هشتاد وپنجم مادۀ عدم حضور مالک در محل تصفیه....................... .............. ۸۶
ششم:هشتاد و مادۀ تخریب عمدی تأسیسات آبیاری.......................... .............. ۸۶
هشتاد وهفتم: مادۀ عدم اطالع از تحوالت و تغییرات جدید.................. .............. ۸۶
هشتاد وهشتم: مادۀ غصب زمین و یا معرفی به صفت مالک................ .............. ۸۶

فصل یازدهم
احکامی نهائی

:هشتاد ونهم مادۀ اشتباه در اندازه و زمین.. حدود ........................ ............... ۸۸
:نودم مادۀ فعالیتهای غیر زراعتی باالی زمین های زراعتی۸۸....................
:نود ویکم مادۀ حفظ اسناد تصفیوی...................................... ............... ۸۸
ض :نود ودوم مادۀ بط یا مصادرۀ زمین...................................... ............ ۸۸

ACKU

:منود وسو مادۀ الحاق زمین بکر و بایر به زمین پلوان شریک.............. ........ ۸۸
:هارمنود وچ مادۀ پیشنهاد مقرره ووضع طرزالعمل ها............................ ....... ۸۴
:نود وپنجم مادۀ انفاذ......................................................... .............. ۸۴

ACKU

1
بسم هللا الرحمن الرحیم
قانون تنظیم امور زمینداری
فصل اول
احکام عمومی

مبنی
مادۀ اول:
این قانون تأسی از حکم مندرج بند دوم مادۀ نهم قانون اساسی افغانستان به منیور تنییم امور زمیندار وضع گردیاده
است.
هدف
مادۀ دوم:
اهداد این قانون عبارت اند از:
۳- ایجاد نیم واحد و با اعتبار زمیندار در سطح هشور.
تنییم ۶- دفاتر ام هی و ثبت اراضی برویت اسناد مدارحکم در دفاتر مربوط.
۱- جمع آور ارقام واحاالیه ها ام هی به منیور استفاده از آن در ر ن ها اقتااد وانکشافی آیندۀ دولت.
۴- رفع مشک ت ناشی از تطبیق اا حات ارضی نیامی ها گذشته.
۹- تفکیک زمین ملکیت دولت و اشخاص و زمین بکر و بایر، مرعی )ع ففچر( ووقل ی.
۲- توزیع زمین ها دولتی و بکر بایر. و
۱- اعادۀ زمینی هه به اورت غیر شرعی وغیر قانونی توزیع شده باشد.
۳- ایجاد زمین مساعد برا حضور فقال و گستردۀ سکتور خاوای در عرا زمیندار .
۵- جلوگیر از غاب ام ک دولتی.
۳۳ - فراهم نمودن زمین دسترسی به زمین برا مردم.

ACKU

2

اصطالحات
مادۀ سوم:
ااط حات آتی در این قانون مقانی ذیل را افاده می نماید:
۳- مالک زمین: شخای است هه بر زمین خود ب ه اسا اسناد شرعی و قانونی تارد مالکانه داشته باشد.
۶- ورثه: شخای است هه مطابق احکام شریقت به متروه متوفی حق متوفی، حق ملکیت هس ب می نماید.
۱- خانوار: زوج و زوجه و اوالد است هه ازدواج نکرده باشند.
۴- ناقل: شخای است هه دولت در محل دیگر غیر از محل سکونت االی، برا و ز ده باشد.ومین توزیع نم
۹- وهیل قانونی: شخای است هه از طرد مالک زمین، ورثه یا شرهاء به اسا وثیا شارعی باه حیاک وهیال تقیاین
شده باشد.
۲- زمین زراعتی: ساح زمینی است هه مطابق احکام این قانون تحت بهره بردار زراعتی قرار گرفته بتواند.
۱- زمین خاوای: قطقه یاا قطقاات زماین اسات هاه مطاابق احکاام قاانو ن درملکیات اشاخاص حایاای یاا حکمای غیار
دولتی قرار داشته باشد.
۳- زمین ها دولتی عبارت اند از:
۳- قطقه یا قطقات زمین باغ، آبی، للمی، تره ها، چمنی، جباه زار، جنگال زار، علفچار، نای زار، و ساایر زماین هاا
است هه در دفتر اسا اراضی دولت ثبت باشد.
زمین ۶- ها هه ملکیت عامه محسوب گردیده ولی در دفتر اسا اراضی دولت ثبت باشد.ن
زمین ۱-
ها هه در جریان تافیه شرعا ملکیت اشخاص باال آن ثابت نشود. ً یا قانوناً
۵- ساح زمین مرعی )چراگاه، مالچر، متروهه(:
- مرعی آن زمین ها بکر و بایر است هه

شرعا ملکیت دولت یا شخص بر آن ثا بت نگردد. ً

- هرگاه در خانه آخر قریه یا شهر، یک شخص جهور الاوت )بلند آواز( استاده گردد و به آواز بلند ادا نماید تا هار
جایی هه ادا این شخص بل د آواز ن برسد، این زمین مرعی شمرده می شود.
۳۳ - ساح زمین ها وقفی:
- وقد، عین موقوفه است هه از ملکیت واقد خارج و در ملکیت موقود علیه داخل نمی گردد.
ACKU

3
۳۳ - زمین بکر )موات(: زمینی هه اا ٌ تحت زرع قرارنگ رفته باشد.
۳۶ زمین - باایر: زمینای هاه بایز از رانل ساال متاواتر، در شارایط عااد تحات زرع قارار قادنگرفتاه و ب از ااا یاا
احداک سیستم جدید آبیار ، تحت هشت و زراعت قرار گرفته بتواند.
۳۱ - قطقه: محدودۀ زمینی است هه اطراد آن را ملکیت عامه یا اشخاص حایاای یاا حکمای احاطاه هارده باشاد. زماین
باغی و تاهی گرچه جزهمان محدوده باشد،قطقه علیحده شمرده می شود.
۳۴ - قطق هوچک: زمینی است هه مساحت آن همتر از رنل جریب باشد.
۳۹ زمین اض - افه جریبی: قسم ی ازت ساح زمیندار متارف شخص است هه اضاافه از انادازه زماین منادرج در ساند
مدارحکم و تثبیت گردد.
۳۲ - اسناد مدارحکم: اسناد مندرج مادۀ رنجم این قانون است هه در آن مشخاات زمین مالک ثبت می باشد.
۳۱ - تغییر و تحوالت زمین: تغییر درجه، مساحت، حدود و حااب زمین می باشد.
۳۳ - ایهارنامه: ورق مطبوعی است هه قبل از ساال ۳۱۹۴ باه منیاور تثبیات همیات و هیفیات قطقاه یاا قطقاات سااح
زمیندار اشخاص و تثبیت مالیه توزیع گردیده است و یا بقد از انفاذ این قانون توزیع می گردد.
فورم ایهارنامه سند ملکیت شمرده شده نمی تواند و ارد جهت جمع آور مالیه از آن استفاده می شود.
۳۵ - شخص بی زمین: شخای است هه از خود زمین نداشته و متااضی فقالیت زراعتی باشد.
۶۳ - دفتر اسا ثبت اراضی خاوای: دفتر است هه مشخاات همی، هیفی، انتااالت و تحا الت قطقاه یاا و قطقاات
ساح زمیندار اشخاص حایای و حکمی برویت اسناد مدارحکم مندرج این قانون در آن ثبت باشد.
۶۳ د - فتر اسا ثبت اراضی دولت: دفتر است هه در آن اراضی دولتی با مشخاات همی و هیفی آن ثبت باشد.
۶۶ - مستحق: شخای است هه مطابق احکام این قانون، زمین برایز توزیع می گردد.
مرجع تنظیم
مادۀ چهارم:
تنییم امور زمیندار د ر هشور به عهدۀ وزارت زراعت، آبیار و مالدار می باشد.
ACKU

4
فصل دوم
اسناد مدار حکم ملکیت زمین

اسناد مدار حکم
مادۀ پنجم:
اسناد مدار حکم ملکیت زمین عبارت اند از:
۳- سند شرعی محکمه مبنی بر خرید، تملیک، هبه، ترهه، تاسیم، تبادل زمین، اباراء خاط، ااا خاط و ساند فیااله
قطقی هه مستند براسناد ام هی قبلی اادر گردیده و حاو شرایط ذیل باشد:
فدارا ثبت مح - وی به دیوان قضاء باشد.
- مبطل آن موجود نباشد.
- زمین داخل وثیا شرعی در اورتی هه تابع مالیه بوده، به دفتر مالیه قید باشد.
۶- فرمان دولت، فرمان حکومت )ادارت( و سند خرید زمین از ملکیت دولت هه شرایط ذیل را دارا باشد:
- از اداره با ا حیت اادر شده باشد.
- مبطل آن موجود نباشد.
- در اورتی هه زمین تابع مالیه بوده به دفتر مالیه قید باشد.
۱- سند مالیه دهی هه شرایط ذیل را داشته باشد:
- مبطل آن موجود نباشد.
- به دفاتر اسا ام ک ثبت بوده و قبل از ۳۹ اسد سال ۳۱۹۴ تکت مالیه دهی را داشته باشد.
۴- سند حاابه هه حایز شرایط ذیل باشد:
- مبطل آن موجود نه باشد.
به دفاتر - اسا ام ک و مالیه ثبت باشد.
۹- سند عرفی تحت شرایط ذیل مدار حکم می باشد.
- فروشندۀ زمین، سند مدار حکم داشته باشد.

ACKU

5

- سند عرفی قبل از تاریخ ۳۹ اسد سا ۳۱۹۴ ترتیب و مشتر قبل از سال ۳۱۹۱ فورم ای هاار ناماه را خاناه رار و
بقد از تادیق رلوان شریکان همان قطقه به شقب مربوطه تسلیم بداده اشد. در مح تای هاه قبال از ساال ۳۱۹۱ توزیاع
ایهار نامه اورت نگرفتاه ویاا ااورت گرفتاه، اماا دفتار ثبات آن از باین رفتاه باشاد، در حاالی هاه بااال زماین ادعاا
موجود نباشد و خرید زمین و تارد خریدار بر آن از طرد رلاوان شاریکان و اهاالی محال هاه زماین در آن موققیات
دارد، تادیق شود.
۲- سند رسمی ملکیت زمین هه شرایط ذیل را دارا باشد:
سند مدار - حکم زمین موجود باشد.
- سند بقد از تافی قانونی زمین اادر شده باشد.
تسند در دفا - ر اسا ام ک ثبت باشد. و مالیه
- باال زمین ادعا موجود نباشد.
۱- سند ملکیت زمین )قباله شرعی( هه شرایط ذیل را داشته باشد:
سند بقد - از تافی قانونی زمین، از طریق محکم مربوط ترتیب و اادر شده باشد.
- در دفاتر اسا ام ک و مالیه ثبت باشد.
تعویض سند به قباله
مادۀ ششم:
اسناد منادرج ماادۀ رانجم ایان قاانون باه اسانثنا ساند منادرج جا ۳زء ) ( آن بقاد از تاافی زماین توساط هیئات تاافیه باه
محکم مربوط ارجاع و از طریق محکمه به سند شرعی )قباله( تقویض می گردد.
ثبت تأسیسات غیر منقول زراعتی
مادۀ هفتم:
کآسیاب، رای وب وسایر تأسیسات و تجهیزات غیر مناول زراعتی هه در ساح زمیندار شخص قارار داشاته و ملکیات
و شناخته شود در دفاتر ام ک و مالیه ثبت می گردد.

ACKU

6

نداشتن سند مدار حکم
مادۀ هشتم:
۳) ( زمیندار هه سند مدار حکم نداشته زمین متارفه و ثبت دفتر ام ک دولتی نبوده و اشاخاص دیگار نیاز ادعاا
ملکیت در آن نکرده و ع یم آباد و هار زراعتی در آن مشاهده شود و رلوان شریکان بیشاتر از ۱۹ ساال تاارد او
را تائید بدارند و تحت رروژۀ دولتی قرار نداشته باشد، زمین ماذهور الای ااد )۳۳۳( جریاب ااال مسااحت باه اساا
تارد مالکان ملکیت شخص محسوب می گردد.
( در ۶) اورتیکه دولت اسناد مبطل تارفات شخص منادرج فاارۀ )۳( ایان مااده را ارائاه نمایاد، زماین ملکیات دولات
شناخته می شود، د ر این حالت اجراآت ذیل رعایت می گردد:
در اورتی هه سااح زمینادار متاارفه الای ده )۳۳( جریاب زماین درجاه اول یاا مقاادل آن باشاد، طاور رایگاان باه
تارد زمیندار گذاشته شده و باالتر از ده جریب مقادل درجه اول به نرخ روز باال زمیندار به قسط رانل ساال باه
فروز می رسد.
اضافه جریبی
مادۀ نهم:
در مورد ساح زمیندار هه حایز اضافه جریبی بوده وتحت رروژۀ دولتی قرار نداشته و شرایط مادۀ هشاتم ایان قاانون
را دارا باشد، الی ده )۳۳ ( جریب زمین درجه اول یا مقاادل آن طاور رایگاان باه تاارد زمینادار گذاشاته مای شاود و
باالتر از آن به نرخ روز با یال ز به فروز می رسد.
اعطای سند به ناقل
مادۀ دهم:
(۳) ناقلینی هه قبل از انفاذ این قانون از حکومت زمین دریافت نموده اند، تابع اجراآت ذیل می باشند:
۳- در اورتی هه ناقل یا ورث او تمام اقساط قیمت زمین را ررداخته باشد، سند ملکیت برایز داده می شود.
۶- در اورتی هه ناقل یا ورث او اقساط قیمت زمین را ررداخته باشد، اقساط با

قسما قیمانده باه نارخ روز تثبیات و بقاد ٌ

از ررداخت آن سند ملکیت زمین مربوط برایز داده می شود.
در ۱- اورتی هه ناقل یا ورث او اقساط زماین را نررداختاه باشاد، قیمات زماین باه نارخ روز تثبیات و بقاداز ررداخات
قیمت، سند ملکیت زمین مربوط برایز داده می شود.

ACKU

7

۶) ( هرگاه ناقل یا ورث او بنابرشرایط دشوار محیطی مجبور به متروک گذاشتن زمین شده باشد، در ااورت مراجقاه
در حالیکه باال زمین تأسیسات دولتی ایجاد نشده، به تادیق رلوان شریکان و مرهز ادارۀ محل، و می تواناد بقاد از
تحویلی قیمت زمین به نرخ روز، سند ملکیت زمین را اخذ نماید.
هرگاه باال زمین متاروک ناقال قساما و ٌ تأسیساات دولتای ایجااد شاده باشاد، زماین باقیماناده بارا ناقال ساررده مای شاود
اندازه زمین هه باال آن تأسیسات ایجاد شده، در اورتی هه هلیه اقسام قیمات زماین را تحویال نماوده باشاد، از طارد
دولت، استم ک می گردد. در اورتی هه از طرد دولت باال زمین متروک ناقل ه ٌ اقسااط تأسیسات احداک و هلیه
قیمت زمین از طرد ناقل تحویل شده باشد، در این اورت زمین مذهور نیز طبق احکام قانون استم ک می گردد.
اعطای سند ت وزیع
مادۀ یازدهم:
به اشخاای هه طبق احکام این قانون زمین توزیع می گردد، در ااورتی هاه تماام قیمات زماین را نررداختاه باشاد، از
طرد هیئت تافیه ارد سند توزیع زمین و تارد داده می شود.
آنهاا هناوز مالاک رقبا زماین شاناخته نمای شاوند. بقاداز ررداخات قیمات زماین، عااد تماام و توساط ادارۀ تنطایم اماور
زمیندار محل، از طریق محکم مربوط برا مستحق سند شرعی داده می شود.
اعطای سند مثنی
مادۀ دوازدهم:
هرگاه سند ملکیت زمین یا سند توزیع از نزد شخص مفاود شود، مثنی آن برایز داده می شود.
ACKU

8
فصل سوم
تصفیه زمین

تصفیه عملیۀ رهبری
مادۀ سیزدهم:
۳) ( وزارت زراعت، آبیار و مالدار علمی تاافیه و تنیایم اماور زمینادار را از لحاای تخنیکای و ادار رهبار
می نماید.
( ساتره م۶) حکما جمهاور اسا می افغانساتان، وزارتهاا زراعات، آبیاار و مالادار ، مالیاه، انارژ و آب، ادارۀ
عمومی جیودیز و هارتو گرافی و ادارات ذیربط محلی در تطبیاق حکام منادرج فاارۀ )۳( ایان مااده مساؤلیت مشاترک
دارند.
۱) ( هارعلمی در ساحه توسط هیئت تافی زمین انجام می یابد.
ترکیب هیئت تصفیۀ زمین
مادۀ چهاردهم:
۳) ( به منیور تافی ساحات زمیندار هیئت تافی زمین به ترهیب ذیل فقالیت می نماید:
۳- نمایندۀ ادارۀ تنییم امور زمیندار وزارت زراعت، آبیار و مالدار به حیک رئی .
۶- مسؤل امور تافیه زمین اداره تنییم امور زمیندار به حیک عضو.
۱- مسؤل امور ادار اداره تنییم امور زمین دار به حیک عضو.
۴- نمایندۀ وزارت مالیه به حیک عضو.
۹- نمایندۀ وزارت انرژ و آب به حیک عضو.
۲- نمایندۀ ادارۀ ترویل وزارت زراعت، آبیار و مالدار محل به حیک عضو.
نمایندۀ تیم هد ۱- ستر ادارۀ عمومی جیودیز و هارتو گرافی به حیک عضو.
۶) ( تقداد هیئت تافی مندرج فارۀ ) ( این ماده ۳ مورد همه در هر ساله به ریشنهاد وزارت زراعت، آبیار و مالدار
و منیور رئی جمهور تویید می گردد.

ACKU

9

وظایف و صالحیت های هیئت تصفیه
مادۀ پانزدهم:
هیئت تافیه زمین دارا ویاید و ا حیت ها ذیل می باشد:
۳- تافی ساحات زمیندار ، توزیع سند و توزیع زمین.
۶- تثبیت حدود، درجه، حاابه و مالی زمین.
وتثبیت ۱- تفکیک ملکیت اشخاص، دولت و زمین ها علفچر، وقفی، بکر و بایر، جنگ ت و امثال آن.
۴- احاله منازعات و دعاو مربوط به زمین ها علفچر، وقفی، بکر و بایر، جنگ ت و امثال آن به مراجع مربوط.
۹- ثبت نتایل تافی زمین به دفتر مربوط.
۲- ارسال نتایل تافی زمین غرض ثبت به دفاتر اسا ام ک و مالی محل و ترتیب سند شرعی به محکم مربوط.
استرداد زمین ها توزیع شده خ د قانون و شریقت به مالک یا ورث شرعی و .
۳- ارسال گزارز اجراآت به ادارۀ تنییم امور زمیندار والیت مربوط و مرهز اداره.
۵- سایر ویایفی هه به منیور تطبیق احکام این قانون از طرد وزارت زراعت، آبیار و مالدار سررده می شود.
وظایف تیم کدستر
مادۀ شانزدهم:
۳) ( تیم هدستر اداره عمومی جیودیز و هارتوگرافی به اجرا ویاید ذیل طور رایگان مکلد می باشد:
۳- ارائه مقلومات برویت ناشه ها ثبت شده، لیست مالکین احتمالی و سایر اسناد هدستر .
تثبیت مس ۶- احت و ترسیم هروهی )سکیچ( قطقات زمین.
۱- تثبیت حدود اربقه قطقه زمین.
۴- تقدیل مایا محلی زمین به جریب.
۹- انجام سایر ویایفی هه به منیور تطبیق احکام این قاانون از طارد وزارت زراعات، آبیاار ومالادار ساررده مای
شود.
۶) ( تافی زمین و سرو آن همزمان اورت می گیرد.

ACKU

10

تشخیص و تثبیت درجۀ زمین
مادۀ هفدهم:
نمایندگان وزارت ها زراعت، آبیار و مالدار ، انرژ و آب ومالیه هر هدام در ساح مربوط مکلد به تشخیص و
تثبیت درجه، تقیین حاابه و مالی قطقات زمین می باشد.
همکاری مالک یا وکیل شرعی وی
مادۀ هجدهم:
مالک یا قایم ماام و ، مکلد است غرض تافی ساح زمیندار مربوط تاا خاتم هاار هیئات تاافیه در محال باا آن هاا
همکار نماید.
کمیسیون مرکزی تنطیم امور زمینداری
مادۀ نزدهم:
۳) ( باه منیاور همکاار بهتاار و رساانیدن همااک فنای و ادار ، غارض ریشابرد اماور سااحو تاافی زماین و رفااع
مشک ت به موقع آن، همیسیون تنییم امور زمیندار ، به ترهیب ذیل در سطح هشور تویید می گردد.
۳- وزیر زراعت، آبیار و مالدار بحیک رئی .
رئی عمو ۶- می ادارۀ تنطیم امور زمیندار بحیک مق ون.ا
۱- نمایندۀ ستره محکمه به حی ک عضو.
۴- رئی ترویل وزارت زراعت، آبیار و مالدار به حیک عضو.
۹- رئی تنییم آب وزارت انرژ و آب به حیک عضو.
۲- رئی ادارۀ عمومی جیودیز و هارتوگرافی به حیک عضو.
۱- رئی عواید وزارت مالیه بحیک عضو.
۶) ( همیسیون مرهز تنییم امور ز یم ندار در هرسه ماده یک مرتباه و در ااورت ضارورت بیشاتر از آن جلساه را
دایر می نماید.

ACKU

11

ایجاد کمیسیون والیتی
مادۀ بیستم:
۳) ( به منیور تنییم بهتر امور ساحو تافیه زمین و حل مشک ت ناشی از تطبیق آن، یهمیسیون باه ترهیاب ذیال در
والیات ایجاد می گردد:
او ۳- لی بحیک رئی .
۶- رئی ادارۀ زراعت، آبیار و مالدار بحیک مقاون.
۱- رئی محکم استیناد به حیک عضو.
۴- مستوفی به حیک عضو.
۹- رئی انرژ و آب به حیک عضو.
آمر ادار ۲- ۀ جیودیز و هارتوگرافی به حیک عضو.
آمر ادارۀ ۱- تنییم امور زمیندار به حیک عضو و منشی.
۶) ( همیسیون مندرج فارۀ )۳( این ماده در هر ماه یکبار و در ااورت ضارورت بیشاتر از یاک مرتباه جلساه را دایار
می نماید.
استمالک زمین شخص
مادۀ بیست ویکم:
دولت جهت تأمین منافع عامه و در اورت ضرورت مطابق احکام قانون، زمین شخص را استم ک هرده می تواند و
این استم ک بقد از تافی زمین اورت می گیرد:
۳- هرگاه تمام یا قسمتی از سااح زمینادار مالاک، ورثاه یاا ناقال و مساتحای هاه تماام اقسااط قیمات زماین را ررداختاه
باشد، تحت رروژه یا استفادۀ دائمی ادارات ومؤسسات دولتی قرار گیرد.
۶- در حالی هه ناقل یا مستحق، قسمتی از اقساط قیمت زمین را تحویل هارده باشاد، در ماورد بادل هماان قسامت، طباق
حکم مندرج جزء )۳( این ماده اجرآت اورت می گیرد.

ACKU

12

استمالک توسط ادارات مربوط
مادۀ بیست ودوم:
هرگاه زمین داخل رروژه قب ل از تافیه عمران یا به تأسیسات یا منازل رهایشی مبادل گردیاده باشاد، هیئات آنارا تاافیه
نه می نماید. استم ک چنین زمین ها به رویت اساناد مادار حکام دسات داشات مالاک یاا ورثا او توساط ادارات مرباوط
اورت می گیرد.
رجعت منازعات به محکمه
سوم:ومادۀ بیست
منازعات و دعاو مربوط به زمین، در او رتی هه توساط هیئات تاافیه، حال شاده نتواناد، غارض فیااله باه محکماه
رجقت داده می شود.
ترکه
چهارم:ومادۀ بیست
ساح زمیندار متوفی شرعأ توسط محکم محل بین ورثه ترهه می گردد.
تصفیۀ ساحه به اساس تقسیمات عنعنوی
پنجم:ومادۀ بیست
هیئت تافی زمین می تواند ساح زمیندار اشخاص را هه بنام قبیله، ساران قاوم، قریاه دار، هااریز و ساایر اشاخاص
دیگر، به اسا سند قانونی به طور مشترک قید و سهم هر یک از مالکین به اسا تاسیم عنقنو مشخص باشد، قرار
آتی تافیه نماید:
۳- زمین را در تارد دارد، ترتیب می گردد.
لست مساحت، حدود و حاابه به تفریق هر شخص هه عم ٌ
۶- امضاء یا نشان انگشت هر متارد در لست مذهور گرفته می شود.
۱- زمین مربوط هر شخص، طور جداگانه شامل فورماه هاا سانجز مسااحت، ثبات مجادد و تاافی سااح زمینادار
گریده و نیر تافیو اادر می گردد.

ACKU

13

تصفیۀ ساحۀ زمینداری مشاع
مادۀ بیست وششمُ:
هرگاه اسناد ملکیت مالکین متقدد زمین از نگاه حدود مشترک بوده و ساح زمیندار شان به شکل مشااع باشاد، جهات
تافیه اقدامات ذیل اورت می گیرد:
۳- اندازۀ ساح االی و مقادل درجه اول ملکیت هر شخص، برویت سند ملکیت تق یین می گردد.
۶- در اورتیکه سند ملکیت، سند مالیه دهی باشد، با در نیر داشات شارایط آن، انادازۀ مالیا سااالنه تاا ساال )۳۱۹۴(
ـٌ .ش بً تفریق ٌر مالک از دفتر اساش ثبت امالک یا مالیً بدست آَردي یشددي سدا ز زم ىددار ٌدر شد مت متىاسد بدً
اودازۀ مالیً دٌی ساالوز َ تعییه می گردد .
۱ - دَد زمیه مشاعت مسا ت اصلی َ معادل درجً اَل آنت بً طُر کل تُسط تیم کدستر تش یم می گردد .
۴ - سٍم ٌر ش م معادل مسا ت شامل سىد ملکیت یا بً تىاس سىد مالیدً دٌدی َ تفکیدک َ در صدُرم مددف مُاف دز
شرکاء یا َرثًت مُضُع بً محکمً محُل می گردد .
۹ - زمیه متصرفً اضافً از سا ز شامل سىد ملکیت مشداع اشد ا ت اضدافً جریبدی محسدُا َ بدا آن طبیدق ا کداف ایده
قاوُن اجراآم صُرم می گیرد .
هلکیت شخص
هادۀ بیست ً ىفتن :
زمیىی کً بً طُر مالیز مؤقتت کشتمىد َمٍدي ممر بً اسدم شد م بدً دفداتر قیدد َ شد م دد اقدل )۴۳( سدال مالیدز
آورا پرداختً باشدت ملکیت ش م محسُا می گردد .
اس بین رفتن اسناد هذار حکن
هادۀ بیست ًىشتن :
در محالتی کً در آن دفاتر اساش امالک َ مالیً َ اسىاد مدار کم زمیه کً تثبیت ملکیت ش م را کردي بتُاودت از بیه
رفتً باشدت در صُرم مدف مُجُدیت دفداتر در مرکدست سدا ز زمیىددار اشد ا بعدداز تثبیدت شدرمی ملکیدتت تصدفیً
میگردد .

ACKU

14
فصل چيارم

استزداد سهین ىای اخذ شذه بو سهینذاران

اجزاآت در هٌرد سهین ىای اخذ شذه
هادۀ بیست ًنين :
زمین هائیکه بقد از تاریخ ثور ساال ۱ ۳۱۹۱ هاـ.ز باه اساا فارامین و اساناد تانینای نیاام وقات باه ناام هاا مختلاد
خ د شریقت اس می از مالک یا ورثه طور رایگان اخذ گردیده باشد، تابع اجراآت ذیل می باشد:
۳- هرگاه زمین بدون توزیع به حالت اولی قرار داشته باشد، به مالک االی یا ورث شرعی آن مسترد می گردد.
۶- هرگاه زمین به اشخاص طبق اسناد تانینی وقت توزیع شده باشد، به توافاق جاانبین، مالاک یاا ورثاه مای تواناد قیمات
زمین توزیع شده را به نرخ روز، از نزد شخص مذهور یا ورثاه او اخاذ نمایاد. در ااورت عادم توافاق جاانبین، زماین
دوباره به مالک یا در اورت فوت به ورث شرعی و مسترد می گردد.
۱- هرگاه زمین اخذ شدۀ مالک یا متوفی به ادارات، مؤ سسات و فارم ها زراعتی دولتی توزیع شاده باشاد و بااال آن
تأسیسات و عمرانات بنا یافته باشد ادارۀ استفاده هننده، قیمت زمین را به نرخ روز، به مالاک ااالی، یاا ورثا و مای
رردازد، در تثبیت قیمت، حالت اولی زمین بدون در نیرداشت ارزز فارم ها، ساختمان ها یا تأسیساات در نیار گرفتاه
می شود.
تغییزات در سهین هخالف اسناد تقنینی ًقت
هادۀ سی ام :
زمینی هه قب ٌ ردیاده باشاد، هرگااه شاخص یاا ورثا و درآن مخاالد اساناد تانینای نافاذ در مورد برا شخص توزیع گ
وقت تغییر و انتاال بقمل آورده باشد، اجراآت ذیل عملی می گردد:
۳- در اورتی هه زمین توزیع شده برا ساایرن انتااال یافتاه باشاد در حاالی هاه در زماین تغییار غیار زراعتای نیاماده
باشد، زمین توزیع شده برا مالاک ااالی آن مساترد و اشخااای هاه زماین را خریادار نماوده اناد، راول خویشارا از
بایقین اخذ می نمایند.
۶- در اورتی هه در زمین با اعمار تأسیسات تغییر به عمل آمده باشد، قیمت زمین باه نارخ روز باه و ررداختاه مای
شود.
۱- در اورتی هه زمین طور تغییر شکل یافته باشد هه منجر به تنزیل ارزز و قیمت زمین گاردد، شاخص مااار،
ممثل قانونی یا ورث و مکلد است زمین را مسترد و خسارۀ وارده را جبران نماید.
ACKU

15

اخذ شدۀ شخ ص

تبادله ساحۀ زمینداری قبالا
مادۀ سی ویکم:
مورد شخای هه ساح زمیندار قب ً اخذ شدۀ و با ساح زمیندار شخص دیگر تبادله شده باشد، اجراآت ذیل در
اورت می گیرد:
۳- در اورتی هه شکل زراعتی بودن هر دو زمین تبادله شده تغییرنکرده باشد، تبادله باطل و برا هر شخص زمین
مربوط و مسترد می گردد.
هرگاه زمین ت ۶- بادله شده، به شخص دیگر توزیع شده باشد زمین تبادله شده مالک االی از مسترد می شود.
۱- در اورتی هه باال زمین تبادله شادۀ شاخص تأسیساات احاداک شاده و یاا شخاای هاه زماین و باا زماین شاخص
دیگر تبادله شده و او در زمین تبادلاه شاده تغییار و انتاااالت باه عمال آورده باشاد، مالاک زماین در ماورد اخاذ زماین یاا
قیمت آن مختار است.
زمین های اشخاص غایب
مادۀ سی و دوم:
۳) ( اشخاص هه غایب بوده و زماین هاا شاان باه حالات متاروک قارار داشاته باشاد، ادارۀ تنطایم اماور زمینادار الای
حاضر شدن مالک ثو یا ور شرعی آن زمین را به اجاره می دهد.
۶) ( در حالت مندرج فارۀ )۳( این مااده، حاق االجااره طورامانات تحویال باناک گردیاده و در ااورت مراجقاه باه و
مسترد می گردد.
اجراآت در مورد تصاحب خود سرانۀ زمین و توزیع آن مخالف شریعت
مادۀ سی و سوم:
۳) ( هرگااه سااح زمینادار اشاخاص یاا دولات مساتند باه قاوانین نافاذه وقات، مخاالد اساساات شاریقت اسا می، بارا
اشخاص توزیع گردیده باشد و یا زمین از طرد اشاخاص خودسارانه تاااحب شاده باشاد، در ماورد اجاراآت ذیال قابال
رعایت است:
۳- هرگاه زمین از جمل ملکیت اشخاص باشد، به مالک االی ممثل قانونی یا ورث و مسترد می گردد.
۶ـ هرگاه زمین ملکیت دولت باشد و یا از مالک االی زمین ورثه باقی نمانده باشد، زمین به سرجمع ام ک دولت قید
می گردد.
۶) ( در حاالت مندرج اجرا ) ۳ و ( این ماده، ۳( فارۀ )۶ شخص حق مطالبه هیچ نوع جبران خساره را ندارد.

ACKU

16
فصل پنجم
مستحقین

شرایط استحقاق
مادۀ سی و چهارم:
۳) ( شخای هه واجد شرایط ذیل باشد، مستحق توزیع زمین شناخته می شود:
۳- داشتن تابقیت جمهور اس می افغانستان.
۶- اهمال سن هجده سالگی.
۱- شخص تقهد نماید هه خود یا اعضا خانوارز به هسب و هار و آباد زمین توزیع شده ررداختاه و از آن موایبات
می نماید.
۶) ( تثبیت درجه بند مستحق به اسا درج استحااق از طرد هیئت تافیه اورت می گیرد.
مکلفیت های مستحق
مادۀ سی وپنجم:
مستحق بقد از تثبیت استحااق مکلد به رعایت موارد ذیل می باشد:
۳- فورم استحااق زمین را در یرد )۳۹( روز بقد از تاریخ تسلیمی خانه رر وبه هیئت تافیه تسلیم نماید.
۶- بقد از تسلیمی زمین به هشت و هار و آباد آن اقدام نماید.
اقساط قیمت ۱- زمین و مالیه را به وقت مقین ب رردازد.
تثبیت درجۀ قدامت
مادۀ سی وششم:
یشخا هه واجد شرایط مندرج مادۀ سای وچهاارم ایان قاانون باشاد، درجا قادامت و در توزیاع زماین باه ترتیاب ذیال
تثبیت می گردد:
۰- مستحق درجه اول.
- دهاانی بی زمینی هه تقداد فامیل و نسبت به دیگران بیشترباشد.

ACKU

17

- دهاان بی زمینی هه زمین تحت هشت و هارز به منیور منافع عامه، از طرد دولت تارد شده باشد.
۶- مسحق درجه دوم:
- دهاان بی زمین واجیر زراعتی قریه یا محلی هه زمین قابل توزیع در آن موجود باشد.
فوت مستحق
مادۀ سی وهفتم:
هرگاه مستحق فوت نماید، در مورد زمین توزیع شده احکام ذیل رعایت می گردد:
۳- ورث مستحق می تواند با ررداخت اقساط قیمت زمین توزیع شده، از زمین بهره بردار نمایاد، ورثاه بقاد از اهماال
تمام اقساط قیمت زمین، حق ترهه و انتاال قطقی زمین را دارد.
۶- هرگاه ورثه، اغار یا اناک باشند و یا مستحق بنا بر مقاذیر ااحی نتواناد زماین را هشات نمایاد، مای تواناد آنارا باه
دهاانی یا به اجاره بدهد.
۱- هرگاه مستحق یا ورث آن نخواهد به بهره بردار از زمین توزیع شده، بقد از انفاذ این قانون ادامه دهد، مای تواناد
زمین را به دولت مسترد نماید، در این اورت اقساط ررداخته شده از بودج دولت قابل استرداد است.
حق اولیت در توزیع زمین
مادۀ سی وهشتم:
مستحق متأهل یا شخص متکفل اعاشه و اباته خانواده نسبت به مستحق مجرد هاه در عاین درجاه قارار داشاته باشاد، در

ACKU

توزیع زمین حق اولیت دارد.

18
فصل ششم
توزیع زمین

زمین های قابل توزیع
مادۀ سی و نهم:
۳) ( زمین ها دولتی در اورتی هه ضرورت به تأسی فارم و رروژه درآن متاور نباشد قابل توزیع است.
۶) ( توزیع زمین به اشاخاص مطاابق احکاام قاانون باه ریشانهاد وزارت زراعات، آبیاار و مالادار و منیاور رئای
جمهور در بدل قیمت عادالنه به اقساط ده سال اورت می گیرد و الی تکمیل اقساط، زمین طاور عاریات نازد مساتحق
قرار می داشته باشد.
۱) ( قیمت زمین قابل توزیع با رعایت قیمت مروج محل در زمان توزیع زمین توسط هیئت متشاکل ازنماینادگان ساتره
محکمه وزارت ها زراعت، آبیار و مالدار ، مالیه، انرژ و آب وادارۀ تنییم امور زمیندار و ادارۀ جیودیز و
هارتوگرافی )هدستر( والیت مربوط تثبیت م گردد.
۴) ( زمان تادی اقساط قیمت زمین هه بقد از انفاذ این قانون توزیع می شود، یک سال بقد از تاریخ توزیع آغاز میابد.
درجه بندی زم ین
مادۀ چهلم:
به منیور تافیه، تثبیت ملکیت، اندازۀ مالیه دهی و توزیع، زمین به هفت درجاه تاسایم گردیاده و حاین تقادیل درجاات،
بدرجه اول، ضریب ها ذیل رعایت می گردد.
زمین درجه اول )باغ یا تاهی(: هه ضریب آن )۳۳ ( می باشد/۳.
زمین درجه دوم )دو فال آبی( هه ضریب آن )۳۹ ( می باشد/۳.
زمین درجه سوم )یک فال آبی هه الی رنجاه فیاد آن ساالنه آهشت یا بیار مای شاود(: هاه ضاریب آن )۲۱ ( مای /۳
باشد.
زمین درجه چهارم )یک فال آبی هه الی رنجاه فیاد آن ساالن هشت یا آبیار می شود(: هه ضریب آن )۴۳ ( مای /۳
باشد.
زمین درجه رنجم )زمین للمی یک بوره هه سال درمیان هشت می شود(: هه ضریب آن ۶۳ ( می باشد/۳.
زمین درجه ششم )زمین للمی دو بوره هه دو سال در میان هشت می شود(: هه ریب آن )ض ۳۹ ( می باشد/۳.

ACKU

19

زمین درجه هفتم )زمین للمی هه بیشتر از دو سال در میان هشت می شود(: )هه ضریب آن ۳۳ ( می باشد/۳.
واحد مقیاس زمین
مادۀ چهل ویکم:
واحد مایا زمین )جریب( است هه مقادل دوهزار )۶۳۳۳( متر مربع باشد.
توزیع زمین به اساس درجات
مادۀ چهل ودوم:
زمین به متااضی دریکی از درجات، قرار آتی توزیع می گردد:
۳- زمین درجه اول )۳۳ ( جریب.
۶- زمین درجه دوم ) ( جریب۳۶.
۱- زمین درجه سوم )۳۹ ( جریب.
۴- زمین درجه چهارم )۶۹ ( جریب.
۹- زمین درجه رنجم )۹۳ ( جریب.
۲- زمین درجه ششم )۲۲ ( جریب.
۱- زمین درجه هفتم )۳۳۳ ( جریب.
تعیین عاید متوسط ساالنه
مادۀ چهل وسوم:
عایااد عمااومی متوسااط ساااالن یااک جریااب زمااین در محاا ت بااه اااورت متفاااوت توسااط ادارات زراعاات، آبیااار و
مالدار ، جیودیز و هارتوگرافی )هدستر( و تنییم امور زمیندار تقیین می گردد.
توزیع زمین به اساس قرعه
مادۀ چهل و چهارم:
هرگاه تقداد متااضیان زمین نیر به ساح زمین قابل توزیع بیشتر باشد، زمین در محضر اهثریت آنان به اسا قرعاه
توزیع می گردد.

ACKU

20

توزیع قطعات کوچک پراگنده
مادۀ چهل وپنجم:
۳) ( قطقات هوچک و رراگندۀ زمین هه از توزیع باز می ماند، نخست به دهاان هم زمین رلوان شریک، بدرجاه دوم باه
زمیندار رلوان شریک و در غیر آن به زمیندار هاه همتارین زماین در محال داشاته باشاد، در بادل قیمات باه نارخ روز
توزیع می گردد. در این حالت زمیندار، قیمت زمین را طور یک بارگی تحویل می نماید.
۶) ( هرگاه زمیندار مندرج فارۀ )۳( این ماده خواهز خرید را نداشته باشند، زمین طور مزایده به فروز می رسد.
فروش و انتقال زمین های بکر بایر و
مادۀ چهل وششم:
۳) ( هایچ شاخص نمای تواناد زماین با و هاا بکار ایر را تحات تاارد مالکانا خاود قارار دهاد مگار باه فرماان رئای
جمهور.
۶) ( هرگاه شخص در ام ک )زمین موات( طور خودسرانه تاارد نماوده و فرماان رئای جمهاور موجاود نباشاد، باه
محض تارد خودسرانه، این نوع ام ک )زماین( شخاای شامرده نمای شاود اذن تاارد مالکاناه اارد اا حیت
رئی جمهور می باشد.
۱) ( فروز زمین ها بکر و بایر به اسا مزایده به اشخاص، مؤسسات زراعتی و مالدار ، شرهت هاا خاواای
و مختلط داخلی، بقد از منیور رئی جمهور توسط وزارت زراعت، آبیار و مالدار اورت می گیرد.
۴) ( زماین هاا بکار وباایر در بادل قیمات عادالناه بقاداز طای مراحال قاانونی از طارد وزارت زراعات، آبیاار و
مالدار به خریدار انتاال داده می شود البته به متارد قبلی حق اولیت داده می شود.
(۹) قیمات زماین هاا بکار وباایر توساط همیسایون ارزیاابی و تسالیم دهای زماین، متشاکل از نماینادگان وزارت هاا
زراعاات، آبیااار و مالاادار ، مقااادن، مالیااه، ادارۀ آباادات تاااریخی وزارت اط عااات و فرهنااو و ادارۀ جیااودیز و
هارتوگرافی در محل با در نیرداشت قیمت زمین رلوان شریک تقیین و بقد از تائید شورا وزیران و منیور رئی
جمهور تثبیت می شود.
۲) ( قیمت زمین بکر و بایر )موات( در مدت رنل سال از تاریخ توزیاع زماین باه رانل قساط مسااویانه قابال حااول مای
باشد.

ACKU

21

تعیین معیار فروش زمین
مادۀ چهل وهفتم:
۳) ( زمین ها هه به منیور فروز و انتاال تقیین می شود، باید ملکیت خالص دولت یا بکر وبایر بوده و تحت رروژه
ها دولتی و ن ماستر ر شهر ، جنگ ت، علفچر، مقادن و آبدات تاریخ قرار نداشته باشد.
۶) ( ارزیابی زمین ها بکر وبایر )موات( قبل از توزیع، توسط هیئت فنی مرهاب از نماینادگان منادرج فاارۀ ) ( ماادۀ ۹
)۴۲( این قانون به منیور تحایق اهداد ذیل اورت می گیرد:
۳- داشتن قابلیت آباد وزرع.
اجرا ۶- مطالقات )سرو ( ساح مطلوب.
۱- تشخیص و تثبیت منابع آبی و حفر چااه عمیاق، از ناطاه نیار موجودیات آبهاا تحات االرضای و ساطح االرضای و
آنها.یرفیت
۴ـ رعایت حاوق رلوان شریکان به خاطر آباد زمین از ناحیه حق آبه و سائر جهات ضرور .
۹- احیا مجدد و ساختمان سربند ها و جو ها ب ه منیور تحت آبیار قرار دادن ساح مربوط.
توزیع زمین های بکر وبایر غرض احداث فارمها
مادۀ چهل و هشتم:
فروز زمین بکر وبایر به منیور احداک فارم ها زراعتی، به شرهتها خاوای و مختلط داخلی باا در نیرداشات
حجم سرمایه اورت می گیرد.
ارایه در خواست زمین بکر بایر و
نهم:ومادۀ چهل
تااضا هنندۀ زمین بکر وبایر )موات( درخواست خریدار زمین را به وزارت زراعت، آبیار و مالدار ارائه داشاته
درخواست مذهور در یرد یک ماه از طرد هیئت ارزیابی و تسلیم دهی زمین مورد تحلیل و ارزیابی قارار گرفتاه و
به ادارۀ عمومی تنیایم اماور زمینادار ارساال مای شاود. در ماورد فاروز زماین ماورد نیار از طریاق ادارۀ عماومی
تنییم امور زمیندار مطابق احکام این قانون اجراآت اورت می گیرد.

ACKU

22
فصل هفتم
انتقاالت و تحوالت زمین

حق انتقال ملکیت
: نجاهمپمادۀ
۳) ( مالک، حق انتاال قطقی و مؤقت زمین ملکیت خود را دارد.
( انتاال ۶) قطقی ملکیت زمین، تأسیساات و تجهیازات غیار منااول سااح زمینادار ، باساا ساند شارعی ااورت مای
گیرد.
۱) ( مستحق و ناقل بقداز تحویلی هلیه اقساط قیمات زماین و اخاذ ساند شارعی و همچناان وارثاین مساتحق بقاد از تثبیات
سهام خویز حق انتاال را حایز می باشند.
انتقال ملکیت زمین
مادۀ پنجا ه ویکم:
انتاال ملکیت زمین از طریق ادارۀ تنییم امور زمیندار توسط محکم محال عااار ااورت مای گیارد. اجاراآت انتااال
زمین وثبت آن به دفاتر اسا ثبت زمین و مالیه به طور رایگان اورت می گیرد.
تحوالت کمی و کیفی زمین
مادۀ پنجاه ودوم:
تحوالت و تغییرات همی و هیفی زمین بقد از تافیه به اسا مقلومات تحریر مالک زمین و تادیق ادارۀ زراعات،
آبیار و مالدار محل به فاتر اسا ثبت زمین و مالیه ثبت می گردد.
انتقال زمین دولت به دوایر
مادۀ پنجاه وسوم:
انتاال زمین دولت به دوایر ومؤسسات دولتی بقد از تثبیت قیمت زمین به اسا مااوله بین ادارۀ تنییم امور زم نادار ی
و ادارۀ استفاده هننده بقد از موافا وزیر زراعت، آبیار و مالدار و منیور رئی جمهور اورت می گیرد.

ACKU

23

تبادلۀ زمین شخصی به دولتی
نجاه وچهارم:پمادۀ
شخای هه در چند محل دارا قطقات زمین باشد، می تواند آنرا دریاک ولساوالی یاا والیات هاه در آن زماین دارد، باا
نیر داشت درجه و قیمت زمین، با زمین دولت تبادله نماید، مشروط براینکه زمین هه به آن تبادلاه ااورت مای گیارد،
تحت مزرعه )فارم( و رروژه قرار نداشته باشد.
تبادلۀ زمین بین اشخاص و دولت
مادۀ پنجاه وپنجم:
تبادل زمین بین اشخاص و دولت با نیرداشت درجه و قیمت زمین با توافق جانبین اورت می گیرد، مشروط براینکه
زمینی هه با آن تبادله اورت می گیرد، تحت فارم و رروژه قرار نداشته باشد.
تبادله زمین برویت سند شرعی
مادۀ پنجاه وششم:
تبادل زمین بین اشخاص برویت سند شارعی باا توافاق جاانبین و از طریاق اداره تنیایم اماور زمینادار توساط محکماه
محل عاار اورت می گیرد.
زمین های زراعتی توزیع شده به کوپراتیف ها
مادۀ پنجاه وهفتم:
درمورد زمین ها زراعتی دولتی هه بقداز هفت ثور سال ۳۱۹۱ الی ایجاد ادارۀ مؤقت به هورراتید هاا، مؤسساات و
شرهت ها غیر دولتی توزیع گردیده است، اجراآت ذیل بقمل می آید:
۳- در اورتی هه هورراتید ها و مؤسسات مذهور فقال باشند، مکلد اند قیمت زمین توزیاع شاده را باه نارخ روز باه
دولت برردازند.
۶- در اورتی هه هورراتید ها و مؤسسات مذهور غیر فقال باشند، زمین بدون جبران خساره به استفاده هننده دوبااره
از طرد دولت اخذ می گردد.
انتقاالت فاقد اعتبار
مادۀ پنجاه وهشتم:
انتااالت هه خ د احکام این نقانو اورت گیرد، فاقد اعتبار است.

ACKU

24
فصل هشتم
ۀ زمیناجار

اجارۀ زمین دولتی
مادۀ پنجاه ونهم:
۳- زمین دولتی و شخای به اسا عاد تحریر بین اجاره دهنده و اجاره گیرنده طبق احکام قانون به اجااره داده مای
شود.
۶- طرفین عاد باید دارا اهلیت حاوقی و ا حیت قانونی باشند.
اجاره خط
مادۀ شصتم:
اجاره خط حاو مطالب ذیل می باشد:
۳- شهرت اجاره دهنده، اجاره گیرنده و شاهدان.
۶- ذهر مشخاات قطقه یا قطقات زمین تحت اجاره.
ت ۱- وضیع مکلفیت ها طرفین عاد.
۴- تثبیت مدت اجاره، اندازۀ حق االجاره با موعد و طرز تأدی آن.
۹- حاالت فسخ قرارداد.
مکلفیت های اجاره گیرنده
مادۀ شصت ویکم:
اجاره گیرنده )مستأجر( دارا مکلفیت ها ذیل می باشند:
فح ۳- ای خاک، شبک آبیار ، تجهیزات و تأسیسات داخل زمین هه منافع زمین تحت اجاره به آن مربوط باشد.
۶- راک هار جو ، هاریز، چشمه و چاه مربوط به زمین تحت ا جاره.
۱- هشت زمین مطابق به شرایط قرارداد.
۴- ررداخت حق االجاره مطابق قرارداد. اجاره گیرناده مای تواناد باه موافاا اجااره دهناده عاوض حاق االجااره راول نااد
تادیه هند.

ACKU

25
۹- انجام ترمیمات جزئی تجهیزات و ملحاات زمین تحت اجاره.
۲- ررداخت جبران خساره به اجاره دهنده هه به زمین و تجهیزات آن وارد می شود.
اط ع هر ۱- نوع مداخل اشخاص مزاحم به زمین تحت اجاره، به اجاره دهنده.
۳- عدم استفادۀ حااب زمین تحت اجاره، به ماااد دیگر.
۵- عدم انتاال و به تضمین گذار زمین تحت اجاره.
۳۳ - تسلیمدهی زمین تحت اجاره با تجهیزات و ملحاات آن به اجاره دهنده در ختم قرارداد.
۳۳ سایر مکلفیت - هایی هه در قانون ریشبینی گردیده باشد.
مکلفیت های اجاره دهنده
مادۀ شصت ودوم:
اجاره دهنده )مؤجر( دارا مکلفیت ها ذیل می باشد.
۳- تسلیم زمین تحت اجاره با تمام تجهیزات و ملحاات مندرج اجاره خط در وقت مقینه آن به اجاره گیرنده.
۶- دادن رسید تحریر به اجاره گیرنده از تسلیمی حق االجاره.
انجام ۱- ترمیمات هلی و مهم تأسیسات و ملحاات زمین مطابق به عرد محل.
۴- سائر مکلفیت ها هه در این قانون بیشبینی گردیده است.
تأدیه مصارف بعد از اصالحات
مادۀ شصت وسوم:
هرگاه اجاره گیرنده در زمین تحات اجااره ااا حات آورده باشاد، مااارد آن در ااورتی باه و قابال ررداخات مای
باشد هه اجاره دهنده به تأدیه آن طور تحریر موافاه نموده باشد.
میعاد اجارۀ زمین غرض جلب سرمایه گذاری
مادۀ شصت وچهارم:
۳) ( وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواند به منیور تشویق و جلب سرمایه گذار ها خاوای جهت ایجااد
فارم ها زراعتی، مالدار ، باغدار و امثال آن زمین ها االح الزراعه را الی مدت )۹۳( سال و زمین ها بکار
وبایر )موات( را الی مدت )۵۳( سال به اشخاص، مؤسسات و شرهت هاا زراعتای و مالادار ، خاواای و مخاتلط
اعم از داخلی و خارجی به اسا قرارداد مطابق احکام این قانون به اجاره بدهد.

ACKU

26

۶) ( وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواناد زماین هاا بکار وباایر )ماوات( را باا رعایات احکاام قاانون سارمایه
گذار خاوای و موافا ادارات ذیربط باه تناساب نوعیات زماین، راروژه و انادازۀ سارمایه جهات سارمایه گاذار باه
غیر از ماااد مندرج فارۀ )۳( این ماده به متشبک خاوای به ا بدهد.اره ج
( وزارت۱) ها و ادارات دولتی می توانند زمین ها ملکیت مربوط رابه ماااد غیر سرمایه گذار به مادت الای رانل
سال و به ماااد سرمایه گذار مطابق احکام مندرج فاره ها ) ۳ و ۶( این ماده به اجاره بدهند.
۴) ( وزارت ها و ادارات دولتی می توانند، سرا ، آرارتمان، دهان مربوط و یا امثال آن را حسب احوال الی مادت رانل
سال به هرایه یا اجاره بدهند.
۹) ( وزارت ها و ادارات دولتی مکلد اند ملکیت ها مندرج فاره ها )،۳ ،۶ ( این ،۴ و ۱ ماده را باا رعایات ااال
مزایده و داوطلبی طبق احکام قانون به اجاره یا هرایه بدهند.
(۲) اجاره دهنده نمی تواند زمین تحت اجاره را تا ختم میقاد اجاره یا فسخ آن به شخص دیگر به اجاره بدهد.
تعیین میعاد اجاره
مادۀ شصت وپنجم:
میقاد اجارۀ زمین با نیرداشت حکم مندرج مادۀ شات وچهارم این قانون به تناسب نوعیت زمین رروژه مورد نیار و
اندازۀ سرمایه از طرد وزارت زراعت، آبیار و مالدار تقیین می گردد.
اجارۀ زمین های بکر بایر و
مادۀ شصت وششم:
۳) ( زمین ها بکر وبایر )موات( هه به منیور عمران وآباد ساختن و ایجاد فارم ها زراعتی، مالدار ، باغادار و
امثال آن به اشخاص مؤسسات زراعتی و مالدار و شرهت ها خاوای و مخاتلط داخلای و خاارجی باه اجااره داده
می شود، اندازۀ آن با نیرداشت نوعیات زماین، راروژه و اساتفاده از وساایل و ماشاین آالت میکاانیزۀ زراعتای و انادازه
سرمایه قرار ذیل تقیین می گردد:
به ا ۳- شخاص انفراد الی دو اد ورنجاه ) ۶۹۳ ( جریب.
۶- به شرهت ها خاوای زراعتی و مختلط الی رنل هزار )۹۳۳۳ ( جریب.
۶) ( عاد قرارداد زمین ها ۳مندرج فارۀ ) ( این ماده حسب آتی منیور می گردد:
ورنجاد ) الی یک هزار ۳- ۳۹۳۳( جریب توسط وزیر زراعت، آبیار و مالدار .
ورنجاااد ) یااک هاازار بیشااتر از ۶- ۳۹۳۳( جریااب الاای راانل هاازار )۹۳۳۳( جریااب توسااط همیتاا اقتااااد شااورا
زیران.و

ACKU

27
۱ـ بیشتر از رنل هزار )۹۳۳۳( جریب توسط شورا وزیران
میعاد عمران زمین های بکر بایر و
مادۀ شصت وهفتم:
۳) ( میقاد عمران و آباد ساختن زمین ها بکر وبایر )موات( تحت اجاره از تاریخ عاد قرارداد، قرار ذیل می باشد:
۳- در اورتیکه مساحت زمین بکر وبایر الی دواد رنجاه )۶۹۳( جریب باشد، حسب احوال مدت دو سال.
۶- در اورتی هه مساحت زمین بکر وبریا بیشتر از دو اد ورنجاه ) ۶۹۳( جریب الی یاک هازار ورنجااد ) ۳۹۳۳(
جریب باشد، حسب احوال الی مدت چهار س ال.
۱- در اورتی هه مساحت زماین بکار وباایر بیشاتر از یاک هازار ورنجااد ) ۳۹۳۳( جریاب الای هازار ) رانل ۹۳۳۳(
جریب باشد، حسب احوال الی مدت هشت سال.
۶) ( میقاد عمران و آباد ساختن زمین مندرج فارۀ )۳( این ماده شامل میقاد قرارداد اجاره نمی باشد.
۱) ( نیارت و هنترول ریشرفت هار عمران و آباد ساختن زمین تحت اجاره در هرشز ماه از طارد ادارۀ تنیایم اماور
زمیندار و ادارۀ سکتور خاوای وزارت زراعت، آبیار و مالدار اورت می گیرد.
هرگااه اجااره گیرناده )مساأجر( در میقااد منادرج فاارۀ )۳( ایان مااده نتواناد زماین تحات اجااره را بهاره باردار نمایاد،
ٌ مطاابق احکاام قاانون باه

وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواند قارارداد را فساخ و زماین تحات اجااره را مجاددا
اجاره بدهد.
بهره برداری مستاجر
مادۀ شصت و هش تم:
اجاره گیرنده )مستاٌجر( مکلد است زمین تحت اجاره را به ماااد مندرج مادۀ شات وششم این قانون مطابق شارایط
مندرج قرارداد، مورد بهره بردار و استفاده قرار دهد.
در اورت تخلد، وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواند قرارداد را فسخ نماید.
تفکیک موقعیت و نوعیت زمین
مادۀ شصت ونهم:
باه منیاور تفکیاک موققیات و نوعیات زماین و چگاونگی نوعیات راروژه از لحاای داشاتن قابلیات آبااد ، زرع و بهاره
بردار ، ترمیم، هروهی ساحه، تشخیص وتثبیت منابع آبی سطح االرضی و تحات االرضای، هیئات ارزیاابی مرهاب از

ACKU

28

نمایندگان وزارت ها زراعت، آبیار و مالدار ، مالیه، مقادن، انرژ و آب و انکشاد شاهر و ادارۀ جیاودیز و
هارتوگرافی تویید می گردد. در ساحات تحت ماستر ر ن شهر اشتراک نمایندۀ شاروالی درترهیب هیئت حتمی می
باشد.
اجاره زمین به متشبث خصوصی
مادۀ هفتادم:
اجارۀ زمین به متشبک خاوای از طریاق ادارۀ تنیایم اماور زمینادار و ادارۀ ساکتور خاواای وزارت زراعات،
آبیار و مالدار طی مراحل می گردد.
اخذ حق االجاره
مادۀ هفتاد ویکم:
حق االجارۀ زمین ها االح الزراعه از تاریخ عاد قرارداد و زمین ها بکر و بایر بقداز ختم میقاد ۳مندرج فارۀ ) (
مادۀ شات و چهارم این قانون توسط وزارت زراعت، آبیار و مالدار اخذ و به حساب واردات دولت تحویل باناک
می گردد.
تزئید در مقدار حق االجاره
مادۀ هفتاد ودوم:
وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواند به تناسب نوعیت زمین، رروژه، اندازۀ سرمایه و قابلیت بهره، باردار و
حاال دهی درمادار حق االجارۀ زمین ها االح الزراعه و زماین هاا بکار و باایر باا رعایات حکام ماادۀ شاات و
چهارم این قانون بقد از هر رنل سال از یک الی ده فیاد تزئید بقمل آورد.
عدم پرداخت مصارف
مادۀ هفتاد وسوم:
هرگاه اجاره گیرنده در زمین تحت اجاره تأسیسات اعمار نماید، ماارد آن قابل ررداخت نمی باشد.
عدم پرداخت خساره
مادۀ هفتاد وچهارم:
هرگاه زمین، تجهیزات و ملحاات آن به اثر آفات طبیقی خساره مند و یا از بین برود، اجاره گیرنده مکلد باه ررداخات
خساره نمی باشد.

ACKU

29

حاالت فسخ اجاره
مادۀ هفتاد وپنجم:
اجاره گیرنده می تواند در یکی از حاالت ذیل اجاره را فسخ نماید:
۳- مریضی یا هم شدن تقداد اعضا فامیلز.
۶- وقوع حوادک غیر مترقبه ایکه اجاره گیرنده را مجبور به ترک محل نماید یا زماین تحات اجااره را غیار قابال زرع
سازد.
۱- سایر حاالتی هه قرارداد و این قانون ریشبینی گردیده است.
فسخ اجاره قبل از ختم میعاد
مادۀ هفتاد و ششم:
هرگاه اجاره گیرنده بخواهد قبل از ختم میقاد اجاره، اجاره را فسخ نماید، مکلد اسات موضاوع را حاداقل ساه مااه قبال
از برداشت حاال به اط ع ادارۀ تنییم امور زمیندار و اجاره دهنده برساند.
تعیین اندازه حق االجارۀ زمین دولتی
مادۀ هفتاد وهفتم:
اندازۀ حق االجارۀ زمین ها دولتی با در نیر داشت اندازۀ حاا ت زمین رلوان شریکان محل تقیین می شاود، ادارۀ
عمومی تنییم امور زمیندار در اورت غیر عادالنه بودن حق االجاره اعتراض هرده می تواند.
تعقیب عدلی اجاره گیرنده
مادۀ هفتاد وهشتم:
هرگاه اجاره گیرنده خ د تقهدات مندرج قرارداد عمل نماید، تحت تقایب عدلی قرار می گیرد.
اطالع از آفات زراعتی
مادۀ هفتاد ونهم:
هرگاه آفات زراعتی به زمین دولتی تحت اجاره خساره وارد نماید، اجاره گیرنده مکلد است موضوع را الای رانل یاوم
به ادارۀ تنییم امور زمیندار محل اط ع بدهد، اندازۀ خساارۀ وارده توساط هیئات محلای متشاکل از نماینادگان اادار ت
زراعت، آبیار و مالدار ، مستوفیت، جیودیز و هارتوگرافی رئی شورا محل در سااحه تث یاتب مای شاود. تجاویز
هیئت بقداز تائید والی و منیور ماام وزارت زراعت، آبیار و مالدار نهائی می باشد.
ACKU

30

اخذ تمام یاقسمتی زمین تحت اجاره
مادۀ هشتادم:
هرگاه دولت به اخذ تمام یا قسمتی از زمین تحت اجاره ضرورت ریدا هند، در مورد ذی ً اجراآت می گردد:
۳- در اورتی هه مل اخذ زمین ع تحت اجاره، بقد از جمع آور حااال باشاد، قارارداد فساخ و اجااره گیرناده مکلاد
است، حق االجاره را مطابق عاد برردازد.
۶- در اورتی هه اخذ زماین تحات اجااره قبال از جماع آور حااال باشاد و اجااره گیرناده در زماین مااارد نما ده و
باشد، ماارد آن طبق عرد محل به اجاره گیرنده ررداخته شده، عاد فسخ می گردد.
۱- در ااورتی هاه یاک قسامت زماین قبال از جماع آور حااال و قسامت دیگار بقاد از آن مساترد گاردد، انادازۀ حاق
االجاره متناسب به اندازۀ زمین مسترد شده، تقیین گردیده و در مورد باقیماندۀ زمین در اورت موافا جاانبین عااد باه
حال خود باقی می ماند.
راجع ساختن منارعات به محکمه
مادۀ هش تاد ویکم:
منازعات مربوط به اجارۀ زمین در ااورتی هاه در شاقبات محلای ادارات تنیایم اماور زمینادار حال شاده نتواناد، باه
محکمه راجع می شود.

ACKU

31
فصل نهم
ساحه زمین های مرعی ووقفی

مرعی
مادۀ هشتاد ودوم:
( مرع۳) ی زمین ها بکر وبایریست هه شرعاً ملکیت دولت و یا شخص برآن ثابت نگردد و حااوق عاماه شامرده مای
شود، شخص و دولت نمی تواند در زمین مرعی تارد مالکانه نماید، مگر اینکه شریقت طور دیگار حکام نماوده
باشد.
۶) ( مرعای باه ماااد احتیاجاات عاماه )چراگااه مواشای، ماباره، خارمن جاا و امثاال آن( بارا باشاندگان محال خاالی
گذاشته می شود.
تصرف مرعی
مادۀ هشتاد وسوم
در اورتی هه شخص در مرعی تارفات مالکانه نماید و تارد و بسیار قبلی هم باشد، هرگاه مرعی باودن زماین
شرعا گردد، تارد شخص قطع و مرعی از ملکیت و خارج می گردد. ٌ ثابت
زمین وقفی
مادۀ هشتاد وچهارم:
۳) ( زمینی هه وقد گردد، از ملکیت و تارد مالک خارج می گردد.
۶) ( فروز، هبه، تملیک یا به میراک بردن زمین وقفی جواز ندارد.
۱) ( زمین وقد شده به هر مااد هه وقد گردیده باشد، مفاد آن نیز به همان مااد به مارد می رسد.
ACKU

32
فصل دهم
احکام جزائی

عدم حضور مالک در محل تصفیه
مادۀ هشتاد وپنجم:
در اورتی هه مالک یا اعضا خانوار و یا قایم ماام او بقد از اط ع بدون عذر شرعی الی ختم هار هیئت تافیه در
محل، غرض تافی ساحه زمیندار حاضر نگردد، مورد تقایب عدلی قرار می گیرد.
تخریب عمدی تأسیسات آبیاری
مادۀ هشتاد وششم:
شخای هه تأسیسات آبیار یاا تقمیارات و تجهیازات مرباوط باه قطقاه زماین دولتای را عماداً تخریاب نمایاد، عا وه باه
ررداخت جبران خسارۀ وارده به دولت، تحت تقایب عدلی نیز قرار می گیرد.
عدم اطالع از تحوالت و تغییرات جدید
مادۀ هشتاد وهفتم :
زمینداریکه تحوالت و تغییرات جدید زمین را عمداً به شقب تنییم امور زمیندار مربوط طور واققی مقلوماات ندهاد،
مورد تقایب عدلی قرار می گیرد.
غصب زمین و یا معرفی به صفت مالک
مادۀ هشتاد وهشتم:
شخای هه زمین دولتی را غاب یا خ د واققیت خود را مالک زمین مقرفی نمایاد، زماین مساترد و مرتکاب ماورد
تقایب عدلی قرار می گیرد.

ACKU

33
فصل یازدهم
احکام نهائی

اشتباه در اندازه و حدود زمین
مادۀ هشتاد ونهم:
هرگاه در تقداد جریبی یا حدود زمینادار شخاای یاا دولتای اشاتباه رخ داده باشاد و یاا زماین شخاای یاا دولتای ساهواً
داخل سند ملکیت زمین شخص دیگر گردیده باشد، موضوع را هیئت تافیه بررسی نموده و در زمینه ااحت آن از
طریق محکمه اقدام می نماید.
فعالیت های غیر زراعتی باالی زمین های زراعتی
مادۀ نودم:
احداک سرهها، اعمار ساختمانها تأسیسات و فقالیت ها غیر زراعتی باال زماین هاا زراعتای مجااز نمای باشاد، در
حااالت اساتثنائی مراجاع اسااتفاده هنناده مکلااد اسات تاا در زمیناه قااب ً موافاا وزارت زراعات، آبیاار و مالاادار و
منیور رئی جمهور را حاال نماید.
حفظ اسناد تصفیوی
مادۀ نود ویکم:
بقد از ختم هیئت تافیه در محل اسناد تافیو در مخزن حفی اسناد زمین مربوط ادارۀ تنییم امور زمینادار والیات
حفی می گردد.
ضبط یا مصادرۀ زمین
مادۀ نود ودوم:
دولت نمی تواند بقد از انفاذ این قانون زمین اشخاص را ضبط و یا ماادره نماید.

ACKU

الحاق زمین بکر و بایر به زمین پلوان شریک
مادۀ نود سوم:
قطق زمین بکر وبایر )موات( رلوان شریک به زماین زمینادار دارا همتارین زماین در بادل قیمات، شارایط ذیال تحات
ملحق شده می تواند:
۳- تحت رروژه قرار نداشته باشد.
۶- قابلیت زراعتی شدن، منابع آبیار برا آن تدارک و به حااب دیگران تجاوز نکند.
۱- باعک اذیت رلوان شریکان و اهالی منطا مربوط نگردد.
۴- فورم اا زمین را خانه رر و مراحل ااولی آن ی شده باشد.ط
پیشنهاد مقرره و وضع طرزالعمل ها
چهارم:ومادۀ نود
وزارت زراعت، آبیار و مالدار می تواند به منیور تطبیق بهتر احکام این قانون مارره را ریشنهاد و طرزالقمل ها
را وضع نماید.
انفاذ
مادۀ نود وپنجم:
این قانون از تاریخ توشیح نافذ و در جریدۀ رسمی نشر گردد و با انفاذ آن قانون تنیایم اماور زمینادار منتشارۀ جریادۀ

احکام مغایر آن ملغی می گردد.

ACKU

رسمی شماره )۱۵۹( سال