قانون تجارت خارجی کالاها | ۹۳۱
وزارت عدلیې د
جریده رسمي
قانون تجارت خارجی کاال ها
تاریخ نشر: ه ۱۹۳۱سال عقرب (۱) .ش
نمبر مسلسل: )۱۱۹۹(
ACKU
فرمان
رئیس جمهوری اسالمی افغانستان در مورد توشیح مصوبات مجلسین شورای ملی پیرامون قانون
تجارت خارجی کاالها
) :شماره ۰۷(
:تاریخ /۵۹۳۱ ۰/۱
اول: ماده
به تأسی از حکم جزء )۵۱ ( ماد
) ه ۱۶( قانون اساسی افغانستان، مصوبه شماره ) ( مؤرخ۸۷۲ /۶/۵۹۳۱ ۹۷ ولسی
جرگه و مصوبه شماره )۸۵۱( مؤرخ /۱/۵۹۳۱ ۱ مشرانو جرگه را در مورد قانون تجارت خارجی کاالها در )۶(
فصل و )۸۵( ماده، توشیح می دارم.
دوم: ماده
این فرمان همراه با مصوبات مجلسین شورای ملی و متن
قانون متذکره در جریده رسمی نشر گردد.
محمد اشرف غنی
رئیس جمهوری اسالمی افغانستان
ACKU
دولت جمهوری اسالمی افغانستان
شورای ملی
ولسی جرگه
مصوبه
قانون تجارت خارجی کاالها
) :شماره ۸۷۲(
:تاریخ ۹۷/۶/۵۹۳۱
به تأسی از حکم ماده نودم قانون اساسی افغانستان، ولسی جرگه در جسله عمومی روز چهارشنبه مورخ /۶/۵۹۳۱
۹۷ خویش قانون تجارت خارجی کاالها را بداخل )۶( فصل و )۸۵( ماده بایک سلسله تعدیالت و حذف به اکثریت
آرای اعضای حاضر مجلس تصویب نمود.
الحاج عبدالرووف ابراهیمی
رئیس ولسی جرگه
ACKU
دولت جمهوری اسالمی افغانستان
شورای ملی
مشرانو جرگه
مصوبه
در مورد طرح قانون تجارت خارجی کاالها
) :شماره ۸۵۳(
:تاریخ ۳/۱/۵۹۳۱
به تأسی از حکم ماده نودم قانون اساسی افغانستان، مشرانو جرگه طرح قانون تجارت خارجی کاالها را در جلسه
عمومی فوق العاده روز چهارشنبه مورخ ۳/۱/۵۹۳۱ خویش به اکثریت آراء تصویب نمود.
فضل هادي مسلمیار
رئیس مشرانو جرگه
ACKU
فهرست مندرجات
قانون تجارت خارجی کاال ها
فصل اول
احکام عمومی
ماده عنوان صفحه
مادۀ اول: مبنی ............................................................... ........۱
مادۀ دوم: اهداف۱......................................................................
مادۀ سوم: اصطالحات ۱...............................................................
مادۀ چهارم: ساحۀ تطبیق۱...............................................................
فصل دوم
اصول عمومی تجارت خارجی کاال ها
مادۀ پنجم: اصول عمومی ........................................................... .۹
مادۀ ششم: حق تجارت ۹...............................................................
مادۀ هفتم: رویه دولت کامله الوداد.................. ...............................۴
مادۀ هشتم: رویه ملی..................................................... ............۴
فصل سوم
تدابیر تجارتی
مادۀ نهم: موارد اتخاذ تدابیر تجارتی . ........................... ................۱
مادۀ دهم: حاالت وضع تدابیر تجارتی ۶...........................................
مادۀ یازدهم: ........... وضع سهمیه ۷................................................
مادۀ دوازدهم: تنظیم تدابیر تجارتی طبق احکام سایر قوانین ۷......................
ACKU
مادۀ سیزدهم: جوازدهی واردات و صادرات . ..................................... .۸
مادۀ چهاردهم: فیس عریضه خدمات ۸................................................
مادۀ پانزدهم: شفافیت۸................................................................
فصل چهارم
احکام نهایی
مادۀ شانزدهم: حق اعتراض ۱۱........................................................
مادۀ هفدهم: حل و فصل منازعات۱۱................................................
مادۀ هجدهم: حفظ معلومات محرم ۱۱...............................................
مادۀ نزدهم: احکام انتقالی ۱۱......................................................
مادۀ بیستم: وضع مقرره ها، لوایح و طرزالعمل ها۱۱..........................
مادۀ بیست و یکم: انفاذ ۱۱................................................................
ACKU
1
قانون تجارت خارجی کاالها
فصل اول
احکام عمومی
مبنی
اول: ماده
این قانون به تأسی از حکم ماده یازدهم قانون اساسی افغانستان، وضع گردیده است.
اهداف
دوم: ماده
اهداف این قانون عبارت اند از :
-۵ تنظیم امور مربوط به تجارت خارجی کاالها.
-۸ رعایت اصول عمومی تجارت خارجی کاالها.
-۹ تثبیت حقوق و وجایب اشخاص ذیدخل در تجارت خارجی کاالها.
-۶ فراهم نمودن تسهیالت مناسب برای اشخاص ذیدخل در تجارت خارجی کاالها.
اصطالحات
سوم: ماده
اصطالحات آتی در این قانون مفاهیم ذیل را افاده می نماید :
-۵ :کاال جنس دارای ارزش بوده که قابل تبادله در بازار باشد.
-۸ تجارت خارجی : انجام فعالیت های تجارتی است که شامل انتقال کاالها میان افغانستان، کشورها و قلمرو های
گمرکی خارجی می باشد.
-۹ :تدابیر تجارتی اجراآتی است که بر روند تورید یا صدور کاال در تجارت خارجی عملی می گردد.
-۶ :سهمیه محدودیتی است که در زمان معین بر مقدار تورید یا صدور کاالی مشخص، وضع می گردد.
-۱ سهمیه تعرفوی : تعرفه بلندتر نسبت به سطح تعرفه موجوده است که برتورید یا صدور کاالهای معین، وضع می
ACKU
2
گردد.
۱ - جواز مشروط )غیر خود کار(: سندی است که به اساس در خواست متقاضی با نظرداشت تکمیل معیار ها و
شرایط مشخص دارای محدودیت های تجارتی کمیتی که در چارچوب سازمان تجارت جهانی قابل توجه می باشد از
طرف اداره ذیصالح به وی اعطاء می گردد.
-۰ جواز غیر مشروط )خودکار( : سندی است که به منظور جمع آوری آمار و ارقام واردات به اساس درخواست
متقاضی از طرف اداره ذیصالح اعطاء گردیده وتابع شرایط نمی باشد.
-۲ رویه دولت كامل الوداد ة (Treatment Nation-Favored-Most(: روشی است که در مورد کاالی وارداتی،
بدون در نظر داشت کشور مبدأ طور یک سان رعایت می گردد.
-۳ :رویه ملی روشی است که در مورد کاال های تولیدی داخلی و وارداتی، طور یکسان رعایت می گردد.
-۵۷ :ساحه گمرکی قلمرو جغرافیایی است که دارای نظام تعرفوی و مقررات تجارتی خاص می باشد.
ساحه تطبیق
چهارم: ماده
احکام این قانون بر اشخاص حقیقی وحکمی که به تجارت خارجی کاال ها در کشور، مبادرت می ورزند، قابل تطبیق
می باشد.
ACKU
3
فصل دوم
اصول عمومی تجارت خارجی کاالها
اصول عمومی
پنجم: ماده
تجارت خارجی کاالها دارای اصول عمومی ذیل می باشد :
-۵ اشتغال اشخاص حقیقی یا حکمی به تجارت خارجی کاالها مطابق احکام این قانون.
۱ -محدود نبودن تجارت خارجی کاالها، مواردی که در این قانون یا سایر اسناد تقنینی از تجارت خارجی غیر عادالنه
جلوگیری می نماید از این حکم مستثنی است.
-۹ رعایت رویه دولت كامل ه الوداد و رویه ملی در تجارت خارجی کاالها.
-۶ وضع حد اقل ممنوعیت ها حین اجرای تدابیر تجارتی
-۱ شفافیت در وضع تدابیر تجارتی.
-۱ حفظ محرمیت اسرار تجارتی.
۰ - اتخاذ تدابیر تجارتی، مشروط بر اینکه باالی تجارت خارجی کاالها اثر منفی نداشته باشد.
-۲ الغای ت دابیر تجارتی در صورت موجودیت دالیل مؤجه.
-۳ داشتن حق اعتراض برای اشخاص در صورت عدم قناعت به تصامیم مراجع مربوط.
حق تجارت
ششم: ماده
)۵( شخص حقیقی داخلی یا خارجی دارنده نمبر تشخیصیه مالیه دهی (TIN (و شخص حکمی داخلی یا خارجی که
مطابق احکام قانون، جواز فعالیت شرکت را حاصل نموده باشد، می تواند به فعالیت تجارت خارجی کاالها مبادرت
ورزد.
( مؤسسا۸) ت غیر دولتی خارجی حق تجارت خارجی کاال هارا در کشور ندارند.
۹) ( شخصی که به تجارت خارجی کاال ها مبادرت می ورزد، مکلف به اخذ جواز سرمایه گذاری نمی باشد.
ACKU
4
رویه دولت كامل الوداد ة
هفتم: ماده
۵) ( واردات و صادرات کاالها با کشورها مطابق موافقتنامه های بین المللی تجارت خارجی که افغانستان به آن الحاق
نموده است به اساس رویه دولت كاملة الوداد صورت می گیرد.
۵) ( این ماده، الحاق ننموده باشد، حکومت در مورد تصمیم
۸) ( هرگاه افغانستان به موافقتنامه بین المللی مندرج فقره
اتخاذ می نماید.
۹) ( رویه دولت كامل الوداد در ة موارد ذیل تطبیق می گردد :
-۵ وضع محصول گمرکی.
-۸ وضع عوارض باالی واردات و صادرات.
-۹ طرز وضع محصول وعوارض گمرکی مندرج اجزای ) ۵ و ( این۸
۴ - وضع قواعد و مقررات مربوط به واردات و صادرات.
۴) ( اعطای ترجیحات اضافی به کاالی مشخص که مبداء آن کشورهایی باشد که با افغانستان ساحه تجارتی آزاد یا
ه تجارتی آزاد و یا اتحادیه گمرکی اتحادیه گمرکی مشترک دارند و یا بر طبق موافقتنامه مؤقت که منجر به تشكیل ساح
مشترک گردد، از رویه دولت كاملة الوداد مستثنی می باشد.
رویه ملی
هشتم: ماده
۵) ( واردات کاالها مطابق موافقتنامه های دو جانبه، منطقوی و بین المللی تجارت خارجی که افغانستان به آن الحاق
نموده است به اساس رویه ملی صورت می گیرد.
( هرگاه افغانستان به موافقتنامه بین المللی مندرج فقره ۵) ( این ماده الحاق ننموده باشد، حکومت در مورد تصمیم
(۸
اتخاذ مینماید.
۹) ( رویه ملی در موارد ذیل تطبیق می گردد :
-۵ وضع مالیات و عوارض گمرکی.
-۸ وضع قواعد و مقررات و شرایط مؤثر برفروشات داخلی، عرضه، انتقال، توزیع با استفاده از کاالهای وارداتی.
ACKU
5
فصل سوم
تدابیر تجارتی
موارد اتخاذ تدابیر تجارتی
نهم: ماده
)۵( تدابیر تجارتی با نظر داشت احکام مندرج مواد هفتم وهشتم این قانون به اساس دالیل ذیل اتخاذ می گردد:
-۵ محصول گمرکی واردات و صادرات.
-۸ محصول ضد قیمت شکنی )ضد دامپینگ(.
-۹ محصول جبرانی.
-۶ ممنوعیت ها.
-۱ جواز نامه ها.
-۱ سهمیه بندی.
-۰ سهمیه تعرفوی.
-۲ مالیات.
-۳ فیس ها.
-۵۷ مقررات تخنیکی )ستندرد های اجباری(.
-۵۵ تصدیقنامه های حفظ الصحه حیوانی و نباتی.
۸) ( تدابیر تجارتی با نظر داشت شرایط ذیل اتخاذ می گردد :
-۵ نوعیت.
-۸ زمانی. محدوده
-۹ رعایت حد اقل ضرورت.
-۶ داشتن تناسب.
ACKU
6
-۱ تحقق هدف.
( ه۹) رگاه تدابیر تجارتی دارای محدودیت کمتر یا بدیل آن جایگزین تدابیر تجارتی مندرج فقر
) ه ۵( این ماده گردد
تدابیر تجارتی مذکور، ادامه نمی یابد.
۶) ( تدابیر تجارتی با نظرداشت تغییردر شرایط کاهش می یابد.
۱) ( هرگاه دالیل موجه جهت رفع تدابیر تجارتی وجود داشته باشد، تدابیر اتخاذ شده، لغو می گردد.
)۱( عالوه بر موارد مندرج فقر
ه )۵( این ماده و تدابیر تجارتی اتخاذ شده به منظور تعمیل تعهدات مندرج موافقتنامه
های تجارتی دوجانبه، منطقوی وبین المللی، سایر تدابیر تجارتی اتخاذ نمی گردد.
۰) ( تدابیر تجارتی در مورد تولیدات، توسط حکومت اتخاذ می گردد.
) ۵( این ماده، باالی اشخاص حقیقی وحکمی داخلی و خارجی واشخاص حکمی داخلی
۲) ( تدابیر تجارتی مندرج فقره
ذینفع در ملكیت خارجی، طور یک سان قابل تطبیق است.
حاالت وضع تدابیر تجارتی
دهم: ماده
(۵) سهمیه های وارداتی، ممنوعیت ها وجوازهای مشروط به اساس دالیل ذیل وضع شده می تواند:
-۵ حفظ نظم و آداب عامه.
-۸ حفظ حیات یا صحت انسان ، حیوان، نبات، امنیت ملی و محیط زیست
-۹ حمایت از حقوق مالکیت فکری، صنعتی و یا تجارتی.
-۶ وضع قواعد خاص تجارتی در مورد طال و نقره.
۸) ( سهمیه های صادراتی، ممنوعیت ها یا جوازهای مشروط، به اساس دالیل ذیل وضع یا اعطاء شده می تواند :
-۵ حفاظت آثار ملی دارای ارزش هنری، فرهنگی، تاریخی و باستانی.
-۸ حفاظت انواع حیوانات و نباتات در معرض خطر انقراض.
-۹ وضع قواعد خاص برای تجارت طال و نقره.
-۶ حفاظت م نابع طبیعی در معرض اختتام، در صورتی که منع صدور همزمان با ممنوعیت تولید یا مصرف داخلی
عملی گردد.
ACKU
7
-۱ حصول اطمینان از موجودیت مواد خام مورد ضرورت در خالل مدتی که قیمت داخلی چنین مواد پایین تر از
قیمت جهانی آن باشد به عنوان بخشی از پالن ثبات دولتی.
۱ -جلوگیری مؤقت از کمبود مواد غذایی و سایر تولیدات ضروری برای کشور.
-۰ وضع معیار ها یا مقررات الزم برای تصنیف، درجه بندی یا بازاریابی کاالها.
وضع سهمیه
یازدهم: ماده
۵) ( سهمیه ها منحیث تدابیر مؤقت، به منظور حفاظت تولیدات داخلی یا حف ظ تعادل در پرداخت ها مطابق به سند
تقنینی مربوط، وضع می گردد.
۸) ( سهمیه تعرفوى در مطابقت با موافقتنامه ها و تعهدات بین المللی، وضع می گردد.
۹) ( ادارۂ ذیصالح مکلف است، طرزالعمل های خاص را جهت تنظیم سهمیه تعرفوی، وضع نماید.
تنظیم تدابیر تجارتی طبق احکام سایر قوانین
دوازدهم: ماده
تدابیر تجارتی با نظرداشت موافقتنامه ها و تعهدات بین المللی افغانستان در مطابقت با احکام سایر قوانین در موارد
ذیل نیز حسب احوال وضع و اتخاذ شده میتواند:
-۵ تجارت ترانزیتی.
-۸ محصول ضد دامپینگ باالی کاالهای تجارتی
-۹ محصول جبرانی باالی کاالهای تجارتی.
-۶ اقدامات حفاظتی )افزایش محصول گمرکی، جواز ها ویا سهمیه ها( باالی تجارت کاال.
-۱ محصول واردات و صادرات باالی تجارت کاال.
۱ - تصدیقنامه حفظ الصحه حیوانی ونباتی الزم برای تجارت کاال.
-۰ مقررات تخنیکی )ستندرد های اجباری( باالی تجارت کاال.
-۲ مالیات بر واردات و صادرات باالی تجارت کاال.
ACKU
8
جواز دهی واردات و صادرات
سیزدهم: ماده
)۵( جواز های غیرمشروط واردات و صادرات در تمام حاالت صادر می گردد.
ذیصالح صادر می گردد.
۸) ( جوازهای مشروط بر حسب لزوم دید اداره
۹) ( جوازهای مندرج فقره های ) ۵ و ۸( این ماده طوری صادر می گردد که موانع غیر تعرفوی را در برابر تجارت
خارجی کاالها، ایجاد ننماید.
(۶
( نحوه جوازدهی واردات و صادرات در طرز العمل مربوط، تنظیم می گردد.
فیس عرضه خدمات
چهاردهم: ماده
)۵( تجارت خارجی کاالها تابع مالیه و محصول بوده بران فیس وضع نمی گردد. فیس مربوط به عرضه خدمات
واردات یا صادرات از این حکم مستثنی می باشد.
۸) ( فیس عرضه خدمات واردات یا صادرات با نظر داشت مصارف عرضه خدمات مربوط، اخذ می گردد.
( این ماده ۸) در طرزالعمل جداگانه تنظیم می گردد.
۹) ( فیس مندرج فقره
شفافیت
پانزدهم: ماده
)۵( تدابیر تجارتی بعد از تصویب حکومت در خالل مدت )۸۱( روز کاری قبل از انفاذ آن و یا میعاد بیشتر به موجب
موافقتنامه های بین المللی در یکی از روز نامه های معتبر کشور، ویب سایت و یا نشریه اداره مربوط نشر می گردد.
در حاالت غیر مترقبه مدت نشر )۵۷( روز کاری می باشد.
۸) ( ادارات دولتی ذیربط مكلف اند، طرح ابتدایی اسناد تقنینی مربوط به تجارت خارجی کاالها وتدابیر تجارتی
پیشنهادی را غرض نظر خواهی در ویب سایت یا نشریه مربوط، نشر نمایند.
(۹) اشخاص
می توانند، نظریات خویش را در خالل مدت یکماه بعد از نشر طرح اسناد تقنینی مندرج فقره )۸( این
ماده به آدرس اداره مربوطه ویا به ایمیل آدرس رسمی آن، ارسال نمایند.
(۶) شرکای تجارتی می توانند، نظریات خویش را در رابطه به طرح سند تقنینی نشر شده در خالل مدت یکماه به
اداره ذیصالح ارایه نمایند. مگر اینکه در موافقتنامه های بین المللی مدت بیشتری پیش بینی شده باشد.
ACKU
9
(۱
( اداره ذیصالح می تواند، جهت ارزیابی و بررسی نظریات و پیشنهادات جمع آوری شده، کمیته را که متشکل از
نمایندگان ادارات می باشد، ایجاد نماید.
)۱( کمیته مندرج فقره )۱( این ماده بعد از غور وبررسی، نظریات مؤجه را در تدابیر تجارتی درج می نماید.
۰) ( کاالها طبق کود سیستم هماهنگ ملی )HS کود( در اسناد مربوط به تدابیر تجارتی و موافقتنامه های تجارتی ذکر
می گردد.
۲) ( ادارات ذیصالح در آغاز سال مالی، لست کاالهای تابع تدابیر تجارتی را با نظر داشت مدت انفاذ تدابیر و سایر
معلومات مربوط، ترتیب یا تجدید نموده و بعد از تصویب حکومت، نشر می نمایند.
۳) ( ادارات ذیربط میتوانند لست مندرج فقر ۲) ه ( این ماده را حسب لزوم در جریان سال مالی نیز تجدید و بعد از
تصویب حکومت نشر نمایند.
ACKU
10
فصل چهارم
احکام نهایی
حق اعتراض
شانزدهم: ماده
۵) ( هرگاه ادارات دولتی حین اجرای تدابیر تجارتی وطرزالعمل های مربوطه حقوق تاجررا نقض نمایند، تاجر می
تواند، اعتراض خویش را
به اداره ذیصالح یا اداره حکمیت مربوط، ارایه نماید.
(۸
( اداره که اعتراض مندرج فقره )۵( این ماده به آن ارایه می گردد، مکلف است در خالل مدت یکماه به اعتراض
مذکور رسیدگی نموده وتصمیم اتخاذ کند.
(۹) هرگاه تاجر معترض به تصمیم مندرج فقر
ه )۸( این ماده، قناعت نداشته باشد، می تواند به محکمه ذیصالح
مراجعه نماید.
حل و فصل منازعات
هفدهم: ماده
)۵( شرکای تجارت خارجی درصورت بروز منازعه، می توانند موضوع را از طریق میانجیگری با حکمیت حل
وفصل نمایند، در صورت عدم قناعت، طرفین می توانند به محكمه ذیصالح مراجعه نمایند.
( هرگاه ۸) یکی از شرکای تجارت خارجی، اداره دولتی باشد در صورت بروز منازعه، طرف خارجی می تواند،
مطابق کنوانسیون مرکز بین المللی حل وفصل منازعات سرمایه گذاری (ICSID (موضوع را غرض رسیدگی به مرکز
بین المللی حل وفصل منازعات سرمایه گذاری، ارایه نماید.
(۹) هرگاه یکی از طرفین منازعه، کشور عضو کنوانسیون مرکز بین المللی حل وفصل منازعات سرمایه گذاری
( ICSID (و یا تبعه کشور عضو کنوانسیون نباشد، حکم های داخلی و خارجی می توانند در حل و فصل منازعات از
احکام مندرج ضمایم کنوانسیون مذکور، استفاده نمایند.
حفظ معلومات محرم
ماده هجدهم:
)۵( معلوماتی که مطابق احكام قانون محرم محسوب می شود و یا یکی از طرفین منازعه آن را محرم تلقی نموده و
آن را طور محرمانه ارایه می نماید، محرمیت آن حفظ می گردد.
ACKU
11
۸) ( درصورت ادعای محرمیت معلومات مورد منازعه، طرفی که ادعای محرمیت دارد مکلف است عند المطالبه،
دالیل موجه را مبنی بر محرمیت معلومات ارایه نماید.
(۹) معلومات در حاالت ذیل محرم محسوب می شود
-۵ افشای آن نفع قابل مالحظه رقابتی را برای یک رقیب عاید سازد.
۱ - اثر معکوس قابل مالحظه به طرف ارائه کننده معلومات یا به طرفی که معلومات از آن بدست آمده، داشته باشد.
۶) ( ادارات ذیربط مکلف اند، معلومات دریافت شده طبق احکام این قانون را حفظ نموده و بدون اجازه متقاضی حفظ
محرمیت، افشاء ننمایند.
۱) ( ادارات ذیربط مكلف اند، معلومات محرمی را حفظ نمایند که :
-۵ افشای آن مانع تنفیذ احكام این قانون می گردد.
-۸ د ر تناقض با منافع عامه قرار داشته باشد.
۹ -منافع تجارتی مشروع شرکت های معین دولتی یا خصوصی را متضرر سازد.
احکام انتقالی
نزدهم: ماده
)۵( تدابیر تجارتی اتخاذ شده که در مغایرت با احکام این قانون قرار داشته باشد، با انفاذ این قانون ملغی می گردد.
( ادارات۸)
ذیصالح مكلف اند، حداکثر در خالل مدت سه ماه بعد از نشر این قانون در جریده رسمی ، تدابیر تجارتی
جدید راغرض تصویب به حکومت ارایه نموده و طرزالعمل های اجرایی آنرا، وضع نمایند.
وضع مقرره ها، لوایح و طرزالعمل ها
بیستم: ماده
وزارت تجارت و صنایع به همکاری ادارات ذیربط می تواند، به منظور تطبیق بهتر احکام این قانون، مقرره ها را
پیشنهاد، لوایح و طرز العمل ها را وضع نماید.
انفاذ
بیست و یکم: ماده
این قانون سه ماه بعد از نشر در جرید
ه رسمی نافذ و احکام مغایر آن ملغی می گردد.
